Tổng Bí thư Tô Lâm: Chuyển đổi số là cầu nối sống còn giữa tỉnh và xã trong mô hình mới

Sáng 2-7, Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tổ chức hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm và nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2025. Tổng Bí thư Tô Lâm, trưởng Ban Chỉ đạo chủ trì hội nghị.

Không để xảy ra vùng trũng thông tin

Phát biểu kết luận hội nghị, Tổng Bí thư Tô Lâm đánh giá cao các bộ, ngành, địa phương đã triển khai tích cực, có những sáng kiến hay trong phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Triển khai các nhiệm vụ, giải pháp 6 tháng cuối năm 2025, Tổng Bí thư Tô Lâm lưu ý, chính quyền địa phương hai cấp đã chính thức đi vào hoạt động, khi không có tổ chức chính quyền cấp huyện, chính quyền cấp tỉnh trực tiếp quản lý hàng trăm đầu mối cấp xã.

Nếu không có công nghệ, không quản trị dựa trên dữ liệu thì không thể nào chỉ đạo, nắm bắt tình hình công việc kịp thời, dẫn tới nguy cơ ách tắc, không phục vụ kịp thời cho người dân, doanh nghiệp.

Chuyển đổi số là hệ thần kinh trung ương, cầu nối sống còn giữa tỉnh và xã trong mô hình chính quyền hai cấp, là bộ não dữ liệu tổng hợp, phân tích, cảnh báo sớm tình hình, không để xảy ra vùng trũng thông tin. "Không có chuyển đổi số thì mô hình hành chính hai cấp sẽ không thể hoạt động, vận hành hiệu quả", Tổng Bí thư nhấn mạnh.

Tổng Bí thư Tô Lâm nêu rõ, người đứng đầu các ban, bộ, ngành, các địa phương phải tiếp tục nâng cao tinh thần trách nhiệm, quyết tâm chính trị cao, kiên quyết, kiên trì, kiên định làm bằng được để củng cố niềm tin của toàn xã hội.

Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương chủ trì, phối hợp với các cơ quan truyền thông xây dựng chương trình truyền thông sâu rộng về nội dung đột phá của Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo.

Đặc biệt là cơ chế chấp nhận rủi ro và thương mại hóa; vai trò của nền tảng dữ liệu trong việc thúc đẩy chuyển đổi số toàn diện; đổi mới trong dịch vụ công, ứng dụng công nghệ số… nhằm củng cố niềm tin trong giới khoa học, cộng đồng doanh nghiệp và người dân.

Các bộ, cơ quan khẩn trương xây dựng, chuẩn bị văn bản dưới luật; rà soát, hoàn thiện văn bản quy phạm pháp luật chuyên ngành để bảo đảm việc thực hiện dịch vụ công trực tuyến toàn trình, hiệu quả, thực chất.

Các bộ, ngành, địa phương, nghiên cứu kế hoạch hành động chiến lược và hướng dẫn thực thi để cụ thể hóa thành kế hoạch hành động, chương trình, dự án của cơ quan mình, lồng ghép vào các hệ thống chiến lược và sáng kiến đột phá đã được xác định.

Chủ động đề xuất các dự án, nhiệm vụ theo đúng quy trình và biểu mẫu quy định; thực hiện nghiêm túc chế độ báo cáo, cung cấp dữ liệu lên hệ thống chung; bố trí nguồn lực, chỉ đạo quyết liệt việc triển khai các nhiệm vụ thuộc thẩm quyền. Đưa đất nước phát triển trên nền tảng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.

Chuyển đổi sang phương thức quản trị mới, lấy hiệu quả làm trung tâm

Tổng Bí thư lưu ý, xây dựng tiêu chí, quy chế quản lý, chế độ làm việc, đãi ngộ và quy trình tuyển dụng tổng công trình sư, kiến trúc sư trưởng triển khai các hệ thống chiến lược, các sáng kiến đột phá.

Nghiên cứu, đề xuất cơ chế khuyến khích thành lập doanh nghiệp khởi nghiệp triển khai sản phẩm nghiên cứu trong các viện nghiên cứu, trường đại học; thiết kế chương trình kết nối thực chất giữa nhà khoa học, doanh nghiệp giúp thương mại hóa sản phẩm khoa học và công nghệ.

Xây dựng phương án tổ chức, sắp xếp lại các tổ chức khoa học và công nghệ, đầu tư phát triển các tổ chức nghiên cứu mạnh; phối hợp với các bộ, ngành, địa phương đánh giá toàn diện hệ thống phòng thí nghiệm trên phạm vi cả nước.

Rà soát công tác hoạch định chính sách, đầu tư, chia sẻ và khai thác các phòng thí nghiệm bảo đảm tránh trùng lặp và lãng phí nguồn lực.

Các bên liên quan thành lập tổ công tác liên ngành để hỗ trợ các doanh nghiệp Việt Nam trong việc tìm kiếm, đàm phán, mua lại các công ty công nghệ nhỏ ở nước ngoài có các sở hữu trí tuệ hoặc bí quyết công nghệ quan trọng.

Các bộ và cơ quan có liên quan nghiên cứu, thúc đẩy ứng dụng công nghệ chiến lược trong Danh mục công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, chuỗi khối, robot, bán dẫn, vật liệu mới, công nghệ y - sinh học, an ninh mạng... trong các ngành, lĩnh vực quản lý. Hằng tháng báo cáo Ban Chỉ đạo...

Để tạo đột phá trong việc triển khai các nhiệm vụ về dữ liệu cần chuyển đổi sang phương thức quản trị mới, lấy hiệu quả làm trung tâm, xây dựng và trình Ban Chỉ đạo các cơ chế vượt trội, đột phá về quản trị dữ liệu quốc gia theo nguyên tắc dữ liệu cần đúng, đủ, sạch, sống, kết nối thông suốt để khai thác hiệu quả, tạo ra giá trị cụ thể, đo lường được...

Tổng Bí thư nhấn mạnh, khẩn trương hoàn thành xây dựng, đưa vào khai thác, sử dụng Trung tâm dữ liệu quốc gia...

Các bộ, cơ quan ngang bộ, UBND các tỉnh, thành phố đẩy mạnh kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa cơ sở dữ liệu, hệ thống thông tin.

Tái cấu trúc quy trình thủ tục hành chính, tái sử dụng thông tin, dữ liệu để cung cấp dịch vụ công trực tuyến thuận tiện cho người dân, doanh nghiệp, phát triển kinh tế - xã hội và quốc phòng, an ninh.

Các bộ, ngành, địa phương tiếp tục triển khai hạ tầng số, phủ sóng 5G toàn quốc gắn với việc thúc đẩy triển khai Internet vệ tinh; khẩn trương khắc phục tình trạng thôn, bản lõm sóng, thiếu điện; bảo đảm nguồn năng lượng điện ổn định, đáp ứng yêu cầu cho chuyển đổi số quốc gia.

Các tỉnh ủy, thành ủy chỉ đạo bố trí nguồn lực tài chính, bảo đảm đường truyền mạng thông suốt đến cấp xã, trang thiết bị đầu cuối, nhân lực phục vụ hoạt động chuyển đổi số tại địa phương.

Tổng Bí thư đề nghị các bộ khẩn trương xây dựng, ban hành cơ chế, chính sách thu hút nguồn nhân lực, nhân tài khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trong và ngoài nước, nhất là nhân lực chất lượng cao trong các ngành công nghệ mũi nhọn (AI, bán dẫn, vật liệu mới…) hoàn thành trong tháng 8.

Xây dựng đề án phát triển, trọng dụng nhân tài, đặc biệt là chuyên gia đầu ngành phục vụ phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia; triển khai chiến lược thu hút nhân tài đến năm 2030, tầm nhìn 2050...

Theo tạp chí Điện tử và Ứng dụng