Phát triển công nghiệp vật liệu: Nền tảng cho tự chủ công nghệ và công nghiệp chiến lược

Bùi Hiển
23/06/2026 07:22
D

Ngày 22/6, Ban Chính sách, chiến lược Trung ương tổ chức Hội thảo về phát triển công nghiệp vật liệu Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Hội thảo thu hút sự tham gia của các nhà quản lý, chuyên gia, nhà khoa học và doanh nghiệp nhằm thảo luận các giải pháp xây dựng ngành công nghiệp vật liệu trở thành nền tảng quan trọng cho phát triển công nghiệp công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và tự chủ công nghệ quốc gia.

Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Lê Xuân Định phát biểu tại Hội thảo.
Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Lê Xuân Định phát biểu tại Hội thảo.

Phát biểu tại hội thảo, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Lê Xuân Định cho rằng trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ toàn cầu ngày càng gay gắt, vật liệu không chỉ là đầu vào của sản xuất mà còn là yếu tố quyết định năng lực làm chủ công nghệ và khả năng tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu của mỗi quốc gia.

Theo Thứ trưởng Lê Xuân Định, Việt Nam đã triển khai nhiều chương trình khoa học và công nghệ về vật liệu, tạo ra hàng loạt kết quả nghiên cứu có giá trị. Tuy nhiên, tỷ lệ thương mại hóa các kết quả nghiên cứu còn thấp, khoảng cách giữa viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp vẫn khá lớn, khiến nhiều thành quả khoa học chưa chuyển hóa thành sản phẩm thương mại và năng lực sản xuất thực tế.

Điều này đặt ra yêu cầu đổi mới cách tiếp cận trong nghiên cứu và phát triển công nghệ vật liệu. Các nhiệm vụ khoa học cần xuất phát từ nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp và thị trường, hướng tới tạo ra sản phẩm có khả năng ứng dụng cao, có sức cạnh tranh và tham gia được vào chuỗi cung ứng trong nước cũng như quốc tế.

Thứ trưởng Lê Xuân Định đề xuất xác lập công nghiệp vật liệu là một ngành công nghiệp nền tảng của quốc gia, đóng vai trò tương tự như năng lượng, cơ khí chế tạo hay công nghệ số trong chiến lược phát triển dài hạn. Trên cơ sở đó, cần xây dựng chiến lược phát triển ngành vật liệu gắn với mục tiêu tự chủ công nghệ và làm chủ các vật liệu chiến lược phục vụ các ngành công nghiệp trọng điểm.

Khoa học công nghệ phải trở thành động lực của ngành vật liệu

Theo các chuyên gia, xu thế phát triển công nghệ trên thế giới cho thấy cuộc cạnh tranh công nghiệp trong tương lai không chỉ nằm ở thiết bị hay dây chuyền sản xuất mà còn nằm ở khả năng nghiên cứu, làm chủ và sản xuất các loại vật liệu mới.

Các lĩnh vực công nghệ chiến lược như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, năng lượng mới, pin lưu trữ, hàng không vũ trụ, quốc phòng hay sản xuất thông minh đều phụ thuộc trực tiếp vào các vật liệu tiên tiến có hàm lượng khoa học công nghệ cao.

Do đó, việc tiếp tục triển khai các chương trình khoa học và công nghệ quốc gia về vật liệu cần được thực hiện theo hướng tập trung nguồn lực cho các vật liệu công nghệ chiến lược, tránh đầu tư dàn trải. Đồng thời, cần thúc đẩy nghiên cứu liên ngành giữa vật liệu học, tự động hóa, công nghệ số, công nghệ nano và trí tuệ nhân tạo để tạo ra các thế hệ vật liệu mới có giá trị gia tăng cao.

Một trong những giải pháp được nhiều đại biểu đồng tình là phát triển đồng bộ hệ sinh thái nghiên cứu vật liệu, bao gồm các phòng thí nghiệm trọng điểm, trung tâm nghiên cứu, hệ thống thử nghiệm, kiểm định và chứng nhận chất lượng. Đây được xem là điều kiện cần thiết để rút ngắn khoảng cách từ nghiên cứu đến sản xuất và thương mại hóa sản phẩm.

Các chuyên gia cũng đề xuất hình thành những trung tâm nghiên cứu vật liệu quốc gia có quy mô lớn, được đầu tư hiện đại, đủ năng lực triển khai các dự án nghiên cứu mang tính dẫn dắt và hỗ trợ doanh nghiệp phát triển công nghệ lõi.

Song song với đó là việc xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về vật liệu, phục vụ nghiên cứu, dự báo xu hướng công nghệ và hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận các nguồn dữ liệu khoa học phục vụ đổi mới sáng tạo.

Quang cảnh Hội thảo.
Quang cảnh Hội thảo.

Hình thành doanh nghiệp công nghệ vật liệu đủ sức cạnh tranh quốc tế

Một nội dung quan trọng được nhiều đại biểu nhấn mạnh là phát triển đội ngũ doanh nghiệp trong chuỗi giá trị vật liệu.

Theo đó, thay vì chỉ tập trung nghiên cứu, Việt Nam cần thúc đẩy hình thành các doanh nghiệp có khả năng tiếp nhận công nghệ, làm chủ quy trình sản xuất và thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Đây được xem là mắt xích quan trọng để chuyển hóa tri thức khoa học thành sản phẩm, công nghệ và năng lực cạnh tranh quốc gia.

Các chuyên gia cho rằng cần sớm hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật đối với vật liệu mới và vật liệu công nghệ chiến lược nhằm tạo điều kiện cho sản phẩm nghiên cứu tiếp cận thị trường trong nước và quốc tế.

Tại hội thảo, các đại biểu cũng đề xuất làm rõ tiêu chí phân loại vật liệu cơ bản, vật liệu chiến lược và vật liệu tương lai để có cơ sở lựa chọn những phân khúc ưu tiên đầu tư. Việc xác định đúng trọng tâm sẽ giúp tập trung nguồn lực vào những lĩnh vực mà Việt Nam có tiềm năng tạo đột phá, thay vì dàn trải nguồn lực trên quá nhiều hướng nghiên cứu.

Kết luận hội thảo, Phó Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Ngọc Tuấn đánh giá cao các ý kiến đóng góp của các chuyên gia, nhà khoa học và doanh nghiệp. Ban soạn thảo sẽ tiếp thu, hoàn thiện đề án theo hướng bảo đảm tính khoa học, khả thi và phù hợp với yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Trong bối cảnh khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang được xác định là động lực then chốt cho tăng trưởng, việc xây dựng một ngành công nghiệp vật liệu hiện đại, có khả năng làm chủ công nghệ lõi sẽ không chỉ tạo nền tảng cho các ngành công nghiệp chiến lược mà còn góp phần nâng cao năng lực tự chủ công nghệ, bảo đảm an ninh kinh tế và tăng cường sức cạnh tranh của Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Theo tạp chí Điện tử và Ứng dụng

Bình luận

Tối thiểu 10 chữ Tiếng việt có dấu Không chứa liên kết

Gửi bình luận

Tin cùng chuyên mục

Ngành xây dựng xác định 6 nhiệm vụ trọng tâm để tạo đột phá bằng khoa học công nghệ

Ngành xây dựng xác định 6 nhiệm vụ trọng tâm để tạo đột phá bằng khoa học công nghệ

25 đại học được chọn phát triển phòng thí nghiệm bán dẫn

25 đại học được chọn phát triển phòng thí nghiệm bán dẫn

Trường THPT Cổ Loa đứng thứ 8 Hà Nội về thành tích học sinh giỏi

Trường THPT Cổ Loa đứng thứ 8 Hà Nội về thành tích học sinh giỏi

Thúc đẩy liên kết đào tạo AI, bán dẫn giữa Việt Nam và Hàn Quốc

Thúc đẩy liên kết đào tạo AI, bán dẫn giữa Việt Nam và Hàn Quốc

Chính thức triển khai bán vé tàu hỏa trên VNeID từ ngày 9/11

Chính thức triển khai bán vé tàu hỏa trên VNeID từ ngày 9/11

Học sinh sử dụng điện thoại, mạng xã hội: Chính phủ yêu cầu siết quản lý

Học sinh sử dụng điện thoại, mạng xã hội: Chính phủ yêu cầu siết quản lý

Cuộc thi khoa học kỹ thuật: Hơn 1.500 chuyên gia sẵn sàng đồng hành với học sinh

Cuộc thi khoa học kỹ thuật: Hơn 1.500 chuyên gia sẵn sàng đồng hành với học sinh

Bosch Rexroth đưa công nghệ tự động hóa và thủy lực đến VIMF Bắc Ninh 2026

Bosch Rexroth đưa công nghệ tự động hóa và thủy lực đến VIMF Bắc Ninh 2026

Bộ trưởng Nguyễn Đình Khang yêu cầu xử lý dứt điểm 13 nhiệm vụ chuyển đổi số còn chậm

Bộ trưởng Nguyễn Đình Khang yêu cầu xử lý dứt điểm 13 nhiệm vụ chuyển đổi số còn chậm

Ra mắt chip và nền tảng bán dẫn bảo mật đầu tiên tại Việt Nam

Ra mắt chip và nền tảng bán dẫn bảo mật đầu tiên tại Việt Nam

Hai dự án công nghệ của học sinh Đà Nẵng và Cần Thơ giành giải Nhất Samsung Solve for Tomorrow 2026

Hai dự án công nghệ của học sinh Đà Nẵng và Cần Thơ giành giải Nhất Samsung Solve for Tomorrow 2026

TP.HCM triển khai 3 mô hình chuyển đổi số, giảm thủ tục cho người dân

TP.HCM triển khai 3 mô hình chuyển đổi số, giảm thủ tục cho người dân

Tin mới cập nhật

Microchip mua lại Hailo để tăng tốc cuộc đua AI tại biên

Microchip mua lại Hailo để tăng tốc cuộc đua AI tại biên

Thủ tướng Lê Minh Hưng đề xuất lấy khoa học công nghệ làm động lực mới cho hợp tác ASEAN - Hàn Quốc

Thủ tướng Lê Minh Hưng đề xuất lấy khoa học công nghệ làm động lực mới cho hợp tác ASEAN - Hàn Quốc

Honda CR-V thế hệ mới ra mắt năm 2027, chỉ còn hệ truyền động hybrid

Honda CR-V thế hệ mới ra mắt năm 2027, chỉ còn hệ truyền động hybrid

Ngành xây dựng xác định 6 nhiệm vụ trọng tâm để tạo đột phá bằng khoa học công nghệ

Ngành xây dựng xác định 6 nhiệm vụ trọng tâm để tạo đột phá bằng khoa học công nghệ

UNIQLO khởi động Tuần Lễ Cảm Ơn cùng nhiều hoạt động ý nghĩa

UNIQLO khởi động Tuần Lễ Cảm Ơn cùng nhiều hoạt động ý nghĩa

Học viện Tài chính thúc đẩy kết nối đào tạo với doanh nghiệp, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao

Học viện Tài chính thúc đẩy kết nối đào tạo với doanh nghiệp, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao

Mẫu xe điện MG Urban sẽ chính thức ra mắt Việt Nam ngày 17/11

Mẫu xe điện MG Urban sẽ chính thức ra mắt Việt Nam ngày 17/11

Kê khai thuế cuối năm: Hộ kinh doanh, doanh nghiệp SME cần lưu ý gì?

Kê khai thuế cuối năm: Hộ kinh doanh, doanh nghiệp SME cần lưu ý gì?

25 đại học được chọn phát triển phòng thí nghiệm bán dẫn

25 đại học được chọn phát triển phòng thí nghiệm bán dẫn

Toyota Yaris 2027 ra mắt Đông Nam Á với diện mạo mới

Toyota Yaris 2027 ra mắt Đông Nam Á với diện mạo mới

AEON khai trương trung tâm thương mại 130.000 m² tại Quảng Ninh

AEON khai trương trung tâm thương mại 130.000 m² tại Quảng Ninh

Từ lá cờ vinh quang đến kỷ niệm 30 năm thành lập Khoa Điện tử Viễn thông UET

Từ lá cờ vinh quang đến kỷ niệm 30 năm thành lập Khoa Điện tử Viễn thông UET

Tin đọc nhiều

25 đại học được chọn phát triển phòng thí nghiệm bán dẫn

25 đại học được chọn phát triển phòng thí nghiệm bán dẫn

Trường THPT Cổ Loa đứng thứ 8 Hà Nội về thành tích học sinh giỏi

Trường THPT Cổ Loa đứng thứ 8 Hà Nội về thành tích học sinh giỏi

Thúc đẩy liên kết đào tạo AI, bán dẫn giữa Việt Nam và Hàn Quốc

Thúc đẩy liên kết đào tạo AI, bán dẫn giữa Việt Nam và Hàn Quốc

Đắk Lắk tiếp nhận hồ sơ ba dự án điện gió, có đề xuất của BCG Energy

Đắk Lắk tiếp nhận hồ sơ ba dự án điện gió, có đề xuất của BCG Energy

Cú hích thúc đẩy chuyển dịch năng lượng

Cú hích thúc đẩy chuyển dịch năng lượng

Microchip giới thiệu bộ điều khiển cổng 600V cho thiết bị nguồn cao áp

Microchip giới thiệu bộ điều khiển cổng 600V cho thiết bị nguồn cao áp

Xây dựng thị trường năng lượng cạnh tranh, minh bạch: Thách thức và cơ hội cho doanh nghiệp

Xây dựng thị trường năng lượng cạnh tranh, minh bạch: Thách thức và cơ hội cho doanh nghiệp

Schaeffler Việt Nam đẩy mạnh khai thác hệ thống điện mặt trời

Schaeffler Việt Nam đẩy mạnh khai thác hệ thống điện mặt trời

‘Một mảnh đất, hai mùa gặt’, hướng đi mới cho ĐMT nông nghiệp

‘Một mảnh đất, hai mùa gặt’, hướng đi mới cho ĐMT nông nghiệp

VNPT - Thales: hợp tác về 5G & IoT và An ninh mạng.

VNPT - Thales: hợp tác về 5G & IoT và An ninh mạng.

Video xem nhiều

Giới thiệu chương trình bình chọn “Xe của năm 2022"

Giới thiệu chương trình bình chọn “Xe của năm 2022"

Isuzu Mu-X 2021 hoàn toàn mới: Thiết kế hiện đại và đầy công nghệ

Isuzu Mu-X 2021 hoàn toàn mới: Thiết kế hiện đại và đầy công nghệ

Thông điệp lan tỏa mùa dịch COVID-19

Thông điệp lan tỏa mùa dịch COVID-19

Clip: Khuyến cáo đối với người lao động, người làm việc, người bán hàng tại khu dịch vụ trong dịch Covid-19

Clip: Khuyến cáo đối với người lao động, người làm việc, người bán hàng tại khu dịch vụ trong dịch Covid-19

Cỗ xe lai phản lực tăng tốc từ 0 - 1010 km/h trong 50 giây tham vọng phá kỷ lục thế giới

Cỗ xe lai phản lực tăng tốc từ 0 - 1010 km/h trong 50 giây tham vọng phá kỷ lục thế giới

“Rắn tiên tri” dự đoán đội tuyển Việt Nam thắng Thái Lan

“Rắn tiên tri” dự đoán đội tuyển Việt Nam thắng Thái Lan

Xe máy điện VinFast được CNN chọn là 1 trong 5 biểu tượng mới của Hà Nội

Xe máy điện VinFast được CNN chọn là 1 trong 5 biểu tượng mới của Hà Nội

Làm thế nào để nâng cao tương tác giữa loa và phòng nghe hiệu quả

Làm thế nào để nâng cao tương tác giữa loa và phòng nghe hiệu quả

Sếp nhà bán lẻ làm lộ ngày bán iPhone 11

Sếp nhà bán lẻ làm lộ ngày bán iPhone 11

Chiếc điều hòa cá nhân này của Sony là tất cả những gì bạn cần để sống sót qua mùa hè nóng nực

Chiếc điều hòa cá nhân này của Sony là tất cả những gì bạn cần để sống sót qua mùa hè nóng nực

Những gì bạn muốn biết về 5G

Những gì bạn muốn biết về 5G

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

Bàn về tầm nhìn và các trụ cột của công nghệ thông tin di động 6G
04/03/2022
Chip xử lý A15 Bionic của Apple có gì mới
15/09/2021
Sex Education mùa 3 được Netflix công chiếu vào 17/9
14/09/2021
iPhone 13 không thay đổi nhiều về ngoại hình, camera được nâng cấp mạnh
13/09/2021
Cách xem trực tiếp sự kiện ra mắt iPhone 13 và Apple Watch 7
10/09/2021
VNEID của Bộ Công an khác các ứng dụng đang được vận hành?
10/09/2021
'Cái tôi' thời 4.0 và tính hai mặt của mạng xã hội
04/09/2021
'Muôn màu' cảm xúc của trẻ trong ngày khai giảng online
24/08/2021
Chủ tịch Chu Ngọc Anh giải toả 'ách tắc' về Giấy đi đường cho người dân Thủ đô
10/08/2021
Hàng loạt Macbook M1 tự dưng vỡ màn hình, Apple có đồng ý bảo hành?
02/08/2021
6 bộ phim hay nhất để xem trên VieON
29/01/2021
Bắc Ninh: Không ký kết triển khai dự án Owifi 5G với CSE Singapore
27/06/2020
Bị World Bank cấm dự thầu 7 năm, công ty Sao Bắc Đẩu thừa nhận sai sót
27/06/2020
Wefinex - Mô hình hoạt động đa cấp "đội lốt" đầu tài chính trên mạng internet
10/06/2020
Khai trừ MISA khỏi Câu lạc bộ Chữ ký số và Giao dịch điện tử Việt Nam
27/05/2020
Chuyển đổi số - Nên hiểu như thế nào cho đúng
25/05/2020
Chống thất thu thuế là thách thức lớn đối với nền kinh tế số
29/04/2020
Cách chuyển tập tin sang máy tính mới
10/11/2019
VNPT, MobiFone, VTC sẽ hoàn thành cổ phần hóa trước năm 2021
20/08/2019
5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?
26/07/2019
Nhận diện hành vi lừa đảo trên không gian mạng
25/07/2019
Truyền hình OTT - Hướng đi mới của các “nhà Đài”
24/07/2019