Thúc đẩy hàng Việt tham gia chuỗi giá trị Halal toàn cầu

Hội nghị được tổ chức trực tiếp kết hợp trực tuyến, với sự tham dự của đại diện các bộ, ngành, đơn vị thuộc Bộ Công Thương, hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài, doanh nghiệp và hiệp hội ngành hàng.

Thị trường Halal có dư địa lớn

Phát biểu tại hội nghị, ông Vũ Bá Phú, Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại- Bộ Công Thương cho biết thế giới hiện có khoảng 2 tỷ người Hồi giáo tại 112 quốc gia, trong đó 57 quốc gia là thành viên Tổ chức Hợp tác Hồi giáo, chiếm khoảng 25% dân số thế giới. Người Hồi giáo tập trung đông tại châu Á và Trung Đông.

Theo ông Vũ Bá Phú, thị trường Halal toàn cầu đang tăng trưởng mạnh và không còn giới hạn ở thực phẩm mà đã mở rộng sang mỹ phẩm, du lịch, tài chính và logistics. Tiêu chuẩn Halal cũng ngày càng được người tiêu dùng ngoài cộng đồng Hồi giáo quan tâm do gắn với tính minh bạch và an toàn trong chuỗi cung ứng.

Ông Vũ Bá Phú, Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại- Bộ Công Thương phát biểu tại hội nghị.

“Trong bối cảnh kinh tế thế giới có nhiều biến động, thị trường Halal có thể tạo thêm động lực tăng trưởng mới. Việt Nam hiện có thế mạnh xuất khẩu ở nhiều nhóm sản phẩm, trong đó có nông sản, thực phẩm thông thường. Việc phát triển ngành Halal sẽ mở thêm hướng đi cho hoạt động xuất khẩu”, ông Vũ Bá Phú nhận định.

Tại hội nghị, ông Nguyễn Tuấn Anh, Quyền Giám đốc Trung tâm Chứng nhận Phù hợp (QUACERT), Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia, cho biết tiêu chuẩn và chứng nhận ngày càng trở thành điều kiện quan trọng khi xuất khẩu sang thị trường Halal.

Chứng nhận Halal được xem như một “giấy thông hành”, nhưng yêu cầu Halal không chỉ nằm ở giấy tờ. Doanh nghiệp phải kiểm soát từ nguyên liệu, sản xuất, bảo quản, vận chuyển, ghi nhãn đến truy xuất nguồn gốc nhằm ngăn ngừa lây nhiễm chéo và duy trì tính toàn vẹn của sản phẩm.

“Phải làm đúng ngay từ đầu”, ông Nguyễn Tuấn Anh nhấn mạnh, cho rằng yếu tố niềm tin có ý nghĩa đặc biệt đối với sản phẩm Halal. Vi phạm nguyên tắc Halal có thể ảnh hưởng đến uy tín của doanh nghiệp và thương hiệu.

Một thách thức đối với hàng Halal Việt Nam là sự khác biệt về yêu cầu giữa các thị trường. Hiện chưa có hệ thống tiêu chuẩn Halal thống nhất và phổ biến toàn cầu; các thị trường có thể áp dụng yêu cầu dựa trên tiêu chuẩn của Malaysia, khu vực Vùng Vịnh, Tổ chức Hợp tác Hồi giáo hoặc Indonesia.

Việt Nam đang tiếp tục hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn Halal. Theo ông Nguyễn Tuấn Anh, ngoài các tiêu chuẩn liên quan đến thực phẩm, nông nghiệp, thức ăn chăn nuôi và dịch vụ thân thiện với người Hồi giáo, hệ thống tiêu chuẩn sẽ tiếp tục được phát triển đối với gelatin, phụ gia, vệ sinh sản phẩm, hóa chất, mỹ phẩm, dược phẩm và trang thiết bị y tế.

Xúc tiến thương mại cần sát từng thị trường

Bà Vũ Thị Thanh Huyên, Tổng Giám đốc Hợp tác xã Nhà Xanh Toàn Cầu, cho rằng hoạt động xúc tiến thương mại cần đi sâu vào từng thị trường.

“Chẳng hạn, khi doanh nghiệp muốn vào Indonesia, cần làm rõ thị trường này yêu cầu những gì, sản phẩm của doanh nghiệp đã đáp ứng đến đâu, chất lượng có ổn định không và khả năng cung ứng có bảo đảm hay không”, bà Vũ Thị Thanh Huyên nói.

Hội nghị giao ban Xúc tiến thương mại với hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài tháng 9/2026, với chủ đề “Halal Việt Nam: Nhận diện năng lực cung ứng, nhu cầu thị trường và cơ chế phối hợp để thúc đẩy xuất khẩu”.

Doanh nghiệp kỳ vọng các Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài hỗ trợ nhận diện nhu cầu thực tế, yêu cầu kỹ thuật, quy định về chứng nhận và kết nối đối tác phù hợp.

Theo các ý kiến tại hội nghị, thay vì triển khai nhiều sản phẩm cùng lúc, có thể lựa chọn một số sản phẩm, doanh nghiệp và thị trường trọng điểm để tập trung hỗ trợ. Từ những trường hợp thành công có thể tích lũy kinh nghiệm và nhân rộng.

Ở thị trường trong nước, bà Bá Thị Nguyệt Thu, Giám đốc Trung tâm Xúc tiến và Trải nghiệm HalalViet, cho rằng nhu cầu sản phẩm Halal đang xuất hiện rõ hơn tại các khách sạn, nhà hàng và khu du lịch phục vụ khách quốc tế theo đạo Hồi.

“Đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ, việc liên kết với những hệ thống sản phẩm có sẵn hoàn toàn có thể gia nhập thị trường này. Chúng ta cùng nhau xây dựng một hệ sinh thái thì chắc chắn sẽ thay đổi được rất nhiều”, bà Bá Thị Nguyệt Thu đề xuất.

Kết luận hội nghị, ông Vũ Bá Phú đề nghị hệ thống Thương vụ và văn phòng xúc tiến thương mại Việt Nam ở nước ngoài chủ động cập nhật, cảnh báo sớm các thay đổi về chính sách, rào cản kỹ thuật, quy chuẩn, chất lượng và quy định ghi nhãn Halal tại từng thị trường.

Các đơn vị cần tăng cường kết nối doanh nghiệp Việt Nam với các chuỗi siêu thị, đại siêu thị như Lulu, KGF, các chuỗi bán lẻ tại ASEAN, Trung Đông và các nền tảng thương mại điện tử Halal, B2B quốc tế.

Đồng thời, phối hợp tổ chức các khóa tập huấn về văn hóa Hồi giáo và quy chuẩn kỹ thuật Halal theo từng thị trường.

Lãnh đạo Cục Xúc tiến thương mại cũng đề nghị doanh nghiệp và hợp tác xã thay đổi tư duy tiếp cận thị trường Halal theo hướng bài bản, dài hạn; coi chứng nhận Halal là “giấy thông hành chiến lược”, xác định rõ thị trường đích, giữ chữ tín, chuẩn hóa quy trình, chuyển dịch cơ cấu sản phẩm và tăng cường liên kết giữa các doanh nghiệp trong chuỗi.

Theo tạp chí Điện tử và Ứng dụng