Lịch sử phát triển áo dài Việt Nam qua các thời kỳ

Ngô Thuỷ
04/11/2021 19:19
D

Chiếc áo dài truyền thống của dân tộc Việt Nam từ trước đến nay đã trải qua rất nhiều thời kì phát triển, ở mỗi thời kì đều có một nét đặc trưng riêng biệt.

Áo dài từ lâu đã là trang phục truyền thống và là nét văn hóa đặc trưng của dân tộc Việt Nam. Trải qua từng thời kì phát triển của lịch sử, áo dài luôn không ngừng biến đổi nhưng vẫn đảm bảo tôn được vẻ đẹp dịu dàng truyền thống của người phụ nữ Việt.

Áo dài đã phát triển qua rất nhiều năm tháng và trở thành nét đặc trưng của ngành công nghiệp thời trang Việt Nam, đồng thời là một danh tính chính trị và văn hoá kể từ lúc nó bắt đầu xuất hiện dưới thời nhà Nguyễn.

Áo giao lĩnh

Đến nay, chưa có nhà nghiên cứu nào có thể xác định chính chính xác lịch sử áo dài và thời điểm xuất hiện của áo dài. Theo nhận định cảm quan của người Trung Quốc thì áo dài xuất thân từ sườn xám nhưng sườn xám mới xuất hiện từ năm 1920 còn áo dài đã xuất hiện cách đây hàng ngàn năm.

Hình ảnh người phụ nữ Việt trong trang phục áo dài giao lĩnh được ghi lại ở tài liệu của Pháp.

Sự xuất hiện của áo dài bắt nguồn từ áo giao lĩnh (năm 1744) – là kiểu dáng sơ khai nhất của áo dài Việt Nam. Áo giao lĩnh còn được gọi là áo đối lĩnh, được may rộng, xẻ hai bên hông, cổ tay rộng, thân dài chấm gót. Thân áo được may bằng 4 tấm vải kết hợp mặc cùng thắt lưng màu và váy đen. Đây là kiểu áo cổ chéo gần giống với áo tứ thân.

Vào thời gian này, vua Nguyễn Phúc Khoát đã lên ngôi và cai trị vùng đất phía Nam. Miền bắc được cai quản bởi chúa Trịnh ở Hà Nội, người dân ở đây mặc áo giao lĩnh, trang phục mang nét tương đồng với người Hán.

Nhằm phân biệt giữa Nam và Bắc, vua Nguyễn Phúc Khoát đã yêu cầu tất cả phụ tá của mình vận quần dài bên trong một chiếc áo lụa. Bộ váy này kết hợp giữa trang phục người Hán và Chămpa. Có thể đây là hình ảnh của bộ áo dài đầu tiên.

Áo giao lãnh được xem là nguyên gốc của áo dài Việt Nam xưa.

Áo dài tứ thân (thế kỉ 17)

Theo các nhà nghiên cứu và những hiện vật tại các bảo tàng áo dài thì để tiện hơn trong việc lao động sản xuất của người phụ nữ, chiếc áo giao lĩnh được may rời 2 tà trước để buộc vào với nhau, hai tà sau may liền lại thành vạt áo.

Mẫu áo dài tứ thân được lưu giữ tại bảo tàng phụ nữ Việt Nam.

Loại áo này thường may màu tối, được xem là chiếc áo mộc mạc, khiêm tốn mang ý nghĩa tượng trưng cho 4 bậc sinh thành của hai vợ chồng.

Áo dài ngũ thân (thời Vua Gia Long)

Trên cơ sở áo tứ thân, đến thời vua Gia Long áo ngũ thân xuất hiện. Loại áo này thường được may thêm một tà nhỏ để tượng trưng cho địa vị của người mặc trong xã hội. Giai cấp quan lại quý tộc thường mặc áo ngũ thân để phân biệt với các tầng lớp nhân dân lao động trong xã hội.

Áo ngũ thân thời vua Gia Long.

Áo có 4 vạt được may thành 2 tà như áo dài, ở tà trước có thêm một vạt áo như lớp lót kín đáo chính là vạt áo thứ 5. Kiểu áo này được may theo phom rộng, có cổ và rất thịnh hành đến đầu thế kỉ XX.

Áo dài Lemur

Kiểu áo này được cải biến từ áo ngũ thân do họa sĩ Cát Tường sáng tạo vào năm 1939. Áo dài Lemur là tên được đặt theo tên tiếng Pháp của bà, áo chỉ có hai vạt trước và sau, vạt trước dài chấm đât, áo được may ôm sát cơ thể, tay thẳng và có viền nhỏ. Khuy áo được mở sang bên sườn nhằm nhấn thêm vẻ nữ tính, kiểu áo này thịnh hành đến 1943 thì bị lãng quên.

Áo dài Lemur.

Áo dài Lê Phổ

Đây cũng là một sự kết hợp mới từ áo tứ thân, biến thể của áo dài Lemur của họa sĩ Lê Phổ nên được gọi là áo dài Lê Phổ.

Bà đã thu gọn kích thước áo dài để ôm khít thân hình người phụ nữ Việt Nam, đẩy cầu vai, kéo dài tà áo chạm đất và đem đến nhiều màu sắc mới mẻ. Nói cách khác, bà khiến nó trở nên gợi cảm, tinh tế và thu hút hơn.

Mẫu áo dài Lê Phổ cổ cao được xem là mẫu nguyên gốc của thiết kế áo dài Việt hiện nay.

Sau bốn năm phổ biến, ‘áo dài le mur’ được hoạ sĩ Lê Phổ đã bỏ hết những ảnh hưởng phương Tây và thay thế bằng những chi tiết từ áo tứ thân. Từ thời điểm này đến những năm 1950, phong cách áo dài Việt Nam đã trở nên vô cùng nổi tiếng trong truyền thống nước nhà.

Áo dài Raglan

Áo dài Raglan còn gọi là áo dài giắc lăng, xuất hiện vào năm 1960 do nhà may Dung ở Đakao, Sài Gòn sáng tạo ra.

Áo dài Raglan với đặc điểm nổi bật ôm khít phần eo.

Điểm khác biệt lớn nhất của áo dài Raglan là áo ôm khít cơ thể hơn, cách nối tay từ cổ chéo xuống một góc 45 độ giúp người mặc thoải mái linh hoạt hơn. Hai tà nối với nhau bằng hàng nút bấm bên hông.  Đây chính là kiểu áo dài góp phần định hình phong cách cho áo dài Việt Nam sau này.

Áo dài truyền thống Việt Nam (từ 1970 đến nay)

Áo dài Việt Nam qua các thời kỳ có sự biến đổi với nhiều kiểu dáng, chất liệu từ hiện đại đến phá cách. Áo dài còn được biến chuyển thành áo cưới, áo cách tân… Nhưng dù thế nào thì chiếc áo dài truyền thống của người phụ nữ Việt vẫn giữ được nét uyển chuyển, gợi cảm, kín đáo mà không trang phục nào mang lại được.

Áo dài truyền thống Việt được mặc nhiều vào dịp lễ, Tết.

Áo dài truyền thống hiện đại ngày nay.

Cùng với xu hướng năng động, thay đổi của lối sống hiện đại, tà áo dài truyền thống được các nhà thiết kế cách điệu với tà ngắn hơn, thay đổi ở cổ áo, tay áo hoặc thậm chí là tà áo hoặc quần mặc chung với áo dài đem đến cho người phụ nữ Việt nhiều sự chọn lựa.

Người mẫu Hạ vi trong bộ áo dài cách tân.

Cũng chính vì sự cách điệu này mà áo dài ngày càng được phụ nữ Việt diện nhiều hơn trong đời sống hàng ngày.

Mẫu thiết kế áo dài lấy cảm hứng từ áo yếm ngày xưa.

Bạn có thể bắt gặp tà áo dài đầy màu sắc với nhiều kiểu dáng mới lạ, độc đáo trong văn phòng, chốn chùa chiền linh thiêng hay thậm chí khi đi dạo phố bên ngoài.

Áo dài được mặc nhiều trong dịp lễ Tết.

Áo dài cách tân 2 màu

Áo dài cách tân 2 màu.

Dù là áo dài ở thời kỳ nào thì cấu tạo của một bộ áo dài đều gồm các phần: cổ áo, thân áo, tà áo, tay áo, quần.

Với lịch sử phát triển qua thời gian dài như vậy, chiếc áo dài Việt Nam đã hoàn thiện hơn bao giờ hết. Áo dài trở thành biểu tượng của nền văn hóa, tôn lên vẻ đẹp của người phụ nữ Việt.

Có thể nói, áo dài không chỉ là một bộ trang phục đại diện cho cả một nền văn hóa, mà còn là cảm hứng sáng tác không dứt của nghệ thuật Việt Nam.

Bộ ảnh áo dài truyền thống Việt với nét đẹp buồn.

Theo Tạp chí Điện tử

Bình luận

Tối thiểu 10 chữ Tiếng việt có dấu Không chứa liên kết

Gửi bình luận

Tin cùng chuyên mục

Lễ trao Giải báo chí “Vì sự nghiệp Đại đoàn kết toàn dân tộc” lần thứ XV

Lễ trao Giải báo chí “Vì sự nghiệp Đại đoàn kết toàn dân tộc” lần thứ XV

Hơn 500 vận động viên tham gia Giải Bơi chải thuyền rồng Hà Nội mở rộng năm 2022

Hơn 500 vận động viên tham gia Giải Bơi chải thuyền rồng Hà Nội mở rộng năm 2022

Vinh danh 26 tác phẩm đạt Giải thưởng Sách Quốc gia 2022

Vinh danh 26 tác phẩm đạt Giải thưởng Sách Quốc gia 2022

“10 năm - Phác hoạ hành trình đến tương lai”

“10 năm - Phác hoạ hành trình đến tương lai”

Ubisoft sẽ mang trò chơi lên Netflix

Ubisoft sẽ mang trò chơi lên Netflix

Heineken Silver Music Party

Heineken Silver Music Party

Những gương mặt sáng tạo trên Podcasts

Những gương mặt sáng tạo trên Podcasts

Việt Hoàng - Em trai ruột Sơn Tùng chính thức debut

Việt Hoàng - Em trai ruột Sơn Tùng chính thức debut

Khởi công xây dựng Nhà văn hóa cộng đồng cho dân tộc Mảng tại tỉnh Lai Châu

Khởi công xây dựng Nhà văn hóa cộng đồng cho dân tộc Mảng tại tỉnh Lai Châu

Tuyên Quang - Tổ chức lại Lễ hội Thành Tuyên sau 2 năm gián đoạn

Tuyên Quang - Tổ chức lại Lễ hội Thành Tuyên sau 2 năm gián đoạn

Hồng đậu và chuyện ăn đậu đỏ ngày Thất Tịch

Hồng đậu và chuyện ăn đậu đỏ ngày Thất Tịch

Công viên Hữu nghị Việt - Nhật: Sẽ là những "mốc son" của 50 năm ngoại giao Việt Nam và Nhật Bản

Công viên Hữu nghị Việt - Nhật: Sẽ là những "mốc son" của 50 năm ngoại giao Việt Nam và Nhật Bản

Tin mới cập nhật

Andora phân phối 5 thương hiệu phụ kiện của Mỹ và Đức

Andora phân phối 5 thương hiệu phụ kiện của Mỹ và Đức

Home Credit lần đầu lọt Top 100 doanh nghiệp bền vững Việt Nam

Home Credit lần đầu lọt Top 100 doanh nghiệp bền vững Việt Nam

Dat Bike ra mắt Weaver++

Dat Bike ra mắt Weaver++

Vệ tinh quỹ đạo thấp và xu thế phát triển mạng viễn trong tương lai

Vệ tinh quỹ đạo thấp và xu thế phát triển mạng viễn trong tương lai

VinaPhone trình diễn công nghệ 5G tại Techfest Việt Nam 2022

VinaPhone trình diễn công nghệ 5G tại Techfest Việt Nam 2022

FPT Shop khai trương cửa hàng gia dụng thứ 200

FPT Shop khai trương cửa hàng gia dụng thứ 200

Các giải pháp cải thiện chất lượng dịch vụ trong mạng 5G công cộng và riêng

Các giải pháp cải thiện chất lượng dịch vụ trong mạng 5G công cộng và riêng

FPT mang gì đến Techfest Vietnam 2022?

FPT mang gì đến Techfest Vietnam 2022?

Những dấu hiệu ung thư miệng

Những dấu hiệu ung thư miệng

Panasonic Việt Nam lọt Top 100 Doanh nghiệp Bền vững năm 2022

Panasonic Việt Nam lọt Top 100 Doanh nghiệp Bền vững năm 2022

Amazon cam kết hỗ trợ DN vừa và nhỏ Việt Nam trên hành trình xuất khẩu toàn cầu

Amazon cam kết hỗ trợ DN vừa và nhỏ Việt Nam trên hành trình xuất khẩu toàn cầu

Mừng sinh nhật 3 tuổi, UNIQLO tổ chức nhiều hoạt động ý nghĩa

Mừng sinh nhật 3 tuổi, UNIQLO tổ chức nhiều hoạt động ý nghĩa

Tin đọc nhiều

5 kỷ lục thế giới đầu tiên trong lĩnh vực ẩm thực của Việt Nam

5 kỷ lục thế giới đầu tiên trong lĩnh vực ẩm thực của Việt Nam

'Black Widow' - 'Góa phụ Đen' soán ngôi vị số 1 của 'Huyền thoại tốc độ'

'Black Widow' - 'Góa phụ Đen' soán ngôi vị số 1 của 'Huyền thoại tốc độ'

Chạy theo trend, Lý Nhã Kỳ đăng ảnh tình tứ cùng trai trẻ

Chạy theo trend, Lý Nhã Kỳ đăng ảnh tình tứ cùng trai trẻ

Những vai diễn để đời trong sự nghiệp diễn xuất của NSND Hoàng Dũng

Những vai diễn để đời trong sự nghiệp diễn xuất của NSND Hoàng Dũng

Hà Anh Tuấn rất tự hào về album "Cuối ngày người đàn ông một mình"

Hà Anh Tuấn rất tự hào về album "Cuối ngày người đàn ông một mình"

Lý do khiến 'Tây Du Ký' được phát lại hơn 3.000 lần tại Trung Quốc

Lý do khiến 'Tây Du Ký' được phát lại hơn 3.000 lần tại Trung Quốc

MC Quyền Linh lĩnh xướng trong chương trình livestream "Chung tay đẩy lùi COVID-19"

MC Quyền Linh lĩnh xướng trong chương trình livestream "Chung tay đẩy lùi COVID-19"

Danh sách các đề cử Giải Âm nhạc Cống Hiến 2020

Danh sách các đề cử Giải Âm nhạc Cống Hiến 2020

Cả thế giới đều biết áo dài là quốc phục Việt Nam

Cả thế giới đều biết áo dài là quốc phục Việt Nam

Cách mạng công nghệ 4.0 tác động đến lĩnh vực sáng tạo nghệ thuật

Cách mạng công nghệ 4.0 tác động đến lĩnh vực sáng tạo nghệ thuật

Video xem nhiều

Đại học Miami tạo ra cảm biến chất lượng không khí phát hiện Covid-19

Đại học Miami tạo ra cảm biến chất lượng không khí phát hiện Covid-19

Ford F-150 Lightning 2022 ra mắt: Bán tải chạy điện giá khởi điểm chưa đến 40 nghìn USD

Ford F-150 Lightning 2022 ra mắt: Bán tải chạy điện giá khởi điểm chưa đến 40 nghìn USD

Thông điệp lan tỏa mùa dịch COVID-19

Thông điệp lan tỏa mùa dịch COVID-19

Clip: Khuyến cáo đối với người lao động, người làm việc, người bán hàng tại khu dịch vụ trong dịch Covid-19

Clip: Khuyến cáo đối với người lao động, người làm việc, người bán hàng tại khu dịch vụ trong dịch Covid-19

Cỗ xe lai phản lực tăng tốc từ 0 - 1010 km/h trong 50 giây tham vọng phá kỷ lục thế giới

Cỗ xe lai phản lực tăng tốc từ 0 - 1010 km/h trong 50 giây tham vọng phá kỷ lục thế giới

“Rắn tiên tri” dự đoán đội tuyển Việt Nam thắng Thái Lan

“Rắn tiên tri” dự đoán đội tuyển Việt Nam thắng Thái Lan

Pretzel - Bánh quy cây: Biểu tượng văn hoá châu Âu với nhiều tranh cãi về nguồn gốc

Pretzel - Bánh quy cây: Biểu tượng văn hoá châu Âu với nhiều tranh cãi về nguồn gốc

Làm thế nào để nâng cao tương tác giữa loa và phòng nghe hiệu quả

Làm thế nào để nâng cao tương tác giữa loa và phòng nghe hiệu quả

Trực tiếp: Apple ra mắt Iphone 11 tại Cupertino, California, Mỹ

Trực tiếp: Apple ra mắt Iphone 11 tại Cupertino, California, Mỹ

Chiếc điều hòa cá nhân này của Sony là tất cả những gì bạn cần để sống sót qua mùa hè nóng nực

Chiếc điều hòa cá nhân này của Sony là tất cả những gì bạn cần để sống sót qua mùa hè nóng nực

Những gì bạn muốn biết về 5G

Những gì bạn muốn biết về 5G

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

Bàn về tầm nhìn và các trụ cột của công nghệ thông tin di động 6G
04/03/2022
Chip xử lý A15 Bionic của Apple có gì mới
15/09/2021
Sex Education mùa 3 được Netflix công chiếu vào 17/9
14/09/2021
iPhone 13 không thay đổi nhiều về ngoại hình, camera được nâng cấp mạnh
13/09/2021
Cách xem trực tiếp sự kiện ra mắt iPhone 13 và Apple Watch 7
10/09/2021
VNEID của Bộ Công an khác các ứng dụng đang được vận hành?
10/09/2021
'Cái tôi' thời 4.0 và tính hai mặt của mạng xã hội
04/09/2021
'Muôn màu' cảm xúc của trẻ trong ngày khai giảng online
24/08/2021
Chủ tịch Chu Ngọc Anh giải toả 'ách tắc' về Giấy đi đường cho người dân Thủ đô
10/08/2021
Hàng loạt Macbook M1 tự dưng vỡ màn hình, Apple có đồng ý bảo hành?
02/08/2021
6 bộ phim hay nhất để xem trên VieON
29/01/2021
Bắc Ninh: Không ký kết triển khai dự án Owifi 5G với CSE Singapore
27/06/2020
Bị World Bank cấm dự thầu 7 năm, công ty Sao Bắc Đẩu thừa nhận sai sót
27/06/2020
Wefinex - Mô hình hoạt động đa cấp "đội lốt" đầu tài chính trên mạng internet
10/06/2020
Khai trừ MISA khỏi Câu lạc bộ Chữ ký số và Giao dịch điện tử Việt Nam
27/05/2020
Chuyển đổi số - Nên hiểu như thế nào cho đúng
25/05/2020
Chống thất thu thuế là thách thức lớn đối với nền kinh tế số
29/04/2020
Cách chuyển tập tin sang máy tính mới
10/11/2019
VNPT, MobiFone, VTC sẽ hoàn thành cổ phần hóa trước năm 2021
20/08/2019
5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?
26/07/2019
Nhận diện hành vi lừa đảo trên không gian mạng
25/07/2019
Truyền hình OTT - Hướng đi mới của các “nhà Đài”
24/07/2019