Tục “Pây Tái” - Lễ báo hiếu của người Tày, người Nùng

Bảo Trân
21/05/2020 17:14
D

Với người miền xuôi, dịp Rằm tháng Bảy - Lễ Vu Lan báo hiếu cha mẹ hay còn là ngày xá tội vong nhân, người ta thường làm cỗ cúng gia tiên hoặc ăn chay nhẹ, còn với người Tày, người Nùng ở Cao Bằng, Rằm tháng Bảy - Lễ “Pây Tái” là một trong hai cái Tết quan trọng nhất của năm, sau Tết Nguyên đán.

Một gia đình mang lễ về nhà bố mẹ vợ để làm lễ Pây tái.

Bởi thế, người Cao Bằng có câu “Tết tháng Giêng hẹn từ tháng Bảy” và Tết tháng Bảy người Cao Bằng cũng hẹn từ tháng Giêng.

Với đồng bào Tày, Nùng, quanh năm gần như tháng nào cũng có Tết, mỗi ngày lễ Tết đều có nguồn gốc và ý nghĩa khác nhau, tất cả đều hàm chứa những giá trị văn hoá đặc sắc của dân tộc và mang tính nhân văn sâu sắc.

Lễ “Pây Tái” hoặc “Pây chường Tái” diễn ra vào ngày mùng 2 tháng Giêng và ngày Rằm tháng Bảy hằng năm.

Người Tày, Nùng quan niệm rằng, những người phụ nữ sau khi đi lấy chồng, quanh năm phải cùng chồng con lo toan việc làm ăn ở nhà chồng, và phải quán xuyến hương khói thờ phụng ông, bà, tổ tiên nhà chồng. Chính vì vậy, ngày mùng 2 tháng Giêng và ngày Rằm tháng Bảy là dịp người phụ nữ cùng chồng con mình trở về nhà bố mẹ đẻ để tự tay được chăm sóc cho cha mẹ.

Việc này không chỉ thể hiện sự báo hiếu cho cha mẹ đẻ của mình mà còn là dịp để chàng rể thể hiện tấm lòng biết ơn cha mẹ vợ của mình đã vất vả khó nhọc sinh và chăm sóc cho cô gái mà mình lấy về làm vợ. 

Trong dịp này, người phụ nữ Tày, Nùng cùng chồng sửa soạn lễ cúng tạ ơn ông bà tổ tiên. Người Tày, Nùng cũng có tín ngưỡng cúng “Xá tội vong nhân” vào dịp Rằm tháng Bảy, mọi thủ tục và nghi thức cúng bái cũng giống như người Kinh.

Người Tày, Nùng thường chuẩn bị quà cho cha mẹ một đôi vịt béo, một chục bánh gai. Cả gia đình quây quần bên mâm cơm ấm cúng, thưởng thức những món ăn đặc sản của địa phương. Món ăn không thể thiếu trong dịp Rằm tháng Bảy ở Cao Bằng là thịt vịt quay lá mắc mật ăn với bún trắng, canh thịt vịt nấu măng. 

Món thịt vịt đặc trưng nhất của người Tày, Nùng là món vịt quay mác mật. Vịt mổ xong, tẩm ướp đầy đủ gia vị, nhồi lá mác mật vào bụng con vịt rồi khâu lại, phết một chút mật ong rừng lên ngoài da, sau đó đem quay.

Món thịt vịt quay lá mác mật của người Tày, Nùng hiện đã trở thành món ăn đặc sản, được khách thập phương hết sức khen ngợi.

Người Tày, Nùng thường có câu cửa miệng khi nói về các món ăn thuộc về phong tục của dân tộc mình: “Bươn Chiêng kin nựa Cáy, bươn Chất kin nựa Pết,” nghĩa là Tết tháng Giêng ăn thịt gà, Tết tháng Bảy ăn thịt vịt.

Theo truyền thuyết, con vịt được coi là con vật thiêng trong tâm linh của người Tày, Nùng, vì vịt là vị sứ giả của Mường trần gian với Mường trời. Con vịt đó có công cõng gà trống vượt biển (khảm hải) đi cống sứ Mường trời vào ngày Rằm tháng Bảy hằng năm.

Theo cụ Vương Hùng, 85 tuổi, người dân tộc Tày bản địa, nhà nghiên cứu văn hóa dân gian Cao Bằng, Rằm tháng Bảy ở Cao Bằng còn mang nhiều ý nghĩa khác. Đây là dấu mốc quan trọng của quá trình sản xuất trong năm. Mùa này, bà con thu hoạch xong vụ lúa chiêm, vụ ngô và cấy xong vụ mùa.

"Việc lao động sản xuất thảnh thơi, chỉ cần làm cỏ, chăm bón chờ đến ngày thu hoạch. Vì thế, bà con mở tiệc ăn mừng, làm cỗ thắp hương mời tổ tiên về chứng kiến và mong tổ tiên phù hộ cho mưa thuận gió hòa, cây lúa sinh trưởng tốt tươi được mùa" cụ Hùng thông tin thêm.

Ý nghĩa thứ hai của Rằm tháng Bảy là tưởng nhớ vong linh những chiến binh của nghĩa quân Nùng Trí Cao - một anh hùng dân tộc Tày sống ở thời nhà Lý thế kỷ 11.

Nùng Trí Cao là con của một thủ lĩnh địa phương, được triều đình nhà Lý đào tạo, giao quyền cai quản, bảo vệ biên cương phía Bắc của Tổ quốc trước sự xâm lấn của nhà Tống ở phương Bắc.

Trong một trận chiến ác liệt ở Tổng Quỷ, gần cửa khẩu Tà Lùng, huyện Phục Hoà (Cao Bằng), nhiều quân binh cùng Nùng Trí Cao tử trận. Vì thế, nhân dân thương tiếc lấy ngày 14/7 làm ngày giỗ của quân binh. 

Trong ngày này, người dân thường làm “péng tái” (người Kinh gọi là bánh gai) để cúng vong hồn binh sỹ. “Péng tái” dịch ra nguyên nghĩa là bánh đưa đường. Tương truyền, khi quân của Trí Cao lên đường đánh giặc, đi đến đâu, người dân cũng làm bánh gai cho quân sỹ làm lương thực.

Nguyên liệu làm "Péng tái" - bánh gai của người Tày, người Nùng. Nguồn: caobang.gov.vn

Với người Tày, Nùng, dù sống ở bất cứ nơi đâu trên dải đất hình chữ S cũng không thể quên tục “Pây Tái” vì hàm chứa nhiều giá trị văn hóa đặc sắc của dân tộc. Chính vì vậy, phong tục này cần được gìn giữ và phát triển hơn nữa trong thời đại xã hội ngày càng phát triển như hiện nay, góp phần bảo tồn không gian văn hóa chung của đồng bào các dân tộc.

Theo Tạp chí Điện tử

Bình luận

Tối thiểu 10 chữ Tiếng việt có dấu Không chứa liên kết

Gửi bình luận

Tin cùng chuyên mục

2022 - năm nở rộ của Du lịch Phú Yên

2022 - năm nở rộ của Du lịch Phú Yên

Nusa Penida điểm đến không thể bỏ qua trong hành trình du lịch Bali

Nusa Penida điểm đến không thể bỏ qua trong hành trình du lịch Bali

Cẩm nang bỏ túi khi đi du lịch

Cẩm nang bỏ túi khi đi du lịch

Hàn Quốc tái khởi động quảng bá du lịch MICE tại Việt Nam

Hàn Quốc tái khởi động quảng bá du lịch MICE tại Việt Nam

Đà Nẵng: Carnival đường phố Sun Fest "khai tiệc" mùa hè sôi động

Đà Nẵng: Carnival đường phố Sun Fest "khai tiệc" mùa hè sôi động

Capella Hà Nội lọt top 100 khách sạn mới tốt nhất thế giới

Capella Hà Nội lọt top 100 khách sạn mới tốt nhất thế giới

Hàn Quốc tái khởi động lại các hoạt động du lịch

Hàn Quốc tái khởi động lại các hoạt động du lịch

Alma Resort lọt vào top những khu nghỉ dưỡng gia đình tốt nhất thế giới

Alma Resort lọt vào top những khu nghỉ dưỡng gia đình tốt nhất thế giới

Foodtour Hải Phòng phát triển mạnh mẽ nhờ đâu?

Foodtour Hải Phòng phát triển mạnh mẽ nhờ đâu?

Từ 1/6, Hàn Quốc cấp lại visa du lịch, kích cầu thu hút khách du lịch Việt Nam

Từ 1/6, Hàn Quốc cấp lại visa du lịch, kích cầu thu hút khách du lịch Việt Nam

Khám phá Lễ hội Nàng Tiên cá tại Công viên Thiên đường Bảo Sơn

Khám phá Lễ hội Nàng Tiên cá tại Công viên Thiên đường Bảo Sơn

Khai mạc Lễ hội Du lịch Hà Nội năm 2022

Khai mạc Lễ hội Du lịch Hà Nội năm 2022

Tin mới cập nhật

Tình trạng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ trên môi trường số diễn biến phức tạp

Tình trạng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ trên môi trường số diễn biến phức tạp

Vertiv công bố báo cáo Môi Trường, Xã Hội và Quản trị ESG

Vertiv công bố báo cáo Môi Trường, Xã Hội và Quản trị ESG

Xác thực thông tin thuê bao để giải quyết dứt điểm tình trạng dùng SIM rác, nặc danh

Xác thực thông tin thuê bao để giải quyết dứt điểm tình trạng dùng SIM rác, nặc danh

Dữ liệu cá nhân của một tỷ người dân Trung Quốc bị rao bán trên web đen

Dữ liệu cá nhân của một tỷ người dân Trung Quốc bị rao bán trên web đen

Ứng dụng công nghệ GIS để xây dựng đô thị thông minh đáng sống

Ứng dụng công nghệ GIS để xây dựng đô thị thông minh đáng sống

8 lưu ý khi sử dụng ứng dụng để gia tăng không gian lưu trữ trên điện thoại

8 lưu ý khi sử dụng ứng dụng để gia tăng không gian lưu trữ trên điện thoại

NuraTrue Pro tai nghe không dây đầu tiên hỗ trợ aptX Lossless

NuraTrue Pro tai nghe không dây đầu tiên hỗ trợ aptX Lossless

Đại nhạc hội Take me to the Sun đến Đà Nẵng tối 9/7

Đại nhạc hội Take me to the Sun đến Đà Nẵng tối 9/7

EVN nói gì về sự cố một số trạm biến áp ở miền Bắc chiều ngày 4/7

EVN nói gì về sự cố một số trạm biến áp ở miền Bắc chiều ngày 4/7

Bóng đá Việt Nam liên tiếp nhận tài trợ lớn

Bóng đá Việt Nam liên tiếp nhận tài trợ lớn

Bi kịch của những người không hiểu về rủi ro của tiền số

Bi kịch của những người không hiểu về rủi ro của tiền số

Không tiêm vaccine mũi 3, 4, miễn dịch cộng đồng sẽ suy giảm

Không tiêm vaccine mũi 3, 4, miễn dịch cộng đồng sẽ suy giảm

Tin đọc nhiều

2022 - năm nở rộ của Du lịch Phú Yên

2022 - năm nở rộ của Du lịch Phú Yên

Foodtour Hải Phòng phát triển mạnh mẽ nhờ đâu?

Foodtour Hải Phòng phát triển mạnh mẽ nhờ đâu?

Từ 1/6, Hàn Quốc cấp lại visa du lịch, kích cầu thu hút khách du lịch Việt Nam

Từ 1/6, Hàn Quốc cấp lại visa du lịch, kích cầu thu hút khách du lịch Việt Nam

Khám phá Lễ hội Nàng Tiên cá tại Công viên Thiên đường Bảo Sơn

Khám phá Lễ hội Nàng Tiên cá tại Công viên Thiên đường Bảo Sơn

Khai mạc Lễ hội Du lịch Hà Nội năm 2022

Khai mạc Lễ hội Du lịch Hà Nội năm 2022

Malaysia bỏ cách ly bắt buộc đối với du khách Quốc tế từ 1/4

Malaysia bỏ cách ly bắt buộc đối với du khách Quốc tế từ 1/4

Những gã khùng làm nên thương hiệu du lịch xứ hoa

Những gã khùng làm nên thương hiệu du lịch xứ hoa

Du xuân tín ngưỡng đến các lễ hội vùng Nam Trung Bộ

Du xuân tín ngưỡng đến các lễ hội vùng Nam Trung Bộ

Cây bàng cô đơn giữa mùa đông hút hồn giới trẻ

Cây bàng cô đơn giữa mùa đông hút hồn giới trẻ

Về Lao Chải ngắm ruộng bậc thang rực rỡ sắc vàng

Về Lao Chải ngắm ruộng bậc thang rực rỡ sắc vàng

Video xem nhiều

Giới thiệu chương trình bình chọn “Xe của năm 2022"

Giới thiệu chương trình bình chọn “Xe của năm 2022"

Mazda2 2021 Collection ra mắt Thái Lan: Bản nâng cấp vượt trội về công nghệ

Mazda2 2021 Collection ra mắt Thái Lan: Bản nâng cấp vượt trội về công nghệ

Đánh giá iPhone SE 2020: Nhiều công nghệ để yêu, ít chi tiêu

Đánh giá iPhone SE 2020: Nhiều công nghệ để yêu, ít chi tiêu

Clip: Những lưu ý khi sử dụng phương tiện công cộng trong đại dịch Covid-19

Clip: Những lưu ý khi sử dụng phương tiện công cộng trong đại dịch Covid-19

Xiaomi ra mắt Mi 10 và Mi 10 Pro: chip Snapdragon 865 và camera 108MP

Xiaomi ra mắt Mi 10 và Mi 10 Pro: chip Snapdragon 865 và camera 108MP

“Rắn tiên tri” dự đoán đội tuyển Việt Nam thắng Thái Lan

“Rắn tiên tri” dự đoán đội tuyển Việt Nam thắng Thái Lan

Một ngày trải nghiệm giấc mơ trở thành tay đua F1 chuyên nghiệp ở Nhật Bản

Một ngày trải nghiệm giấc mơ trở thành tay đua F1 chuyên nghiệp ở Nhật Bản

Bắc Sơn mây hát

Bắc Sơn mây hát

Trực tiếp: Apple ra mắt Iphone 11 tại Cupertino, California, Mỹ

Trực tiếp: Apple ra mắt Iphone 11 tại Cupertino, California, Mỹ

Kỷ niệm 74 năm ngày truyền thống ngành Bưu điện (15/8/1945 - 15/8/2019)

Kỷ niệm 74 năm ngày truyền thống ngành Bưu điện (15/8/1945 - 15/8/2019)

Mặt nạ LG Derma LED mask - Thiết bị làm đẹp da cá nhân

Mặt nạ LG Derma LED mask - Thiết bị làm đẹp da cá nhân

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

Bàn về tầm nhìn và các trụ cột của công nghệ thông tin di động 6G
04/03/2022
Chip xử lý A15 Bionic của Apple có gì mới
15/09/2021
Sex Education mùa 3 được Netflix công chiếu vào 17/9
14/09/2021
iPhone 13 không thay đổi nhiều về ngoại hình, camera được nâng cấp mạnh
13/09/2021
Cách xem trực tiếp sự kiện ra mắt iPhone 13 và Apple Watch 7
10/09/2021
VNEID của Bộ Công an khác các ứng dụng đang được vận hành?
10/09/2021
'Cái tôi' thời 4.0 và tính hai mặt của mạng xã hội
04/09/2021
'Muôn màu' cảm xúc của trẻ trong ngày khai giảng online
24/08/2021
Chủ tịch Chu Ngọc Anh giải toả 'ách tắc' về Giấy đi đường cho người dân Thủ đô
10/08/2021
Hàng loạt Macbook M1 tự dưng vỡ màn hình, Apple có đồng ý bảo hành?
02/08/2021
6 bộ phim hay nhất để xem trên VieON
29/01/2021
Bắc Ninh: Không ký kết triển khai dự án Owifi 5G với CSE Singapore
27/06/2020
Bị World Bank cấm dự thầu 7 năm, công ty Sao Bắc Đẩu thừa nhận sai sót
27/06/2020
Wefinex - Mô hình hoạt động đa cấp "đội lốt" đầu tài chính trên mạng internet
10/06/2020
Khai trừ MISA khỏi Câu lạc bộ Chữ ký số và Giao dịch điện tử Việt Nam
27/05/2020
Chuyển đổi số - Nên hiểu như thế nào cho đúng
25/05/2020
Chống thất thu thuế là thách thức lớn đối với nền kinh tế số
29/04/2020
Cách chuyển tập tin sang máy tính mới
10/11/2019
VNPT, MobiFone, VTC sẽ hoàn thành cổ phần hóa trước năm 2021
20/08/2019
5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?
26/07/2019
Nhận diện hành vi lừa đảo trên không gian mạng
25/07/2019
Truyền hình OTT - Hướng đi mới của các “nhà Đài”
24/07/2019
Tiến sĩ Trần Văn Mạnh (Trung tâm Khuyến nông Quốc gia) đánh giá, việc phát triển sản xuất rau ứng dụng công nghệ cao nói riêng và sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao nói chung là hướng đi đúng, tạo động lực mới cho ngành nông nghiệp Việt Nam.
Kinh nghiệm quá hữu ích. Cần phổ biến ngay cho các cháu nhỏ.
Chúc mừng ngày thành lập ngành Bưu điện Việt Nam
Bài viết rất hay và ý nghĩa về eKGIS và hội thảo CNTT. Cảm ơn tác giả
Tình yêu , cống hiến ,nổ lực đã vượt qua những trở ngại tưởng chừng như không bao giờ qua được. Chúc Mừng Con người Đẹp , chúng tôi luôn tự hào !
Giờ mình mới biết - Chúc mừng chúc mừng con người Đẹp
Một con người dùng cả một cuộc đời cho tình yêu thiên nhiên . Ông đã đóng góp cống hiến cho nghành thực vật học nước nhà bảo tồn phát triển những loài lan quí hiếm . Xin chúc ngài có một sinh nhật ngài ấm áp hạnh phúc bên người thân . Mong xã hội và trên toàn thế giới có nhiều người tâm huyết như ông . Xin chúc cho tình cảm hữu nghị giữa hai đất nước TL & VN luôn bền chặt và thắm thiết . VN luôn yêu quí các bạn !
Con này chắc không bằng con Netgear Orbi RBS40 đâu mình đã dùng thử và đã lắp đặt nhiều nhà , cơ quan, resort , văn phòng , showroom . Con netgear Orbi có app kiểm tra từ xa và loại đối tượng thông qua tắt ip đối tượng đó
Nhu cầu tuyển dụng tăng gấp đột biến 4 lần trong một thời gian ngắn điều đó phản ánh tỉ lệ thất nghiệp trong những tháng đầu năm là 3/4 do ảnh hưởng của đại dịch covid-19 đây là một điều đáng buồn, rồi các cử nhân, kỹ sư sẽ đi đâu về đâu trong giai đoạn bất ổn này. Để cân bằng lại có thể mất một thời gian dài.