Hải Phòng phát triển dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo

Hội thảo do PGS.TS. Vũ Hải Quân, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ; GS.TS. Lê Văn Lợi, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Phó Trưởng Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương, Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; Ủy viên Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hoàng Minh Cường; TS Đặng Xuân Thanh, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đồng chủ trì.

PGS.TS. Vũ Hải Quân, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ phát biểu tại Hội thảo.

Phát biểu khai mạc Hội thảo, đồng chí Hoàng Minh Cường, Ủy viên Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng nhấn mạnh, trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số ngày càng trở thành yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh, hiệu quả quản trị và chất lượng phát triển của mỗi quốc gia, mỗi địa phương. Những năm qua, Hải Phòng đã đạt được nhiều kết quả quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội. Thành phố không chỉ liên tục duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế ở mức cao mà còn từng bước chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo hướng dựa nhiều hơn vào tri thức, công nghệ, đổi mới sáng tạo và nguồn nhân lực chất lượng cao.

GS.TS. Lê Văn Lợi, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Phó Trưởng Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương, Phó Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương phát biểu đề dẫn tại Hội thảo.

Theo đồng chí Phó Chủ tịch UBND thành phố, Hải Phòng cũng đang đối mặt với nhiều yêu cầu và thách thức mới như nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; tăng cường năng lực nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng công nghệ; nâng cao năng lực hấp thụ công nghệ của doanh nghiệp; phát triển thị trường khoa học và công nghệ; hoàn thiện cơ chế, chính sách để thúc đẩy đổi mới sáng tạo một cách thực chất và hiệu quả. Việc xây dựng một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo đồng bộ, lấy doanh nghiệp làm trung tâm, lấy nhu cầu phát triển thực tiễn làm định hướng và lấy khoa học, công nghệ làm động lực phát triển đang trở thành yêu cầu cấp thiết đối với thành phố.

Đồng chí Hoàng Minh Cường, Ủy viên Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng phát biểu khai mạc Hội thảo.

Phát biểu đề dẫn Hội thảo, GS.TS. Lê Văn Lợi, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam cho biết, Hội thảo được tổ chức trong bối cảnh đặc biệt quan trọng khi cả hệ thống chính trị đang nỗ lực triển khai Chương trình hành động của Ban Chấp hành Trung ương thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, với một trong những định hướng trọng tâm là xác lập mô hình tăng trưởng mới dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Đây không chỉ là yêu cầu về chính sách phát triển mà còn là sự chuyển đổi căn bản về tư duy phát triển. Tư duy phát triển mới đòi hỏi chuyển từ quản lý hành chính sang kiến tạo phát triển nhằm thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030 và năm 2045. Điều đó đặt ra yêu cầu đối với cả nước nói chung và từng địa phương nói riêng phải tạo ra tốc độ tăng trưởng nhanh hơn, chất lượng hơn và bền vững hơn, trong đó mục tiêu tăng trưởng hai con số được xác định là yêu cầu mang tính đột phá.

Phiên điều hành thứ nhất tại Hội thảo.

Theo Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, để phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững trong giai đoạn mới, Hải Phòng cần dựa trên các lợi thế cạnh tranh động như năng lực đổi mới sáng tạo, khả năng hấp thụ công nghệ của doanh nghiệp, năng lực kết nối chuỗi cung ứng toàn cầu, chất lượng thể chế địa phương, hệ sinh thái khởi nghiệp, nguồn nhân lực kỹ thuật cao, quản trị dữ liệu và chất lượng sống của một đô thị cảng biển hiện đại. Thành phố cần chuyển từ mô hình “địa phương công nghiệp - cảng biển” sang mô hình “trung tâm công nghiệp công nghệ cao, logistics thông minh, đổi mới sáng tạo, kinh tế biển và đô thị quốc tế hiện đại”, tạo bước chuyển mang tính đột phá về chất trong phát triển.

Bên cạnh đó, Hội thảo đã nhận được 55 bài tham luận của các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý, đại diện các cơ quan nghiên cứu, đào tạo và quản lý nhà nước ở Trung ương và địa phương. Các tham luận được chuẩn bị công phu, tiếp cận vấn đề từ nhiều góc độ khác nhau, kết hợp giữa nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn và tham chiếu kinh nghiệm quốc tế, qua đó cung cấp nhiều luận cứ khoa học và thực tiễn phục vụ quá trình hoạch định chính sách phát triển.

Hội thảo gồm 02 phiên làm việc chính. Phiên thảo luận thứ nhất với chủ đề “Những vấn đề lý luận và thực tiễn về phát triển kinh tế - xã hội dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo” tập trung vào các tham luận như: “Mô hình phát triển thành phố cảng dựa trên khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo: Cơ sở lý luận, kinh nghiệm quốc tế và hàm ý cho Hải Phòng”; “Thúc đẩy phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo”; “Quan điểm kiến tạo không gian phát triển bền vững và gợi mở đối với thành phố Hải Phòng trong bối cảnh mới”; “Giải pháp nâng cao chính sách tài chính hỗ trợ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo tại Hải Phòng”.

Các đại biểu tham gia Tọa đàm.

Tại Phiên Tọa đàm thứ 2 nội dung“Đột phá về thể chế, chính sách và gợi ý cho Hải Phòng”, các đại biểu tập trung trao đổi về những điều kiện cần thiết để hình thành và phát triển không gian sáng tạo tại Hải Phòng; xây dựng hệ thống chỉ báo, dữ liệu và cơ chế phản hồi xã hội; phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo địa phương; nâng cao vai trò của Hải Phòng trong mạng lưới phát triển vùng nhằm trở thành trung tâm công nghiệp, logistics, đổi mới sáng tạo và kinh tế biển; đồng thời đề xuất các cơ chế phối hợp nhằm thúc đẩy sự phát triển của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trên địa bàn thành phố.

Phát biểu bế mạc Hội thảo, TS. Đặng Thanh Xuân, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam trân trọng cảm ơn sự phối hợp chặt chẽ, hiệu quả của UBND thành phố Hải Phòng; cảm ơn các đồng chí lãnh đạo, các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý, đại diện các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp đã tham dự, trình bày tham luận và đóng góp nhiều ý kiến tâm huyết, có giá trị cho Hội thảo.

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại Hội thảo.

Các ý kiến trao đổi tại Hội thảo đã tập trung làm rõ ba nhóm vấn đề lớn.

Thứ nhất, phân tích cơ sở lý luận và thực tiễn của mô hình phát triển kinh tế - xã hội dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đồng thời chia sẻ kinh nghiệm quốc tế và những xu hướng phát triển mới trên thế giới.

Thứ hai, đánh giá thực trạng, tiềm năng, lợi thế cạnh tranh cũng như những cơ hội và thách thức đặt ra đối với Hải Phòng trong quá trình xây dựng các động lực tăng trưởng mới.

Thứ ba, đề xuất nhiều giải pháp nhằm hoàn thiện thể chế, chính sách; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; thúc đẩy chuyển đổi số; xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và nâng cao hiệu quả quản trị phát triển trong bối cảnh mới.

Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam khẳng định, những kết quả đạt được từ Hội thảo không chỉ có giá trị học thuật mà còn mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc đối với công tác hoạch định và thực thi chính sách phát triển. Ban Tổ chức sẽ tiếp tục tổng hợp các kết quả nghiên cứu, ý kiến trao đổi và kiến nghị của các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý để hoàn thiện báo cáo tổng hợp Hội thảo, góp phần bổ sung cơ sở khoa học phục vụ công tác nghiên cứu, tham mưu và hoạch định chính sách trong thời gian tới.

Theo tạp chí Điện tử và Ứng dụng