Người dùng mạng xã hội cần lưu ý gì khi chia sẻ bài báo từ 1/7?

Trước những băn khoăn về ranh giới giữa chia sẻ thông tin và vi phạm bản quyền báo chí, ông Lê Quang Tự Do, Cục trưởng Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) đã có những giải thích cụ thể.

Chia sẻ đường link bài báo không vi phạm bản quyền

Theo ông Lê Quang Tự Do, cần phân biệt rõ giữa tác phẩm báo chí và đường link dẫn tới tác phẩm báo chí.

Ông cho biết, theo quy định của Luật Báo chí năm 2016 và Luật Báo chí sửa đổi năm 2025, đường link chỉ là đường dẫn truy cập tới tác phẩm báo chí chứ không phải bản thân tác phẩm báo chí.

Do đó, việc người dùng chia sẻ đường link bài báo lên mạng xã hội hoàn toàn không bị xem là hành vi vi phạm bản quyền. Khi người khác nhấp vào đường link, họ vẫn được chuyển trực tiếp tới trang thông tin điện tử của cơ quan báo chí để đọc nội dung, qua đó vẫn bảo đảm quyền lợi của đơn vị sản xuất nội dung.

Đây cũng là hình thức chia sẻ được nhiều cơ quan báo chí khuyến khích nhằm lan tỏa thông tin chính thống đến công chúng.

Tuy nhiên, trường hợp người dùng đăng tải đường link kèm theo một phần hoặc toàn bộ nội dung tác phẩm báo chí lại là vấn đề khác.

Theo Cục trưởng Lê Quang Tự Do, nếu cơ quan báo chí chưa cho phép việc sao chép, đăng tải hoặc chia sẻ nội dung thì hành vi này có thể bị xem là vi phạm bản quyền.

Không chỉ việc đăng lại toàn văn bài báo, ngay cả việc sao chép một phần đáng kể nội dung tác phẩm báo chí để đăng trên mạng xã hội cũng có nguy cơ vi phạm quyền tác giả và quyền liên quan.

Quy định này nhằm bảo vệ thành quả lao động sáng tạo của các cơ quan báo chí, phóng viên, biên tập viên; đồng thời hạn chế tình trạng sao chép, phát tán nội dung trái phép đang diễn ra phổ biến trên môi trường số.

Viết lại nội dung báo chí có vi phạm hay không?

Một trong những vấn đề được nhiều người quan tâm là trường hợp không sao chép nguyên văn bài báo mà chỉ lấy thông tin rồi diễn đạt lại bằng câu chữ khác.

Theo ông Lê Quang Tự Do, việc xác định có vi phạm bản quyền hay không trong trường hợp này cần được xem xét cụ thể.

Nếu thông tin được sử dụng là những dữ liệu phổ biến, công khai và nhiều nguồn có thể tiếp cận, chẳng hạn như dự báo thời tiết, tình hình giao thông, các sự kiện diễn ra công khai hoặc thông tin từ cơ quan chức năng, thì việc sử dụng lại thông tin đó không mặc nhiên bị coi là vi phạm bản quyền.

Tuy nhiên, đối với những nội dung mang tính sáng tạo, độc quyền hoặc được tạo ra từ công sức riêng của cơ quan báo chí như bài điều tra, nội dung phỏng vấn, phân tích chuyên sâu, dữ liệu độc quyền hay các phát hiện riêng của phóng viên, việc khai thác lại dù bằng câu chữ khác vẫn có thể bị xem là hành vi xâm phạm quyền tác giả.

Ông lấy ví dụ, thông tin “Hà Nội nắng nóng 40 độ C” là thông tin phổ biến mà nhiều nguồn đều có thể tiếp cận. Nhưng nếu bài báo có nội dung phỏng vấn chuyên gia khí tượng về nguyên nhân của đợt nắng nóng và người khác sử dụng chính những phân tích này để viết lại thì vẫn có thể bị xem xét dưới góc độ vi phạm bản quyền.

Theo lãnh đạo Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử, pháp luật về sở hữu trí tuệ không thể liệt kê chi tiết mọi tình huống phát sinh trên thực tế.

Nguyên tắc chung là tổ chức, cá nhân tạo ra sản phẩm báo chí sẽ có quyền đối với tác phẩm đó. Mọi hành vi khai thác, sử dụng lại nội dung, dù với mục đích thương mại hay phi thương mại, đều cần tuân thủ các quy định về quyền tác giả và quyền liên quan.

Khi phát sinh tranh chấp hoặc có dấu hiệu vi phạm, cơ quan chức năng sẽ căn cứ vào nội dung cụ thể của từng vụ việc để xem xét, đối chiếu và đánh giá mức độ xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Việc Nghị định 174/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 1/7 được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao ý thức tôn trọng bản quyền trên môi trường mạng, bảo vệ thành quả lao động sáng tạo của các cơ quan báo chí, đồng thời tạo môi trường thông tin số lành mạnh, minh bạch và công bằng hơn.

Theo tạp chí Điện tử và Ứng dụng