VAIC 2026 chính thức khởi động, quy tụ hơn 300 đội thi phát triển AI-native

Các đại biểu thực hiện nghi thức phát động Chương trình Thách thức đổi mới sáng tạo Việt Nam - Vietnam AI Innovation Challenge 2026 (VAIC 2026).

Tham dự lễ khai mạc có sự hiện diện của nhiều lãnh đạo, chuyên gia trong nước và quốc tế: Ông Nguyễn Chí Dũng, nguyên Phó Thủ tướng Chính phủ; Ông Vũ Quốc Huy, Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC); Ông Benjamin Embury, Tham tán Kinh tế Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Hà Nội; Bà Thảo Griffiths, Giám đốc Chính sách công thị trường Việt Nam, Lào, Campuchia và Myanmar của Meta; TS. Trần Việt Hùng, Nhà sáng lập kiêm CEO AI for Vietnam Foundation; Ông Đỗ Quang Vinh, Phó Chủ tịch HĐQT kiêm Phó Tổng Giám đốc SHB; Đại diện Tập đoàn FPT cùng nhiều nhà khoa học, chuyên gia AI, doanh nghiệp công nghệ, trường đại học và tổ chức nghiên cứu trong và ngoài nước.

VAIC 2026 - Bệ phóng phát triển hệ sinh thái AI Việt Nam

Diễn ra từ ngày 17 đến 19/7 tại Tòa nhà FPT (quận Cầu Giấy, Hà Nội), Vietnam AI Innovation Challenge 2026 là giải đấu Hackathon phát triển ứng dụng AI-native nằm trong khuôn khổ Vietnam Innovation Challenge 2026, do Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), Tập đoàn Meta, AI for Vietnam Foundation, Tập đoàn FPT, Ngân hàng SHB và Đại học Duy Tân đồng tổ chức.

Khác với nhiều cuộc thi lập trình truyền thống, VAIC được xây dựng như một chương trình phát triển nhân tài AI toàn diện, kết hợp đào tạo chuyên sâu, cố vấn kỹ thuật, phát triển sản phẩm thực chiến và kết nối doanh nghiệp. Mục tiêu của chương trình không chỉ dừng lại ở việc tìm kiếm những ý tưởng xuất sắc mà còn tạo điều kiện để các nhóm phát triển hoàn thiện sản phẩm có khả năng thương mại hóa, góp phần hình thành thế hệ kỹ sư AI làm chủ công nghệ cốt lõi.

Ông Vũ Quốc Huy, Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia phát biểu khai mạc.

Phát biểu khai mạc chương trình, ông Vũ Quốc Huy, Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia, cho biết Thách thức Đổi mới sáng tạo Việt Nam được NIC và Meta đồng tổ chức thường niên từ năm 2022 và đến nay đã bước sang năm thứ năm. Chương trình đã được Cổng Thông tin Nhà Trắng (Hoa Kỳ) ghi nhận là hoạt động tiêu biểu trong hợp tác về công nghệ và đổi mới sáng tạo giữa Việt Nam và Hoa Kỳ.

Theo ông Huy, trong thời gian tới, NIC sẽ tiếp tục mở rộng hợp tác với các tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới nhằm phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, thúc đẩy các công nghệ chiến lược và trí tuệ nhân tạo, đóng góp vào mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Ông Benjamin Embury, Tham tán Kinh tế Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Hà Nội.

Ở góc độ hợp tác quốc tế, ông Benjamin Embury, Tham tán Kinh tế Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Hà Nội, đánh giá AI đang mở ra dư địa hợp tác rất lớn giữa Việt Nam và Hoa Kỳ trong các lĩnh vực nghiên cứu, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực. Ông cho rằng việc kết nối các trường đại học, doanh nghiệp và mạng lưới chuyên gia quốc tế sẽ giúp các tài năng trẻ Việt Nam tiếp cận những xu hướng công nghệ tiên tiến, từng bước hội nhập sâu hơn vào hệ sinh thái AI toàn cầu. Đây cũng là nền tảng để thúc đẩy hợp tác chiến lược giữa hai quốc gia trong lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Bà Thảo Griffiths, Giám đốc Chính sách công thị trường Việt Nam, Lào, Campuchia và Myanmar của Tập đoàn Meta.

Đại diện Meta, bà Thảo Griffiths, Giám đốc Chính sách công thị trường Việt Nam, Lào, Campuchia và Myanmar, khẳng định Meta tin rằng tương lai thuộc về những người trẻ được trao cơ hội tiếp cận công nghệ. Theo bà, Vietnam AI Innovation Challenge là minh chứng rõ nét cho mô hình hợp tác giữa Chính phủ, doanh nghiệp, trường đại học và cộng đồng nhà phát triển nhằm chuyển những công cụ AI thành các giải pháp giải quyết những bài toán thực tiễn của cuộc sống, góp phần thúc đẩy nền kinh tế số Việt Nam.

Ở góc độ cộng đồng AI, TS. Trần Việt Hùng, Nhà sáng lập kiêm CEO AI for Vietnam Foundation, nhấn mạnh AI là cơ hội hiếm có để Việt Nam bứt phá trên bản đồ công nghệ thế giới.

TS. Trần Việt Hùng, Nhà sáng lập kiêm CEO AI for Vietnam Foundation.

"AI là cơ hội trăm năm có một cho Việt Nam. Lần đầu tiên trong một cuộc chơi, chúng ta có cùng một điểm xuất phát với thế giới. Đây là thời điểm vàng để người Việt làm chủ AI, xây dựng những sản phẩm toàn cầu", ông Hùng chia sẻ.

Không chỉ dừng lại ở một cuộc thi, VAIC 2026 được kỳ vọng trở thành nền tảng kết nối giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp, trường đại học, quỹ đầu tư và cộng đồng công nghệ, góp phần hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo AI bền vững, tạo động lực cho quá trình chuyển đổi số quốc gia.

Hơn 300 đội thi chinh phục các bài toán AI từ doanh nghiệp

Theo Ban tổ chức, tính đến ngày 9/7/2026, VAIC 2026 đã ghi nhận gần 2.500 lượt đăng ký, hình thành hơn 300 đội thi với sự tham gia của lập trình viên, kỹ sư, chuyên gia, nhà nghiên cứu và sinh viên đến từ nhiều địa phương trong nước cũng như một số quốc gia khác.

Tiến sĩ Nguyễn Duy Khương, Phó Giám đốc Viện Nghiên cứu Quantum AI & Cyber Security (QACI), Tập đoàn FPT cho biết, doanh nghiệp tham gia VAIC 2026 với vai trò đối tác công nghệ, cung cấp hạ tầng tổ chức, nền tảng điện toán hiệu năng cao và tài nguyên từ FPT AI Factory nhằm hỗ trợ các đội thi phát triển, thử nghiệm và tối ưu sản phẩm AI-native. Theo FPT, mục tiêu của sự đồng hành là góp phần thu hẹp khoảng cách từ "biết về AI" đến "làm ra sản phẩm AI", từng bước hình thành đội ngũ kỹ sư làm chủ công nghệ lõi và phát triển các giải pháp "Make in Vietnam".

Tiến sĩ Nguyễn Duy Khương, Phó Giám đốc Viện Nghiên cứu Quantum AI & Cyber Security (QACI), Tập đoàn FPT.

Để chuẩn bị cho vòng chung kết, các đội thi đã trải qua chương trình Bootcamp kéo dài 5 tuần với các khóa đào tạo miễn phí do đội ngũ chuyên gia đến từ Google Research, Đại học Stanford, NVIDIA và Meta trực tiếp hướng dẫn. Sau đó là chuỗi UniTour được tổ chức tại FPT Polytechnic Đồng Nai, Đại học Phenikaa, Đại học Công nghệ (ĐHQGHN), VinUniversity và Đại học Bách khoa Hà Nội nhằm lan tỏa tinh thần đổi mới sáng tạo đến cộng đồng sinh viên.

Trong vòng chung kết kéo dài 48 giờ liên tục, các đội sẽ phát triển, tối ưu hóa mã nguồn, huấn luyện mô hình và hoàn thiện sản phẩm trên dữ liệu thực dưới áp lực về thời gian tương tự môi trường làm việc tại doanh nghiệp công nghệ.

Đáng chú ý, toàn bộ đề bài năm nay đều xuất phát từ nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp, tập trung vào tám nhóm lĩnh vực gồm tài chính - ngân hàng, y tế, giáo dục, nông nghiệp, dịch vụ công thông minh, đổi mới sáng tạo, doanh nghiệp SME và phòng chống thiên tai.

Trong đó, Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam (VRG) mang đến ba bài toán lớn về tối ưu quy hoạch khu công nghiệp bằng AI (Generative Design), xây dựng Digital Twin cho hệ thống năng lượng nhằm tối ưu vận hành điện mặt trời và lưu trữ, đồng thời ứng dụng AI điều khiển thông minh trạm xử lý nước thải tập trung.

Trong khi đó, Tổng công ty Đường sắt Việt Nam (VNR) đưa ra bài toán ứng dụng AI trong tối ưu cắt ghép chặng tàu, xây dựng cơ chế giá vé linh hoạt và nâng cao hiệu quả khai thác vận tải hành khách. Đây đều là những bài toán gắn trực tiếp với nhu cầu chuyển đổi số của doanh nghiệp và có khả năng triển khai vào thực tế nếu các đội thi phát triển thành công.

Ông Đỗ Quang Vinh, Phó Chủ tịch HĐQT kiêm Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng SHB.

Đại diện Ngân hàng SHB, ông Đỗ Quang Vinh, Phó Chủ tịch HĐQT kiêm Phó Tổng Giám đốc, cho biết SHB đồng hành với chương trình không chỉ với vai trò Nhà tài trợ Kim cương mà còn trực tiếp đưa những bài toán thực tế của ngành tài chính - ngân hàng vào cuộc thi. Theo ông, việc để các đội thi giải quyết các bài toán vận hành, quản trị và nâng cao trải nghiệm khách hàng bằng AI sẽ góp phần hiện thực hóa tinh thần "AI for Everyone", rút ngắn khoảng cách giữa nghiên cứu công nghệ và nhu cầu ứng dụng trong doanh nghiệp.

Bên cạnh hệ thống đề bài chất lượng, cuộc thi còn quy tụ hội đồng giám khảo và cố vấn là những chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực AI như GS.TSKH Hồ Tú Bảo, PGS.TS Nguyễn Trường Thắng, PGS.TS Phạm Bảo Sơn, Dr. William Tjhi (AI Singapore), PGS.TS Sonny Vũ (Đại học Lund, Thụy Điển), TS. Nguyễn Cẩm Tú (Đại học Nam Kinh), cùng nhiều chuyên gia đến từ McKinsey, VinUniversity và các tập đoàn công nghệ quốc tế.

Theo Ban tổ chức, sự tham gia của đội ngũ cố vấn giàu kinh nghiệm sẽ giúp các đội thi không chỉ hoàn thiện sản phẩm về mặt kỹ thuật mà còn nâng cao tư duy phát triển sản phẩm, khả năng thương mại hóa và gọi vốn sau cuộc thi.

Mở rộng cơ hội quốc tế, Việt Nam lần đầu phát động Olympic AI toàn cầu

Một trong những điểm nhấn của VAIC 2026 là tổng giá trị giải thưởng lên tới hơn 2,1 tỷ đồng, bao gồm giải Nhất trị giá 10.000 USD, giải Nhì 5.000 USD, giải Ba 1.000 USD cùng Bằng khen của Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh.

Ngoài các giải thưởng chung cuộc, Ban tổ chức còn trao nhiều giải chuyên đề như Meta PyTorch Award, SHB Best Banking & Finance Solution Award, AI Singapore Award, FPT Award, Vbee Track Award, AI Guru Scholarship Award... nhằm khuyến khích các giải pháp có tính ứng dụng cao ở từng lĩnh vực.

Theo Ban tổ chức, giá trị lớn nhất của VAIC không chỉ nằm ở tiền thưởng mà còn ở hệ sinh thái hỗ trợ sau cuộc thi. Những đội đạt thành tích cao sẽ có cơ hội tham gia chương trình nghiên cứu AI tại Thụy Điển, hợp tác với AI Singapore tại Đại học Công nghệ Nanyang (NTU), tham dự vòng chung kết Vietnam AI Stars tại Silicon Valley (Hoa Kỳ), tiếp cận cơ hội tuyển dụng tại SHB và FPT cũng như kết nối với mạng lưới chuyên gia, nhà đầu tư trong hệ sinh thái của Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia.

Theo Ban tổ chức, giá trị lớn nhất của VAIC không chỉ nằm ở tiền thưởng mà còn ở hệ sinh thái hỗ trợ sau cuộc thi.

Đặc biệt, trong khuôn khổ chương trình, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia phối hợp cùng UNESCO, RIVA và các đối tác quốc tế đã chính thức phát động Olympic Trí tuệ nhân tạo Quốc tế 2027 (International Artificial Intelligence Olympiad – IAIO 2027).

Đây là lần đầu tiên Việt Nam đăng cai một kỳ thi Olympic quốc tế chuyên sâu về trí tuệ nhân tạo, hướng tới học sinh trung học phổ thông, sinh viên và cộng đồng AI toàn cầu. Sự kiện được đánh giá là dấu mốc quan trọng, thể hiện năng lực tổ chức của Việt Nam cũng như khẳng định vị thế ngày càng cao của quốc gia trong hệ sinh thái AI khu vực và thế giới.

Với quy mô ngày càng mở rộng, sự tham gia của nhiều tập đoàn công nghệ lớn, các cơ quan quản lý, trường đại học và mạng lưới chuyên gia quốc tế, Vietnam AI Innovation Challenge 2026 không chỉ là một cuộc thi công nghệ mà đang từng bước trở thành nền tảng kết nối giữa nghiên cứu, đào tạo, doanh nghiệp và thị trường. Qua đó, chương trình góp phần tạo dựng nguồn nhân lực AI chất lượng cao, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và đưa các sản phẩm AI "Make in Vietnam" tiến gần hơn tới thị trường khu vực và toàn cầu.

Theo tạp chí Điện tử và Ứng dụng