Hành trình từ sinh viên ‘lười biếng’ trở thành Thực tập sinh tại Trung tâm Ứng dụng Siêu máy tính Quốc gia Hoa Kỳ

Từ một sinh viên từ chối các hoạt động ở trường mà chỉ gắn bó với phương châm ‘đọc là đủ’, Mai Quang Tuấn (sinh viên năm nhất Đại học VinUniversity) đã trở thành thực tập sinh tại một trong những nơi đáng mơ ước nhất để thực tập của sinh viên ngành công nghệ trên toàn thế giới.

Thành công đến từ năng lực của Tuấn và một phần quan trọng là nhờ vào một phương pháp sư phạm độc đáo của trường đại học VinUniversity dành cho sinh viên của mình.

Thay đổi tư duy khi gặp thất bại

Mai Quang Tuấn, sinh viên năm thứ nhất ngành Kĩ thuật Điện (Trường Đại học Kỹ thuật và Khoa học Máy tính, Đại học VinUniversity) thừa nhận cách học khá lạ của mình từ khi còn đi học: tiết kiệm tối đa thời gian cho việc học và các hoạt động ngoại khóa.

Người đạt nhiều giải Nhất Vật lý thuộc các chủ đề khác nhau trong cuộc thi Olympic Quốc gia 2019 - 2020 này tự tin tuyên bố rằng mình hiểu rõ hầu hết mọi vấn đề chỉ trong 10 phút đọc và nghiên cứu trên Youtube. Bộ não của Tuấn dường như ghi nhớ tất cả. Do đó, anh ấy tự gọi mình là một sinh viên ‘lười biếng’.

Mai Anh Tuấn và các bạn (ảnh minh họa).

Đây là lý do tại sao Tuấn không đăng ký dự án trong đợt tuyển dụng học kỳ đầu tiên cho vai trò trợ lý nghiên cứu của các giáo sư VinUniversity. Sự lười biếng của anh là một trong những lý do, nhưng lý do khác quan trọng hơn là “Tôi muốn thu thập đầy đủ kiến thức trước khi tham gia dự án của các giáo sư vì tôi sợ không thể đóng góp được nhiều” - Tuấn nói.

Khi học kỳ thứ hai đến, anh nhận được lời đề nghị trở thành trợ lý nghiên cứu của GS. Đỗ Ngọc Minh (Phó Giám đốc Đại học VinUniversity) về ứng dụng AI và học máy trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe. Đó là bước khởi đầu cho giai đoạn chuyển giao quan trọng ngoài mong đợi của Tuấn.

Nghiên cứu nhằm phát triển một ứng dụng theo dõi y tế với thách thức chuyển đổi kỹ thuật số các đơn thuốc trên giấy thành lịch thông minh và nhắc nhở cho bệnh nhân.

Nó cũng hoạt động như một ‘bác sĩ’ dựa trên AI để giúp chẩn đoán các vấn đề về hô hấp giống như nhiều bác sĩ chăm sóc sức khỏe có kinh nghiệm hoặc như một chiếc gối theo dõi sức khỏe, v.v.….

Là người đã quen nhiều với những vấn đề lý thuyết trong sách, lần đầu tiên phải đối mặt với những vấn đề thực tế khiến sinh viên năm nhất của Đại học VinUniversity phải đối mặt với sự bế tắc trong khi giải quyết các câu hỏi trong cuộc sống hàng ngày.

Tuấn vẫn nhớ như in 2 tuần trằn trọc, không ngừng nghỉ tìm kiếm những ý tưởng, quyết tâm mới mà không có kết quả đáng kể nào cho dự án ứng dụng hỗ trợ điều trị bằng thuốc.

Điểm nghẽn của dự án là một thuật toán sửa lỗi chính tả của đơn thuốc từ dạng giấy sang dạng kỹ thuật số. Điều này cực kỳ quan trọng vì một sai sót nhỏ có thể làm hỏng đơn thuốc của bệnh nhân về liều lượng hoặc chủng loại thuốc.

‘Tại sao bạn không thử kết nối các từ viết sai chính tả với các từ trùng khớp gần nhất của chúng trong từ điển?’ - Những gợi ý đơn giản của GS. Đỗ Ngọc Minh bỗng mở mang đầu óc Tuấn. Giải pháp này sau đó được Tuấn và nhóm của anh phát triển và tỏ ra hiệu quả hơn nhiều so với trước đây.

Cần phải ‘nhảy xuống nước’ để có động lực sống lớn

Mai Quang Tuấn háo hức tiết lộ, hàng loạt nghiên cứu về tích hợp AI trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe của Giáo sư và nhóm của ông đang đi vào giai đoạn hoàn thiện. Những nghiên cứu từng là ‘hàng đầu’ giờ đây dường như đã nằm trong tầm tay của anh.

Điều đáng trân trọng nhất đối với Tuấn là học hỏi được tư duy đúng đắn và kinh nghiệm nghiên cứu từ các Giáo sư đáng kính của mình tại Đại học VinUniversity. Anh cũng học hỏi được từ những người bạn đồng trang lứa không chỉ những kiến thức bổ ích mà còn cả kỹ năng tranh luận nhạy bén, óc sáng tạo và thuyết trình trước đám đông.

Chu trình suy nghĩ, thực hiện, thất bại và lặp lại có ý nghĩa rất lớn đối với Tuấn. Anh chia sẻ rằng cuối cùng anh đã nhận ra động lực quan trọng cho sự thành công của nghiên cứu là sự bền bỉ, kiên nhẫn và quyết tâm tích lũy kiến thức từng chút một và thay đổi tư duy của mỗi người.

Đó cũng là những gì Tuấn viết trong bài luận xin thực tập tại Trung tâm Ứng dụng Siêu máy tính Quốc gia (NCSA), Đại học Illinois (Mỹ), một viện nghiên cứu huyền thoại.

Bên cạnh Tuấn là những sinh viên xuất sắc nhất của lĩnh vực Machine Learning (Học máy) đến từ Mỹ và các nước khác cũng đã nộp đơn xin thực tập có tính cạnh tranh khốc liệt tại nơi khai sinh ra trình duyệt web nổi tiếng trên toàn thế giới.

Bài luận của Tuấn có vẻ lạc đề với câu hỏi về lý do xin thực tập. Đó là một câu chuyện có thật về quá trình chuyển đổi của anh ấy trong năm đầu tiên tại Đại học VinUniversity với nghiên cứu mà anh ấy đang tham gia.

Hội đồng NCSA sau đó đã ngay lập tức bổ nhiệm anh ta vào nghiên cứu về hình ảnh tính toán để nhận biết cảm xúc tiêu cực. Sau khi thành công, phát hiện của nghiên cứu này có thể được áp dụng cho hệ thống camera để cảnh báo sớm các đối tượng nguy hiểm.

Đại học VinUniversity.

Theo dõi Tuấn ngay từ những bước đầu tiên tham gia nghiên cứu, GS. Đỗ Ngọc Minh đã so sánh quá trình chuyển đổi của anh như ‘học bơi’. Mỗi người đều biết mọi động tác để bơi, nhưng người đó cần phải nhảy xuống nước trước.

Đây là cách học hiệu quả nhất khi học sinh tìm hiểu về những gì họ thiếu và những gì họ cần. Từ những thất bại của mình, họ sẽ học hỏi không chỉ kiến thức mà còn cả phương pháp tiếp cận và kỹ năng giải quyết vấn đề và đặc biệt là động lực cho bản thân.

Tại Đại học VinUniversity, kỹ năng này được đào tạo đặc biệt cho sinh viên năm thứ nhất, bằng cách nhấn chìm họ trong các dự án nghiên cứu cùng với các Giáo sư của họ - một cách đào tạo hiếm thấy ở Việt Nam.

Theo GS. Đỗ Ngọc Minh, ngoài sự đầu tư đáng kể của VinUniversity, tỷ lệ sinh viên trên giảng viên là 6: 1 cũng tạo ra một môi trường lý tưởng cho cả học tập và nghiên cứu. Các phương pháp tương tự cũng được thực hiện bởi các trường đại học hàng đầu trên toàn thế giới. Tỷ lệ sinh viên trên giảng viên dưới 10: 1 dường như là điều kiện bắt buộc để các trường đại học có thứ hạng hàng đầu duy trì vị thế của mình.

Một hy vọng tha thiết của Giáo sư dành cho thế hệ trẻ dưới nền giáo dục của VinUniversity là được khám phá bản thân nhiều hơn. Không ai ngoài chúng ta phải làm điều đó. Chỉ từ sự tìm tòi của bản thân, những sinh viên ưu tú của VinUniversity mới có thể tự tin và đam mê đạt được những thành tích cao.