Làn sóng nâng lãi suất mạnh nhất 40 năm trên toàn cầu

Thảo Ngân
20/07/2022 07:05
D

Hơn 70 ngân hàng trung ương đã nâng lãi suất trong năm nay để đối phó lạm phát. Đây điều chưa từng xảy ra kể từ thập niên 80.

Ngân hàng Trung ương châu Âu sẽ họp trong tuần này và dự kiến nâng lãi lần đầu tiên kể từ năm 2011. Giới chức cho biết họ có thể chỉ nâng 25 điểm cơ bản (0,25%) và sẽ mạnh tay hơn vào tháng 9.

Các ngân hàng trung ương khác còn hành động mạnh hơn. Ngân hàng Trung ương Canada tuần trước đột ngột nâng lãi suất thêm 1%. "Khi lạm phát ngày càng cao và nhiều doanh nghiệp lẫn người tiêu dùng dự báo lạm phát còn kéo dài, Hội đồng thống đốc quyết định sẽ tiến tới nâng lãi suất mạnh hơn nữa", Hội đồng thiết lập chính sách của ngân hàng trung ương Canada tuyên bố.

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tháng trước cũng nâng lãi suất thêm 75%, mạnh nhất gần 30 năm. Cơ quan này được dự báo còn mạnh tay hơn trong tháng này. Ngân hàng Trung ương Philippines tuần trước cũng bất ngờ nâng lãi thêm 0,75%.

Khu phố mua sắm ở Phillippines
Một khu phố mua sắm ở Philippines. Ảnh: NYT

Lạm phát tăng tốc ở nhiều nền kinh tế tiên tiến và đang phát triển từ đầu năm 2021, do nhu cầu hàng hóa tăng mạnh trong bối cảnh nguồn cung thiếu hụt vì đại dịch. Khi ấy, các ngân hàng trung ương hy vọng khi các nền kinh tế mở cửa trở lại và các tuyến đường vận chuyển thông thoáng, mọi chuyện sẽ bình thường.

Tuy nhiên, điều đó đã không xảy ra. Cuộc chiến ở Ukraine càng khiến tình hình thêm căng thẳng, khi làm gián đoạn nguồn cung dầu và lương thực. Các nhà hoạch định chính sách toàn cầu vì thế bắt đầu phản ứng nghiêm túc hơn. Ít nhất 75 ngân hàng trung ương đã quyết định nâng lãi suất trong năm nay.

Vì các nước khó can thiệp để kiềm chế giá năng lượng, họ chỉ còn cách tăng chi phí đi vay để kéo giảm tiêu dùng và kinh doanh, tạo cơ hội cho nguồn cung bắt kịp nhu cầu. Từ đó, lạm phát sẽ hạ nhiệt.

Khi lãi suất tăng vọt trên khắp thế giới, tiền rẻ nhiều năm qua giờ trở nên đắt đỏ. Điều này làm dấy lên lo ngại trong giới đầu tư rằng kinh tế toàn cầu có thể tăng trưởng chậm lại và một số quốc gia rơi vào cuộc suy thoái.

Lãnh đạo nhiều tổ chức quốc tế đã cảnh báo con đường phía trước có thể gập ghềnh, khi các ngân hàng trung ương điều chỉnh chính sách và cuộc chiến ở Ukraine tiếp diễn.

"2022 sẽ là một năm khó khăn và 2023 có thể còn khó khăn hơn, với nguy cơ suy thoái cao hơn", bà Kristalina Georgieva - Tổng giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) nhận định tuần trước. Bà Georgieva lập luận rằng các ngân hàng trung ương cần phải phản ứng với lạm phát vì "hành động bây giờ sẽ ít gây tổn hại hơn hành động sau này".

Bà Georgieva chỉ ra rằng khoảng ba phần tư nền kinh tế mà IMF theo dõi đã tăng lãi suất kể từ tháng 7/2021. Các nền kinh tế phát triển tăng trung bình 1,7%, trong khi các nền kinh tế mới nổi tăng hơn 3%.

Vài năm gần đây, các thị trường mới nổi thường tăng lãi suất theo Fed để tránh nội tệ biến động mạnh. Nhưng lần này, không chỉ có Fed nâng lãi. Lạm phát lập kỷ lục ở nhiều nơi, khiến một loạt ngân hàng trung ương ở các nền kinh tế phát triển phải tăng lãi suất.

"Đó không phải là điều chúng ta thấy trong vài thập kỷ qua", Bruce Kasman - kinh tế trưởng tại JPMorgan Chase cho biết. Lần cuối cùng nhiều quốc gia lớn đột ngột tăng lãi suất để chống lại lạm phát là vào thập niên 80. Khi đó, eurozone còn chưa tồn tại và thị trường tài chính toàn cầu kém phát triển hơn.

Việc hàng loạt ngân hàng trung ương trên thế giới cùng nâng lãi suất sẽ gây ra nhiều tác động. Thứ nhất, thị trường có nguy cơ rối loạn hơn khi kỷ nguyên lãi suất thấp kết thúc. Các quốc gia và công ty sẽ phải cố gắng điều chỉnh để thích nghi với việc dòng vốn chuyển hướng. Sự thay đổi của dòng vốn sẽ ảnh hưởng đến khả năng các quốc gia và doanh nghiệp bán được trái phiếu, cổ phiếu để huy động vốn.

"Các điều kiện tài chính đã thắt chặt do áp lực lạm phát gia tăng trên diện rộng, bất ổn địa chính trị từ cuộc chiến tại Ukraine và sự chậm lại trong tăng trưởng toàn cầu. Giờ đây, vốn đầu tư gián tiếp đang bắt đầu chảy ra khỏi các thị trường mới nổi", Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen nhận định tuần trước.

Còn với thị trường tài chính, khi lãi suất tăng, giá cổ phiếu và các tài sản khác có thể giảm trong dài hạn. Vì người gửi tiết kiệm có thể nhận được tiền lời cao hơn cho các khoản đầu tư ít rủi ro hơn, như trái phiếu chính phủ.

Thứ ba, một số quốc gia có thể rơi vào suy thoái kinh tế khi người tiêu dùng và các công ty giảm chi tiêu. Chuyên gia Bruce Kasman ước tính rằng Mỹ và Tây Âu có 40% khả năng suy thoái trong năm tới. Rủi ro đó bắt nguồn cả từ các động thái của ngân hàng trung ương và cuộc chiến ở Ukraine chưa có dấu hiệu kết thúc.

Người dân mua sắm thực phẩm ở Paris, Pháp.
Người dân mua sắm thực phẩm ở Paris, Pháp. Ảnh: NYT

Tuy nhiên, nếu hiện tại họ tránh được suy thoái - với tỷ lệ thất nghiệp ở mức thấp, người tiêu dùng vẫn chi tiêu và lạm phát tăng cao - Fed và các ngân hàng trung ương khác sau này sẽ phải tăng lãi suất nhiều hơn để kìm hãm tăng trưởng và lạm phát, ông nói.

Fed vẫn mong muốn "hạ cánh mềm". Trong đó, việc tuyển dụng lao động và chi tiêu chỉ giảm đủ để tăng trưởng tiền lương và giá cả vừa phải, không đến mức suy thoái kinh tế.

Tuy nhiên, lạm phát hiện rất khó giảm. Chỉ số giá tiêu dùng tháng trước của Mỹ tăng 9,1%, vượt dự báo của giới phân tích. Ở Canada, lạm phát tăng với tốc độ nhanh nhất kể từ năm 1983. Ở Anh, lạm phát cũng ở mức cao nhất 40 năm.

Điều đó nhấn mạnh rằng các yếu tố toàn cầu - như nguồn cung hàng tiêu dùng hạn chế, cũng như giá dầu và thực phẩm tăng đột biến - đang khiến giá cả tăng vọt. Nó cũng giải thích tại sao rất nhiều ngân hàng trung ương đang phản ứng rất nhanh, bất chấp việc làm như vậy là tăng nguy cơ suy thoái.

Ngân hàng Trung ương Anh là ngân hàng trung ương lớn đầu tiên bắt đầu tăng lãi suất vào tháng 12/2021 và liên tục tăng lãi kể từ đó. Các nhà hoạch định chính sách ngày càng lo lắng lạm phát tạo ra một cuộc khủng hoảng giá sinh hoạt ở Anh và lo ngại lãi suất cao hơn có thể gây ra gánh nặng kinh tế.

Dù vậy, Ngân hàng Trung ương Anh báo hiệu rằng có thể hành động mạnh hơn nữa, tương tự các nước khác. Huw Pill - kinh tế trưởng của Ngân hàng Trung ương Anh cho biết họ đã sẵn sàng nếu hoàn cảnh bắt buộc phải thắt chặt tiền tệ nhanh hơn.

Christopher Waller - Thành viên Hội đồng Thống đốc Fed, cho rằng lạm phát phải là trọng tâm của mọi cuộc họp. Còn Brendan McKenna - nhà kinh tế tại Wells Fargo cho rằng xu hướng nâng lãi suất chưa đến đỉnh điểm. "Chúng ta thậm chí có thể chứng kiến các động thái quyết liệt hơn", ông nói.

Một câu hỏi quan trọng là điều đó sẽ có ý nghĩa gì đối với nền kinh tế toàn cầu. Ngân hàng Thế giới (WB) tháng trước dự báo tăng trưởng toàn cầu chậm lại mạnh trong năm nay nhưng vẫn ở mức tích cực. Tuy nhiên, vẫn có nguy cơ "đáng kể" về tình trạng tăng trưởng đình trệ và lạm phát vẫn ở mức cao.

Nếu lạm phát cao vẫn khó giảm, các ngân hàng trung ương có thể phải phản ứng mạnh mẽ hơn hiện tại. Ông Kasman cho rằng câu hỏi với Fed lúc này là "Liệu Fed có thể hy sinh tăng trưởng đến mức nào?"

Theo Tạp chí Điện tử

Bình luận

Tối thiểu 10 chữ Tiếng việt có dấu Không chứa liên kết

Gửi bình luận

Tin cùng chuyên mục

Nỗi tuyệt vọng của những nhà đầu tư tiền mã hóa

Nỗi tuyệt vọng của những nhà đầu tư tiền mã hóa

FTX sụp đổ kéo theo hệ luỵ lớn đối với các nhà đầu tư tiền ảo

FTX sụp đổ kéo theo hệ luỵ lớn đối với các nhà đầu tư tiền ảo

Home Credit ghi dấu tại “Global CSR & ESG Awards”

Home Credit ghi dấu tại “Global CSR & ESG Awards”

Payoo và Dragon Capital ký kết hợp tác chiến lược

Payoo và Dragon Capital ký kết hợp tác chiến lược

Dữ liệu lớn có thể thay đổi ngành Fintech như thế nào?

Dữ liệu lớn có thể thay đổi ngành Fintech như thế nào?

Finovate Product Day: định hình tương lai ngành dịch vụ tài chính

Finovate Product Day: định hình tương lai ngành dịch vụ tài chính

Intel - Nhà cung cấp chất bán dẫn chịu thiệt hại nặng nề nhất trên thị trường chứng khoán

Intel - Nhà cung cấp chất bán dẫn chịu thiệt hại nặng nề nhất trên thị trường chứng khoán

 Mua chứng khoán số lẻ hàng thập phân qua ứng dụng fintech, cần lưu ý gì?

Mua chứng khoán số lẻ hàng thập phân qua ứng dụng fintech, cần lưu ý gì?

Cơ hội của Việt Nam trong cuộc đua thí điểm tiền số giữa các quốc gia

Cơ hội của Việt Nam trong cuộc đua thí điểm tiền số giữa các quốc gia

VPBank, Techcombank và SeABank dắt tay nhau vào top đầu có tỷ lệ rủi ro thanh khoản cao nhất

VPBank, Techcombank và SeABank dắt tay nhau vào top đầu có tỷ lệ rủi ro thanh khoản cao nhất

BĐS Nhật Nam bị cơ quan chức năng "chỉ thẳng mặt"

BĐS Nhật Nam bị cơ quan chức năng "chỉ thẳng mặt"

Ngân hàng SCB và SCA đều vi phạm trong lĩnh vực chứng khoán

Ngân hàng SCB và SCA đều vi phạm trong lĩnh vực chứng khoán

Tin mới cập nhật

Lễ công bố và trao tặng danh hiệu 'Chìa khóa vàng' 2022

Lễ công bố và trao tặng danh hiệu 'Chìa khóa vàng' 2022

Samsung hợp tác phát triển toàn diện với các trường đại học khối kỹ thuật tại Việt Nam

Samsung hợp tác phát triển toàn diện với các trường đại học khối kỹ thuật tại Việt Nam

Thuế từ thương mại điện tử chưa tương xứng với thực tế kinh doanh

Thuế từ thương mại điện tử chưa tương xứng với thực tế kinh doanh

BAEMIN tăng tốc để phát triển bền vững

BAEMIN tăng tốc để phát triển bền vững

Lối sống bền vững đang được người dân khắp thế giới áp dụng

Lối sống bền vững đang được người dân khắp thế giới áp dụng

Andora phân phối 5 thương hiệu phụ kiện của Mỹ và Đức

Andora phân phối 5 thương hiệu phụ kiện của Mỹ và Đức

Home Credit lần đầu lọt Top 100 doanh nghiệp bền vững Việt Nam

Home Credit lần đầu lọt Top 100 doanh nghiệp bền vững Việt Nam

Dat Bike ra mắt Weaver++

Dat Bike ra mắt Weaver++

Vệ tinh quỹ đạo thấp và xu thế phát triển mạng viễn trong tương lai

Vệ tinh quỹ đạo thấp và xu thế phát triển mạng viễn trong tương lai

VinaPhone trình diễn công nghệ 5G tại Techfest Việt Nam 2022

VinaPhone trình diễn công nghệ 5G tại Techfest Việt Nam 2022

FPT Shop khai trương cửa hàng gia dụng thứ 200

FPT Shop khai trương cửa hàng gia dụng thứ 200

Các giải pháp cải thiện chất lượng dịch vụ trong mạng 5G công cộng và riêng

Các giải pháp cải thiện chất lượng dịch vụ trong mạng 5G công cộng và riêng

Tin đọc nhiều

Hàn Quốc sẽ đóng cửa hàng chục sàn giao dịch tiền điện tử

Hàn Quốc sẽ đóng cửa hàng chục sàn giao dịch tiền điện tử

Bản tin cổ phiếu công nghệ 20/9: Nokia - Sự trở lại ấn tượng của 'huyền thoại'

Bản tin cổ phiếu công nghệ 20/9: Nokia - Sự trở lại ấn tượng của 'huyền thoại'

Bản tin cổ phiếu công nghệ 14/9: Big Tech Trung Quốc mất giá đồng loạt

Bản tin cổ phiếu công nghệ 14/9: Big Tech Trung Quốc mất giá đồng loạt

Cổ phiếu AST vẫn nằm trong diện cảnh báo vì tiếp tục thua lỗ

Cổ phiếu AST vẫn nằm trong diện cảnh báo vì tiếp tục thua lỗ

 Tân Chủ tịch Hội đồng quản trị Vietcombank là ai?

Tân Chủ tịch Hội đồng quản trị Vietcombank là ai?

Hà Nội: Phát tán tài liệu giả một tài khoản Facebook bị nghi vấn thao túng chứng khoán

Hà Nội: Phát tán tài liệu giả một tài khoản Facebook bị nghi vấn thao túng chứng khoán

Mất dần vị thế tại Trung Quốc khiến cổ phiếu Telsa đánh mất giá trị

Mất dần vị thế tại Trung Quốc khiến cổ phiếu Telsa đánh mất giá trị

Dự báo chứng khoán tuần tới: Dao động nhẹ trong biên độ hẹp

Dự báo chứng khoán tuần tới: Dao động nhẹ trong biên độ hẹp

Thị trường chứng khoán 9/8: Phân tích tín hiệu kỹ thuật phiên chiều

Thị trường chứng khoán 9/8: Phân tích tín hiệu kỹ thuật phiên chiều

Lãi suất tiết kiệm Ngân hàng ACB tháng 8/2021 mới nhất

Lãi suất tiết kiệm Ngân hàng ACB tháng 8/2021 mới nhất

Video xem nhiều

Đại học Miami tạo ra cảm biến chất lượng không khí phát hiện Covid-19

Đại học Miami tạo ra cảm biến chất lượng không khí phát hiện Covid-19

Ford F-150 Lightning 2022 ra mắt: Bán tải chạy điện giá khởi điểm chưa đến 40 nghìn USD

Ford F-150 Lightning 2022 ra mắt: Bán tải chạy điện giá khởi điểm chưa đến 40 nghìn USD

Thông điệp lan tỏa mùa dịch COVID-19

Thông điệp lan tỏa mùa dịch COVID-19

Clip: Khuyến cáo đối với người lao động, người làm việc, người bán hàng tại khu dịch vụ trong dịch Covid-19

Clip: Khuyến cáo đối với người lao động, người làm việc, người bán hàng tại khu dịch vụ trong dịch Covid-19

Cỗ xe lai phản lực tăng tốc từ 0 - 1010 km/h trong 50 giây tham vọng phá kỷ lục thế giới

Cỗ xe lai phản lực tăng tốc từ 0 - 1010 km/h trong 50 giây tham vọng phá kỷ lục thế giới

“Rắn tiên tri” dự đoán đội tuyển Việt Nam thắng Thái Lan

“Rắn tiên tri” dự đoán đội tuyển Việt Nam thắng Thái Lan

Pretzel - Bánh quy cây: Biểu tượng văn hoá châu Âu với nhiều tranh cãi về nguồn gốc

Pretzel - Bánh quy cây: Biểu tượng văn hoá châu Âu với nhiều tranh cãi về nguồn gốc

Làm thế nào để nâng cao tương tác giữa loa và phòng nghe hiệu quả

Làm thế nào để nâng cao tương tác giữa loa và phòng nghe hiệu quả

Trực tiếp: Apple ra mắt Iphone 11 tại Cupertino, California, Mỹ

Trực tiếp: Apple ra mắt Iphone 11 tại Cupertino, California, Mỹ

Chiếc điều hòa cá nhân này của Sony là tất cả những gì bạn cần để sống sót qua mùa hè nóng nực

Chiếc điều hòa cá nhân này của Sony là tất cả những gì bạn cần để sống sót qua mùa hè nóng nực

Những gì bạn muốn biết về 5G

Những gì bạn muốn biết về 5G

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

Bàn về tầm nhìn và các trụ cột của công nghệ thông tin di động 6G
04/03/2022
Chip xử lý A15 Bionic của Apple có gì mới
15/09/2021
Sex Education mùa 3 được Netflix công chiếu vào 17/9
14/09/2021
iPhone 13 không thay đổi nhiều về ngoại hình, camera được nâng cấp mạnh
13/09/2021
Cách xem trực tiếp sự kiện ra mắt iPhone 13 và Apple Watch 7
10/09/2021
VNEID của Bộ Công an khác các ứng dụng đang được vận hành?
10/09/2021
'Cái tôi' thời 4.0 và tính hai mặt của mạng xã hội
04/09/2021
'Muôn màu' cảm xúc của trẻ trong ngày khai giảng online
24/08/2021
Chủ tịch Chu Ngọc Anh giải toả 'ách tắc' về Giấy đi đường cho người dân Thủ đô
10/08/2021
Hàng loạt Macbook M1 tự dưng vỡ màn hình, Apple có đồng ý bảo hành?
02/08/2021
6 bộ phim hay nhất để xem trên VieON
29/01/2021
Bắc Ninh: Không ký kết triển khai dự án Owifi 5G với CSE Singapore
27/06/2020
Bị World Bank cấm dự thầu 7 năm, công ty Sao Bắc Đẩu thừa nhận sai sót
27/06/2020
Wefinex - Mô hình hoạt động đa cấp "đội lốt" đầu tài chính trên mạng internet
10/06/2020
Khai trừ MISA khỏi Câu lạc bộ Chữ ký số và Giao dịch điện tử Việt Nam
27/05/2020
Chuyển đổi số - Nên hiểu như thế nào cho đúng
25/05/2020
Chống thất thu thuế là thách thức lớn đối với nền kinh tế số
29/04/2020
Cách chuyển tập tin sang máy tính mới
10/11/2019
VNPT, MobiFone, VTC sẽ hoàn thành cổ phần hóa trước năm 2021
20/08/2019
5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?
26/07/2019
Nhận diện hành vi lừa đảo trên không gian mạng
25/07/2019
Truyền hình OTT - Hướng đi mới của các “nhà Đài”
24/07/2019