Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Đưa Bách khoa Hà Nội thành trung tâm làm chủ công nghệ lõi

Sáng 15/10, Đại học Bách khoa Hà Nội tổ chức lễ kỷ niệm 70 năm thành lập và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất. Dự buổi lễ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ghi nhận những đóng góp của các thế hệ cán bộ, giảng viên, sinh viên nhà trường đối với sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước; đồng thời định hướng những nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn mới.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trao tặng Huân chương Lao động hạng Nhất cho Đại học Bách khoa Hà Nội.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Đại học Bách khoa Hà Nội cần phát huy truyền thống, nâng cao năng lực nghiên cứu, đào tạo nhân tài, làm chủ công nghệ lõi và tham gia giải quyết những vấn đề cấp thiết của quốc gia. Sáu định hướng được đặt ra không chỉ hướng đến sự phát triển của một cơ sở giáo dục đại học, mà còn gắn với yêu cầu nâng cao năng lực khoa học, công nghệ và sức cạnh tranh của nền kinh tế Việt Nam.

Trước hết, nhà trường cần trở thành đại học nghiên cứu xuất sắc, đủ năng lực đảm nhận những nhiệm vụ lớn của đất nước. Mục tiêu lọt vào nhóm 100 đại học hàng đầu châu Á vào năm 2035 phải được cụ thể hóa bằng chất lượng đào tạo, năng lực nghiên cứu, uy tín học thuật và những đóng góp thiết thực cho xã hội.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu chỉ đạo tại lễ kỷ niệm 70 năm thành lập Đại học Bách khoa Hà Nội.

Để hiện thực hóa mục tiêu đó, Đại học Bách khoa Hà Nội cần xây dựng các nhóm nghiên cứu mạnh, trung tâm xuất sắc và phòng thí nghiệm dùng chung. Đây là những điều kiện quan trọng để tập hợp đội ngũ khoa học, thúc đẩy các hướng nghiên cứu có giá trị và đào tạo lực lượng kế cận.

Định hướng thứ hai là tạo đột phá trong đào tạo nhân tài, hình thành đội ngũ chuyên gia có khả năng dẫn dắt công nghệ và công nghiệp Việt Nam. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu nhà trường chú trọng phát hiện, bồi dưỡng người tài từ sớm, gắn quá trình đào tạo với nghiên cứu và sản xuất.

Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo phát triển nhanh chóng, năng lực của sinh viên không thể chỉ được đánh giá qua kiến thức chuyên môn. Người học cần làm chủ thiết kế, thử nghiệm, có tư duy đổi mới, khả năng kiểm chứng thông tin, tính độc lập và trung thực trong học thuật. Đây cũng là nền tảng để hình thành đội ngũ kỹ sư, chuyên gia đủ sức tham gia và dẫn dắt các chương trình công nghệ lớn.

Định hướng thứ ba là tập trung nghiên cứu, làm chủ công nghệ và giải quyết những bài toán lớn của đất nước. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh: “Đất nước đang chờ những lời giải từ trí tuệ Bách khoa”.

GS.TS Lê Anh Tuấn, Giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội, đại diện nhà trường đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất do Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trao tặng.

Theo đó, nhà trường cần tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp cải tiến sản xuất, tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng, đồng thời tập trung nghiên cứu những vấn đề thiết thực trong các lĩnh vực năng lượng, giao thông, đô thị, y tế, môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu và thiên tai.

Tinh thần nghiên cứu, sáng tạo để giải quyết những nhiệm vụ cấp bách trong chiến tranh cần tiếp tục được phát huy trong thời bình. Cùng với nghiên cứu ứng dụng, Đại học Bách khoa Hà Nội phải kiên trì đầu tư cho khoa học cơ bản, tạo nền tảng tri thức cho những đột phá công nghệ trong tương lai.

Định hướng thứ tư là đưa nhà trường trở thành điểm hội tụ trí tuệ Việt Nam trên toàn cầu và các chuyên gia quốc tế. Muốn thu hút người tài, Đại học Bách khoa Hà Nội cần chủ động xây dựng các chương trình nghiên cứu có tầm vóc, tạo môi trường làm việc xứng đáng, trao quyền chủ động về chuyên môn và bảo đảm cơ hội phát triển lâu dài cho các nhà khoa học.

Đối với những chuyên gia chưa thể thường xuyên làm việc tại Việt Nam, nhà trường cần mở rộng các hình thức hợp tác linh hoạt để họ có thể tham gia nghiên cứu, hướng dẫn đội ngũ, đào tạo nhân lực và chuyển giao công nghệ. Việc kết nối nguồn lực khoa học trong nước với tri thức quốc tế sẽ góp phần nâng cao chất lượng nghiên cứu và năng lực làm chủ công nghệ.

Định hướng thứ năm là phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, đưa kết quả nghiên cứu vào sản xuất và đời sống. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, giá trị của một công trình khoa học được thể hiện rõ hơn khi kết quả nghiên cứu được ứng dụng, giúp doanh nghiệp nâng cao hiệu quả hoạt động và cải thiện đời sống người dân.

Vì vậy, hợp tác giữa Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp cần đi vào thực chất, xác định rõ nhiệm vụ, gắn nghiên cứu với nguồn lực đầu tư và khả năng ứng dụng sản phẩm. Các thế hệ cựu sinh viên cũng cần phát huy vai trò kết nối, đưa những bài toán từ thực tiễn sản xuất, kinh doanh trở lại nhà trường, đồng hành với các ý tưởng sáng tạo của thế hệ trẻ.

Định hướng cuối cùng là xây dựng văn hóa Bách khoa, lấy phẩm chất con người làm nền tảng cho mọi thành tựu. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định uy tín lâu bền của nhà trường được tạo nên từ những con người yêu nước, giỏi chuyên môn, trung thực, có kỷ luật và tinh thần trách nhiệm.

Đạo đức khoa học và sự trung thực trong học thuật phải được giữ vững. Trong lĩnh vực kỹ thuật và công nghệ, sự cẩn trọng trong từng thiết kế, phép tính không đơn thuần là yêu cầu chuyên môn, mà còn gắn trực tiếp với an toàn công trình và môi trường sống của cộng đồng.

Làm chủ công nghệ lõi, gắn nghiên cứu với nhu cầu phát triển đất nước

Tiếp thu các định hướng của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, GS Lê Anh Tuấn, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Đại học Bách khoa Hà Nội khẳng định nhà trường sẽ tập trung thực hiện những nhiệm vụ trọng tâm, hướng tới mô hình đại học nghiên cứu tinh hoa, trở thành nơi hội tụ nhân tài và chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực kỹ thuật, công nghệ.

Trong đào tạo, nhà trường định hướng tái cơ cấu chương trình, lấy năng lực sáng tạo và khả năng giải quyết các vấn đề thực tiễn làm thước đo đầu ra. Việc đào tạo chuyên gia đầu ngành, tổng công trình sư, kỹ sư trưởng và nhân lực sau đại học được xác định là nền tảng quan trọng để khẳng định vị thế của Đại học Bách khoa Hà Nội.

Trong nghiên cứu khoa học, nhà trường cam kết tiên phong làm chủ công nghệ lõi, tập trung vào các công nghệ chiến lược và phát triển sản phẩm cụ thể, hướng tới thương mại hóa thành công, phục vụ phát triển kinh tế.

Cùng với đó, Đại học Bách khoa Hà Nội sẽ chủ động xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo liên ngành, tăng cường kết nối giữa nhà trường, doanh nghiệp và nhà đầu tư. Mô hình Trung tâm đổi mới sáng tạo liên ngành được định hướng kết nối quốc tế, tạo tiền đề phát triển tổ hợp đổi mới sáng tạo hiện đại tại cơ sở 2 ở tỉnh Hưng Yên, gắn với khu công nghệ cao.

Bảy thập niên xây dựng và phát triển là nền tảng để Đại học Bách khoa Hà Nội tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng đào tạo và năng lực nghiên cứu. Yêu cầu đặt ra trong giai đoạn mới là chuyển hóa truyền thống và tiềm lực khoa học thành những kết quả cụ thể: nhân lực chất lượng cao, công nghệ do người Việt làm chủ và các sản phẩm có khả năng đáp ứng nhu cầu phát triển đất nước.

Với định hướng trở thành đại học nghiên cứu hàng đầu châu Á, Đại học Bách khoa Hà Nội đứng trước yêu cầu gắn chặt hơn giữa đào tạo, nghiên cứu và sản xuất. Hiệu quả của quá trình chuyển đổi sẽ được thể hiện qua khả năng giải quyết những bài toán thực tiễn, đóng góp cho nền kinh tế và tạo dựng năng lực công nghệ bền vững cho Việt Nam.

Theo tạp chí Điện tử và Ứng dụng