Những điều cần biết khi triển khai giải thưởng cao nhất về KH&CN

Phát biểu tại Hội thảo, Thứ trưởng Bộ KH&CN Bùi Hoàng Phương khẳng định, Giải thưởng Hồ Chí Minh và Giải thưởng Nhà nước về KH&CN là những danh hiệu cao quý bậc nhất trong hệ thống khen thưởng của Đảng và Nhà nước dành cho các công trình, cụm công trình có giá trị KH&CN đặc biệt xuất sắc, đóng góp quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống người dân.

Theo Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương, cùng với lĩnh vực văn hóa - nghệ thuật, việc xét tặng hai giải thưởng này đã được luật hóa trong Luật Thi đua, Khen thưởng, thể hiện sự ghi nhận và quan tâm sâu sắc của Đảng, Nhà nước đối với những cống hiến trí tuệ và sáng tạo của đội ngũ trí thức Việt Nam.

Từ năm 1996 đến nay, trải qua 6 đợt xét tặng, hàng trăm công trình khoa học xuất sắc đã được vinh danh, trở thành niềm tự hào của tác giả và là tài sản trí tuệ quý báu của quốc gia.

Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương nhấn mạnh, chủ trương nhất quán của Đảng và Nhà nước luôn đề cao vai trò của KH,CN và đội ngũ trí thức trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị xác định rõ vai trò tiên phong của trí thức KH&CN trong phát triển quốc gia. Đặc biệt, Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo vừa được Quốc hội thông qua đã mở ra hành lang pháp lý thông thoáng, tạo điều kiện thúc đẩy nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng kết quả KH&CN, đồng thời khuyến khích mạnh mẽ đội ngũ nhà khoa học tiếp tục cống hiến.

Trong bối cảnh đó, công tác tôn vinh những đóng góp xuất sắc thông qua Giải thưởng Hồ Chí Minh và Giải thưởng Nhà nước về KH&CN càng mang ý nghĩa to lớn, vừa tri ân những đóng góp trong quá khứ, vừa truyền cảm hứng đổi mới sáng tạo cho tương lai.

Để chuẩn bị cho đợt xét tặng lần thứ 7, Bộ KH&CN đã chủ động xây dựng kế hoạch, tổ chức các hoạt động hướng dẫn, trong đó có hội thảo lần này, nhằm giúp cơ quan, tổ chức, cá nhân có công trình tiêu biểu hiểu rõ ý nghĩa và quyền lợi khi tham gia Giải thưởng.

Toàn cảnh Hội thảo.

Thứ trưởng đề nghị các Bộ, ngành, địa phương và tổ chức KH&CN tập trung triển khai một số nhiệm vụ trọng tâm sau:

Thứ nhất, khẩn trương phổ biến thông tin sau hội thảo, hướng dẫn các nhà khoa học hoàn thiện hồ sơ và tổ chức xét chọn cấp cơ sở, bảo đảm hoàn thành trước ngày 31/12/2025.

Thứ hai, phối hợp chặt chẽ giữa các đơn vị chức năng của Bộ KH&CN với các Bộ, ngành, địa phương trong triển khai các bước tiếp theo; kịp thời tổng hợp và báo cáo những khó khăn vượt thẩm quyền.

Thứ ba, bố trí đầy đủ nguồn lực để triển khai xét thưởng cấp bộ, ngành, dự kiến bắt đầu từ đầu năm 2026, tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà khoa học tham gia hội đồng.

Cuối cùng là tăng cường trao đổi tại hội nghị, làm rõ quy trình, thủ tục, tiêu chí và tiến độ, nhằm tổ chức thành công đợt xét tặng lần thứ 7, bảo đảm lựa chọn những công trình thật sự tiêu biểu, xứng đáng được tôn vinh ở cấp cao nhất.

Thứ trưởng chỉ rõ, việc xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh và Giải thưởng Nhà nước về KH&CN là nhiệm vụ mang ý nghĩa chính trị, khoa học và nhân văn sâu sắc. "Chúng ta cần dành tâm huyết, trách nhiệm và sự nghiêm túc cao nhất để bảo đảm mọi khâu từ phát động, tiếp nhận hồ sơ, thẩm định đến xét chọn, công bố và trao giải đều minh bạch, khách quan, thực chất, qua đó tiếp tục phát huy giá trị cốt lõi của giải thưởng trong tôn vinh trí tuệ Việt Nam và lan tỏa tinh thần đổi mới sáng tạo", Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương nhấn mạnh.

Theo tạp chí Điện tử và Ứng dụng