Loại hình báo điện tử ở Việt Nam đang đứng trước thách thức lớn về an toàn thông tin

Máy chủ của cơ quan báo điện tử khi đăng ký thành lập tại Việt Nam được quy định phải được đặt trên lãnh thổ của Việt Nam vừa là đảm bảo công tác an ninh thông tin cũng như đảm bảo an toàn thông tin đặc biệt là trong thời đại bùng nổ công nghệ ngày nay.

Trước những thống kê từ Cục An toàn thông tin (Bộ TT&TT) cho thấy số lượng các cuộc tấn công mạng ngày càng gia tăng cả về cấp độ và cường độ nên việc bảo đảm an ninh thông tin đang được Chính phủ đặt lên hàng đầu khi xây dựng Chinh phủ điện tử cũng như công cuộc chuyển đổi số quốc gia.

Đối với hoạt động của các cơ quan báo điện tử lại càng phải đặt ra vấn đề đảm bảo an ninh thông tin là hàng đầu khi theo quy định của Luật Báo chí 2016, một trong các điều kiện tiên quyết khi cấp giấy phép hoat động báo điện tử ở Việt Nam đó là hệ thống máy chủ của cơ quan báo chí phải đặt trên lãnh thổ Việt Nam.

Phát biểu tại Hội nghị về an toan thông tin, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam cũng đã nhấn mạnh "Trong phát triển CNTT phải có bảo đảm an toàn an ninh và bản thân an toàn, an ninh thông tin cũng thúc đẩy cho phát triển".

Một trung tâm đặt máy chủ cho thuê của VNPT.

Bởi theo quy định của Luật An ninh mạng, thông tin báo chí cũng là Hệ thống thông tin quan trọng về an ninh quốc gia được luật an ninh mạng bảo vệ trong khi các vụ tấn công mạng diễn ra ngày càng nguy hiểm, vấn đề bảo mật và an toàn thông tin luôn đóng vai trò quan trọng và thiết thực với mọi tổ chức, doanh nghiệp.

Để quản lý chặt chẽ, bảo vệ nghiêm ngặt dữ liệu của nước ta trên không gian mạng, Luật An ninh mạng đã quy định doanh nghiệp trong và ngoài nước cung cấp dịch vụ trên mạng viễn thông, mạng internet và các dịch vụ giá trị gia tăng trên không gian mạng tại Việt Nam có hoạt động thu thập, khai thác, phân tích, xử lý dữ liệu về thông tin cá nhân, dữ liệu về mối quan hệ của người sử dụng dịch vụ, dữ liệu do người sử dụng dịch vụ tại Việt Nam tạo ra phải lưu trữ dữ liệu này tại Việt Nam trong thời gian theo quy định của Chính phủ.

Cảnh báo về mức độ an ninh, an toàn thông tin trong thời đại hiện nay Bộ trưởng Bộ TT&TT Nguyễn Mạnh Hùng cho biết, không gian mạng là một không gian hoàn toàn mới, cứ mỗi giây lại có khoảng 108 cuộc tấn công mạng và 32 mã độc mới được tạo ra. Trên không gian mạng, các quốc gia phải đối mặt với những thách thức giống nhau

Theo quy định của Luật an ninh mạng, thì kể từ ngày 1/1/2019 tất cả các doanh nghiệp hoạt động trong lãnh thổ Việt Nam cung cấp các dịch vụ trên không gian mạng việc thông đều sẽ phải xác thực các thông tin của người dùng khi đăng ký tài khoản sử dụng.

Luật cũng quy định các tổ chức, doanh nghiệp có các hoạt động thu thập khai thác phân tích dữ liệu thông tin người sử dụng dịch vụ, các thông tin về mối quan hệ người sử dụng dịch vụ, thông tin, dữ liệu do cá nhân, tổ chức sử dụng tạo ra đều phải lưu trữ các dữ liệu này theo thời gian quy định tại Việt Nam.

Như vậy, theo luật an ninh mạng, nếu không có các sửa đổi bổ sung thì tổ chức, doanh nghiệp phải chuyển máy chủ về Việt Nam bắt đầu từ năm 2019.

Trên thực tế, an ninh mạng không phải lúc nào cũng an toàn như mọi người vẫn nghĩ. Trong quá khứ, đã có rất nhiều trường hợp thông tin bị rò rỉ gây thiệt hại nghiêm trọng đến lợi ích và uy tín của các cá nhân, tổ chức. Có thể thấy một vài tình huống nổi bật gần đây như các sự cố thất thoát tiền hoặc thông tin từ hệ thống ngân hàng. Tuy các sự cố này đều được ngăn chặn từ sớm và chưa gây ra hậu quả gì quá nghiêm trọng nhưng hãy thử tưởng tượng những sự cố tương tự nghiêm trọng hơn trong tương lai?

Như vụ việc xảy ra 23/9/2018 nhiều tờ báo điện tử lớn như Thanhnien.vn, VOV.vn hoặc trang thông tin tổng hợp Baomoi.com cũng theo đó không thể truy cập được. Tại thời điểm đó, những báo điện tử, trang tin tổng hợp này sử dụng hệ thống CMS và hạ tầng máy chủ của nhà cung cấp VNG. Việc phát sinh lỗi này dù được báo trước những cũng kịp khắc phục.

Đối với các hệ thống chưa hoàn thiện, kẻ xấu hoàn toàn có thể lợi dụng thông tin, danh tính của tổ chức, cá nhân hoặc cả những người sử dụng dịch vụ để xâm hại đến an ninh mạng, gây hậu quả nghiêm trọng trong nhiều lĩnh vực. Tổ chức, doanh nghiệp khi chưa có đầy đủ ý thức và kỹ năng trong việc xử lý các vấn đề này sẽ rất khó để chứng minh trước các cơ quan thẩm quyền và điều này có thể gây ra những thiệt hại từ lớn đến rất lớn cho tổ chức, doanh nghiệp.

Theo điều luật trên, chúng ta có thể dễ dàng nhận thấy cả hai ông lớn công nghệ Google và Facebook đều sẽ phải dịch chuyển đám mây điện toán về và đặt Datacenter tại Việt Nam, nơi đang lưu trữ các dữ liệu của cơ quan, tổ chức, cá nhân Việt Nam khi bộ luật an ninh mạng chính thức có hiệu lực. Hiện nay các dữ liệu này đang được lưu trữ tại Datacenter Hồng Kông và Singapore.