TP.HCM thúc tiến độ siêu cảng Cần Giờ gần 5 tỷ USD, hướng tới cảng xanh thông minh

TP.HCM đang thúc đẩy các thủ tục để Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ có thể khởi công trong tháng 10/2026. Đây là một trong những dự án hạ tầng logistics có quy mô đầu tư lớn nhất tại Việt Nam hiện nay.

Theo thông tin được công bố, Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được yêu cầu liên danh nhà đầu tư khẩn trương hoàn tất hồ sơ, thủ tục và các điều kiện cần thiết để bảo đảm mục tiêu khởi công dự án trong tháng 10/2026.

Liên danh nhà đầu tư cũng được yêu cầu xây dựng kế hoạch triển khai chi tiết, xác định từng mốc công việc, đơn vị thực hiện và thời hạn hoàn thành, đồng thời đề xuất phương án xử lý đối với những phần việc đang chậm tiến độ.

Công suất gần 17 triệu TEU

Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ được triển khai tại khu vực Cần Giờ, TP.HCM, với diện tích sử dụng đất khoảng 571 ha.

Theo quyết định chấp thuận nhà đầu tư của UBND TP.HCM, tổng vốn đầu tư dự án là 128.872 tỷ đồng, tương đương gần 5 tỷ USD. Liên danh thực hiện gồm Tổng công ty Hàng hải Việt Nam (VIMC), Công ty Cổ phần Cảng Sài Gòn và Terminal Investment Limited Holding S.A.

Trong đó, Terminal Investment Limited Holding là doanh nghiệp thành viên của MSC, một trong những tập đoàn vận tải container lớn trên thế giới.

Cảng có tổng chiều dài cầu cảng chính dự kiến khoảng 7,5 km. Đến năm 2030, dự án dự kiến phát triển từ 2 đến 4 bến cảng, tương ứng từ 2 đến 4 cầu cảng với tổng chiều dài từ 1.016 m đến 2.016 m.

TP.HCM thúc tiến độ siêu cảng Cần Giờ gần 5 tỷ USD, hướng tới cảng xanh thông minh

Công suất thiết kế đến năm 2030 khoảng 4,8 triệu TEU. Khi phát triển hoàn chỉnh, hệ thống có thể mở rộng lên khoảng 13 bến, với công suất dự kiến đạt 16,9 triệu TEU vào năm 2047.

Đáng chú ý, các bến cảng được thiết kế để có khả năng tiếp nhận tàu container trọng tải đến 250.000 tấn hoặc lớn hơn khi đáp ứng đủ điều kiện. Đây là nhóm tàu container có kích thước lớn nhất đang hoạt động trên các tuyến hàng hải quốc tế.

Thời hạn hoạt động của dự án là 50 năm kể từ ngày nhà đầu tư được giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất hoặc giao khu vực biển. Nhà đầu tư phải giải ngân tối thiểu 50.000 tỷ đồng trong 10 năm đầu và hoàn thành toàn bộ dự án trong vòng 20 năm.

Hướng tới cảng xanh, ứng dụng công nghệ thông minh

Không chỉ có quy mô lớn, yếu tố công nghệ được xác định là một trong những nội dung quan trọng trong quá trình phát triển Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ.

Theo Quyết định số 148/QĐ-TTg về chủ trương đầu tư dự án, TP.HCM được giao nghiên cứu, xây dựng tiêu chí công nghệ sử dụng tại cảng, trong đó đặt ra định hướng phát triển cảng xanh và cảng thông minh.

Đề án nghiên cứu xây dựng Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ trước đó cũng định hướng hình thành một cảng hiện đại, áp dụng hệ thống điều khiển thông minh và tự động hóa trong quản lý, vận hành.

Các giải pháp được nghiên cứu gồm hệ thống quản lý khai thác cảng Terminal Operating System (TOS), quản lý container trên tuyến vận tải, tự động phân phối container trong bãi, giám sát thiết bị bốc xếp theo thời gian thực và tự động cập nhật tình trạng hoạt động của cảng.

Tại khu vực cổng ra vào, công nghệ nhận dạng quang học OCR cũng được định hướng sử dụng để nhận diện, kiểm soát và xử lý tự động phương tiện ra vào cảng.

Việc số hóa quá trình khai thác có thể giúp tối ưu luồng container, giảm thời gian chờ, nâng hiệu suất thiết bị và tăng khả năng kết nối dữ liệu giữa cảng với doanh nghiệp logistics, hãng tàu và các mắt xích khác trong chuỗi cung ứng.

Song song với ứng dụng công nghệ, dự án được định hướng sử dụng các giải pháp khai thác thân thiện với môi trường, giảm phát thải và phát triển theo mô hình cảng xanh. VIMC và MSC trước đó cũng cho biết định hướng phát triển Cần Giờ theo mô hình cảng xanh, ứng dụng công nghệ thông minh, đồng thời chú trọng bảo vệ hệ sinh thái rừng ngập mặn Cần Giờ.

Nếu được triển khai đúng tiến độ và đồng bộ với hạ tầng giao thông kết nối, Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ được kỳ vọng tăng khả năng tiếp nhận các tuyến vận tải container quốc tế, phát triển dịch vụ logistics và giúp TP.HCM tham gia sâu hơn vào mạng lưới chuỗi cung ứng toàn cầu.

Theo tạp chí Điện tử và Ứng dụng