Luật Giao dịch điện tử 2005 đã không còn phù hợp với sự phát triển của thời đại công nghệ số

Ninh Gia
27/10/2022 17:05
D

Thể chế hoá Nghị quyết số 52-NQ/TW ngày 27/9/2019 của Bộ Chính trị về hoàn thiện pháp luật để tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình chuyển đổi số quốc gia đặt ra yêu cầu sửa đổi Luật Giao dịch điện tử năm 2005 là nhằm khắc phục những vướng mắc, bất cập trong áp dụng ở thời đại công nghệ số hiện nay.

Luật Giao dịch điện tử năm 2005 cần được sửa đổi

Luật Giao dịch điện tử số 51/2005/QH11 được Quốc hội khóa XI thông qua ngày 29/11/2005 và có hiệu lực thi hành ngày 1/3/2006. Luật có 8 chương, 54 điều.

Trong 17 năm được áp dụng, Luật Giao dịch điện tử năm 2005 đã đóng vai trò quan trọng về việc tạo cơ sở pháp lý để đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, thúc đẩy giao dịch điện tử, góp phần nâng cao hiệu quả phát triển kinh tế-xã hội, đưa ứng dụng khoa học và công nghệ vào cải cách hành chính.

Bộ trưởng Bộ TT&TT Nguyễn Mạnh Hùng trình bày Dự thảo Luật Giao dịch điện tử (sửa đổi) trước Quốc hội tại Kỳ họp thứ 4
Bộ trưởng Bộ TT&TT Nguyễn Mạnh Hùng trình bày Dự thảo Luật Giao dịch điện tử (sửa đổi) trước Quốc hội tại Kỳ họp thứ 4.

Căn cứ Luật Giao dịch điện tử, Chính phủ và các bộ, ngành đã ban hành nhiều nghị định, thông tư quy định, hướng dẫn thực hiện đối với các hoạt động giao dịch điện tử trong các lĩnh vực tài chính, bảo hiểm, thương mại điện tử, ngân hàng cũng như các quy định về chữ ký số và dịch vụ chứng thực chữ ký số.

Luật Giao dịch điện tử năm 2005 đã ghi nhận giá trị pháp lý của giao dịch điện tử bao gồm: thông điệp dữ liệu, chữ ký điện tử. Đây là cơ sở pháp lý để triển khai các giao dịch hành chính, dân sự trên môi trường điện tử và được xã hội công nhận. Từ đó các ngành, lĩnh vực xây dựng được những quy định hướng dẫn, tạo thuận lợi cho các giao dịch dân sự, thương mại và giảm thiểu thủ tục hồ sơ hành chính.

Về khía cạnh dân sự, thương mại, Luật Giao dịch điện tử năm 2005 kế thừa phần lớn quy định trong Luật mẫu về Thương mại điện tử của Ủy ban Liên hợp quốc về luật thương mại quốc tế (UNCITRAL).

Do đó, các quy định trong Luật đều tương thích với pháp luật, với thông lệ quốc tế đồng thời đã thúc đẩy sự hợp tác trong thương mại, tăng cường hội nhập quốc tế sâu rộng và toàn diện của nước ta.

Những yếu tố nêu trên là tiền đề nâng cao hiệu quả hoạt động hành chính, thương mại, đóng góp quan trọng vào việc ổn định tình hình kinh tế - xã hội của đất nước, đã mang lại kết quả phát triển và ứng dụng giao dịch điện tử trong một số lĩnh vực.

Cụ thể, thị trường thương mại điện tử của Việt Nam đã tăng trưởng từ con số gần bằng 0 trong năm 2006 lên ước tính 12 tỉ USD vào năm 2020. Thói quen mua hàng của người tiêu dùng nước ta cũng có những thay đổi tích cực.

Trong lĩnh vực tài chính, việc triển khai hóa đơn điện tử giúp rút ngắn thủ tục lập hóa đơn cho doanh nghiệp, từ 5 thủ tục xuống còn 1 thủ tục, giúp doanh nghiệp rút ngắn 99% thời gian thanh toán, quản lý hóa đơn.

Ngành hải quan triển khai ứng dụng giao dịch điện tử rất sớm - năm 2005. Trước đây thủ tục hải quan đòi hỏi hàng giờ để thực hiện thì nay chỉ mất vài giây để hoàn thành việc phân luồng.

Hệ thống thông quan tự động (VNACCS) và Hệ thống cơ sở dữ liệu thông tin nghiệp vụ (VCIS) được áp dụng ở mức rất cao tại 100% các đơn vị hải quan trên phạm vi toàn quốc với hơn 99% doanh nghiệp tham gia, xử lý hơn 99,6% tờ khai; thời gian tiếp nhận, xử lý, trả kết quả trong thời gian chỉ từ 1-3 giây; tiết kiệm được khoảng 5,7 triệu USD chi phí chuyển phát nhanh cho doanh nghiệp.

Trong lĩnh vực bảo hiểm thì thủ tục hành chính ngày càng được cải tiến, rút gọn. Thời gian thực hiện thủ tục hành chính trong giao dịch với các doanh nghiệp, cá nhân tham gia bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội được rút ngắn từ 335 giờ/năm xuống còn 147 giờ/năm. Số thời gian đi lại, chờ đợi tiết kiệm được lên tới hơn 3 triệu giờ/năm.

Sau 17 năm áp dụng đã phát lộ những "lỗ hổng" trong các quy định

Sau 17 năm được áp dụng, Luật Giao dịch điện tử năm 2005 đã bộc lộ một số bất cập, nhiều nội dung không còn phù hợp với thực tế phát triển, không đáp ứng được nhu cầu của cuộc CMCN 4.0 cũng như công cuộc chuyển đổi số, xây dựng nền kinh tế số của Việt Nam trong giai đoạn tới.

Có nhiều nguyên do để coi Luật Giao dịch điện tử năm 2005 chưa tạo ra đầy đủ nền tảng để phát triển “cuộc sống số” ở Việt Nam trong giai đoạn hiện nay.

Giao dịch điện tử đang ngày càng phải đối diện với các nguy cơ cao cần được bảo vệ
Giao dịch điện tử đang ngày càng phải đối diện với các nguy cơ cao cần được bảo vệ.

Luật Giao dịch điện tử năm 2005 được xây dựng theo hình thức luật khung, nhiều quy định còn mang tính nguyên tắc, chung chung. Trong quá trình thực hiện đã xuất hiện sự thiếu thống nhất, không đồng bộ, có những văn bản quy định chồng chéo, mâu thuẫn. Một số quy định của Luật chưa phù hợp với thực tiễn, do vậy văn bản hướng dẫn buộc phải sửa đổi, không còn tương thích với nội dung của Luật.

Theo Bộ Thông tin và Truyền thông, phạm vi điều chỉnh Luật Giao dịch điện tử năm 2005 chưa phù hợp với thực tiễn ứng dụng và phát triển giao dịch điện tử hiện nay. Luật loại trừ giao dịch điện tử đối với một số hoạt động cụ thể trong các lĩnh vực tư pháp, đất đai, xây dựng, tài chính. Việc loại trừ này có thể gây khó khăn cho việc triển khai dịch vụ công trực tuyến cũng như triển khai các dịch vụ giao dịch điện tử trong các lĩnh vực thuộc phạm vi kể trên.

Luật Giao dịch điện tử năm 2005 thiếu quy định về giá trị pháp lý của giao dịch điện tử: thông điệp dữ liệu an toàn, chữ ký điện tử và chứng thực chữ ký điện tử, định danh và xác thực điện tử, dịch vụ tin cậy và nhà cung cấp dịch vụ tin cậy.

Thực tế cho thấy, giao dịch điện tử trong lĩnh vực ngân hàng, tài chính, bảo hiểm, hải quan luôn tồn tại hồ sơ điện tử và yêu cầu về giá trị pháp lý, xác thực và bảo đảm an toàn cho hồ sơ điện tử. Mặt khác, các quy định về giá trị pháp lý, chứng cứ của thông điệp dữ liệu còn chưa rõ ràng.

Để thực thi quy định về giá trị pháp lý, chứng cứ của của thông điệp dữ liệu, Luật cần quy định rõ các nội dung liên quan đến đảm bảo tính toàn vẹn của của thông điệp dữ liệu và đảm bảo tính chống chối bỏ của của thông điệp dữ liệu. Ngoài ra, Luật chưa có quy định làm rõ giá trị pháp lý và chứng cứ của thông điệp dữ liệu khi được lưu trữ và của thông điệp dữ liệu đã được chuyển đổi với bản giấy.

Các quy định về giá trị pháp lý của chữ ký điện tử, chứng thực chữ ký điện tử chưa phù hợp với thực tiễn và chưa có quy định về các cấp độ chữ ký điện tử, giá trị pháp lý theo từng cấp độ, các trường hợp sử dụng để chữ ký điện tử có tính ứng dụng cao, phù hợp với nhu cầu đa dạng của các giao dịch điện tử.

Các quy định về giao kết và hợp đồng điện tử trong Luật Giao dịch điện tử năm 2005 còn chung chung, đặc biệt là các quy định mang tính chất đặc thù trong hoạt động giao kết như: quy trình, thủ tục giao kết hợp đồng điện tử, quy định về giá trị pháp lý của hợp đồng điện tử, điều kiện có hiệu lực, hợp đồng có hiệu lực và hợp đồng vô hiệu khi tiến hành dưới hình thức điện tử.

Ngoài ra, các vấn đề phát sinh trong giao kết hợp đồng điện tử trong qua trình triển khai như: giá trị pháp lý của một đề nghị giao kết hợp đồng, giá trị pháp lý của hợp đồng thông minh, giao dịch điện tử xuyên biên giới, các phương thức thanh toán… còn chưa có quy định để giải quyết.

Các quy định của Luật Giao dịch điện tử năm 2005 chỉ ở mức nguyên tắc khung, không đủ cụ thể để áp dụng trong thực tế. Giao dịch điện tử của các cơ quan nhà nước đã phát triển mạnh mẽ (dịch vụ công trực tuyến, gửi - nhận văn bản điện tử, trao đổi dữ liệu…) nhưng chủ yếu được điều chỉnh bởi các văn bản dưới luật và cần phải được rà soát, bổ sung, chỉnh sửa cho phù hợp với thực tế phát triển.

Luật An toàn thông tin mạng năm 2015 và Luật An ninh mạng năm 2018 có nhiều quy định cụ thể về an toàn thông tin mạng và an ninh mạng cho các giao dịch điện tử, dẫn đến của các quy định về an ninh, an toàn, bảo vệ, bảo mật trong Luật Giao dịch điện tử năm 2005 không còn giá trị áp dụng thực tế.

Quy định các vấn đề liên quan trong giải quyết tranh chấp của giao dịch điện tử trong Luật Giao dịch điện tử năm 2005 còn thiếu hoặc chưa có các quy định dẫn chiếu cụ thể đến các luật chuyên ngành về phương thức giải quyết tranh chấp đặc thù, liên quan đến việc ký kết và thực hiện giao dịch điện tử….

Theo Tạp chí Điện tử & Ứng dụng

Bình luận

Tối thiểu 10 chữ Tiếng việt có dấu Không chứa liên kết

Gửi bình luận

Tin cùng chuyên mục

Quá trình xây dựng bộ chỉ số sáng tạo cấp địa phương ở Việt Nam ra sao?

Quá trình xây dựng bộ chỉ số sáng tạo cấp địa phương ở Việt Nam ra sao?

Cần thúc đẩy hoạt động cho vay phục vụ tiêu dùng và đời sống

Cần thúc đẩy hoạt động cho vay phục vụ tiêu dùng và đời sống

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế vùng và thúc đẩy kinh tế biển

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế vùng và thúc đẩy kinh tế biển

Áp dụng Luật Căn cước, thẻ căn cước công dân cũ có phải cấp đổi?

Áp dụng Luật Căn cước, thẻ căn cước công dân cũ có phải cấp đổi?

Dự thảo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về thiết bị đầu cuối thông tin di động mặt đất - Phần truy nhập vô tuyến

Dự thảo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về thiết bị đầu cuối thông tin di động mặt đất - Phần truy nhập vô tuyến

Đảm bảo quy định quản lý thiết bị đầu cuối thông tin di động tại Việt Nam

Đảm bảo quy định quản lý thiết bị đầu cuối thông tin di động tại Việt Nam

Sửa đổi Luật Viễn thông: Bảo vệ quyền lợi người sử dụng và bảo đảm an toàn thông tin

Sửa đổi Luật Viễn thông: Bảo vệ quyền lợi người sử dụng và bảo đảm an toàn thông tin

Biện pháp hạn chế tình trạng sở hữu chéo ngân hàng

Biện pháp hạn chế tình trạng sở hữu chéo ngân hàng

Điều kiện quan trọng khi tham gia đấu giá, thi tuyển hoặc cấp lại giấy phép sử dụng băng tần

Điều kiện quan trọng khi tham gia đấu giá, thi tuyển hoặc cấp lại giấy phép sử dụng băng tần

TP.HCM sẽ có chính sách hỗ trợ vốn cho doanh nghiệp công nghệ thông tin

TP.HCM sẽ có chính sách hỗ trợ vốn cho doanh nghiệp công nghệ thông tin

Cập nhật 9 nhóm đối tượng được tăng lương

Cập nhật 9 nhóm đối tượng được tăng lương

Đạo luật AI - Hành lang pháp lý hoàn chỉnh để trí tuệ nhân tạo phát triển

Đạo luật AI - Hành lang pháp lý hoàn chỉnh để trí tuệ nhân tạo phát triển

Tin mới cập nhật

Bác sĩ cảnh báo việc tự ý truyền đạm tại nhà tiềm ẩn nhiều nguy hiểm

Bác sĩ cảnh báo việc tự ý truyền đạm tại nhà tiềm ẩn nhiều nguy hiểm

Keysight mở rộng danh mục máy phân tích nguồn tín hiệu cho các ứng dụng số không dây, radar và tốc độ cao

Keysight mở rộng danh mục máy phân tích nguồn tín hiệu cho các ứng dụng số không dây, radar và tốc độ cao

Quá trình xây dựng bộ chỉ số sáng tạo cấp địa phương ở Việt Nam ra sao?

Quá trình xây dựng bộ chỉ số sáng tạo cấp địa phương ở Việt Nam ra sao?

Sinh viên Việt Nam công bố nghiên cứu mới về mô hình AI đa ngôn ngữ tại hội nghị AAAI

Sinh viên Việt Nam công bố nghiên cứu mới về mô hình AI đa ngôn ngữ tại hội nghị AAAI

Elon Musk và Neuralink: Cấy chip não và triển vọng tương lai

Elon Musk và Neuralink: Cấy chip não và triển vọng tương lai

Sự trở về của các tài năng công nghệ: Nguồn lực mới cho Startup Việt Nam

Sự trở về của các tài năng công nghệ: Nguồn lực mới cho Startup Việt Nam

MSI bảo hành 3 năm cho hiện tượng Burn-In trên màn hình OLED

MSI bảo hành 3 năm cho hiện tượng Burn-In trên màn hình OLED

 Fansipan tung chính sách miễn phí vé tàu hỏa cho 5 tỉnh 

 Fansipan tung chính sách miễn phí vé tàu hỏa cho 5 tỉnh 

Khám bệnh, tặng quà cho người dân vùng cao khó khăn ở Lào Cai

Khám bệnh, tặng quà cho người dân vùng cao khó khăn ở Lào Cai

 Nhật Bản sẽ phóng vệ tinh gỗ đầu tiên trên thế giới

Nhật Bản sẽ phóng vệ tinh gỗ đầu tiên trên thế giới

Đồng hồ chủ TimeProvider 4500 hỗ trợ giao diện mạng tốc độ cao lên đến 25 Gbps

Đồng hồ chủ TimeProvider 4500 hỗ trợ giao diện mạng tốc độ cao lên đến 25 Gbps

Hệ thống đăng ký thi HSA Đại học Quốc gia Hà Nội đuối sức trước lượng truy cập 'khủng'

Hệ thống đăng ký thi HSA Đại học Quốc gia Hà Nội đuối sức trước lượng truy cập 'khủng'

Tin đọc nhiều

Quá trình xây dựng bộ chỉ số sáng tạo cấp địa phương ở Việt Nam ra sao?

Quá trình xây dựng bộ chỉ số sáng tạo cấp địa phương ở Việt Nam ra sao?

Chủ tịch Chu Ngọc Anh giải toả 'ách tắc' về Giấy đi đường cho người dân Thủ đô

Chủ tịch Chu Ngọc Anh giải toả 'ách tắc' về Giấy đi đường cho người dân Thủ đô

Thuế nhập khẩu linh kiện ô tô sẽ về 0% kể từ ngày 6/7

Thuế nhập khẩu linh kiện ô tô sẽ về 0% kể từ ngày 6/7

Chuyển đổi số - Nên hiểu như thế nào cho đúng

Chuyển đổi số - Nên hiểu như thế nào cho đúng

Vietravel Airlines có thể vẫn chưa được cất cánh

Vietravel Airlines có thể vẫn chưa được cất cánh

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ: Phải giảm tải cho học sinh sau thời gian nghỉ dịch COVID-19

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ: Phải giảm tải cho học sinh sau thời gian nghỉ dịch COVID-19

Chống thất thu thuế là thách thức lớn đối với nền kinh tế số

Chống thất thu thuế là thách thức lớn đối với nền kinh tế số

Hạn chế chuyển tuyến khám chữa bệnh về Bệnh viện Bạch Mai

Hạn chế chuyển tuyến khám chữa bệnh về Bệnh viện Bạch Mai

Tiếp tục "siết" các quy định về nồng độ cồn trong 1 tháng tới

Tiếp tục "siết" các quy định về nồng độ cồn trong 1 tháng tới

Y tế số 4.0 tạo hệ thống xuyên suốt từ trung ương đến địa phương phòng chống COVID-19

Y tế số 4.0 tạo hệ thống xuyên suốt từ trung ương đến địa phương phòng chống COVID-19

Video xem nhiều

Đại học Miami tạo ra cảm biến chất lượng không khí phát hiện Covid-19

Đại học Miami tạo ra cảm biến chất lượng không khí phát hiện Covid-19

Ford F-150 Lightning 2022 ra mắt: Bán tải chạy điện giá khởi điểm chưa đến 40 nghìn USD

Ford F-150 Lightning 2022 ra mắt: Bán tải chạy điện giá khởi điểm chưa đến 40 nghìn USD

Thông điệp lan tỏa mùa dịch COVID-19

Thông điệp lan tỏa mùa dịch COVID-19

Clip: Khuyến cáo đối với người lao động, người làm việc, người bán hàng tại khu dịch vụ trong dịch Covid-19

Clip: Khuyến cáo đối với người lao động, người làm việc, người bán hàng tại khu dịch vụ trong dịch Covid-19

Cỗ xe lai phản lực tăng tốc từ 0 - 1010 km/h trong 50 giây tham vọng phá kỷ lục thế giới

Cỗ xe lai phản lực tăng tốc từ 0 - 1010 km/h trong 50 giây tham vọng phá kỷ lục thế giới

“Rắn tiên tri” dự đoán đội tuyển Việt Nam thắng Thái Lan

“Rắn tiên tri” dự đoán đội tuyển Việt Nam thắng Thái Lan

Pretzel - Bánh quy cây: Biểu tượng văn hoá châu Âu với nhiều tranh cãi về nguồn gốc

Pretzel - Bánh quy cây: Biểu tượng văn hoá châu Âu với nhiều tranh cãi về nguồn gốc

Làm thế nào để nâng cao tương tác giữa loa và phòng nghe hiệu quả

Làm thế nào để nâng cao tương tác giữa loa và phòng nghe hiệu quả

Trực tiếp: Apple ra mắt Iphone 11 tại Cupertino, California, Mỹ

Trực tiếp: Apple ra mắt Iphone 11 tại Cupertino, California, Mỹ

Chiếc điều hòa cá nhân này của Sony là tất cả những gì bạn cần để sống sót qua mùa hè nóng nực

Chiếc điều hòa cá nhân này của Sony là tất cả những gì bạn cần để sống sót qua mùa hè nóng nực

Những gì bạn muốn biết về 5G

Những gì bạn muốn biết về 5G

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

Bàn về tầm nhìn và các trụ cột của công nghệ thông tin di động 6G
04/03/2022
Chip xử lý A15 Bionic của Apple có gì mới
15/09/2021
Sex Education mùa 3 được Netflix công chiếu vào 17/9
14/09/2021
iPhone 13 không thay đổi nhiều về ngoại hình, camera được nâng cấp mạnh
13/09/2021
Cách xem trực tiếp sự kiện ra mắt iPhone 13 và Apple Watch 7
10/09/2021
VNEID của Bộ Công an khác các ứng dụng đang được vận hành?
10/09/2021
'Cái tôi' thời 4.0 và tính hai mặt của mạng xã hội
04/09/2021
'Muôn màu' cảm xúc của trẻ trong ngày khai giảng online
24/08/2021
Chủ tịch Chu Ngọc Anh giải toả 'ách tắc' về Giấy đi đường cho người dân Thủ đô
10/08/2021
Hàng loạt Macbook M1 tự dưng vỡ màn hình, Apple có đồng ý bảo hành?
02/08/2021
6 bộ phim hay nhất để xem trên VieON
29/01/2021
Bắc Ninh: Không ký kết triển khai dự án Owifi 5G với CSE Singapore
27/06/2020
Bị World Bank cấm dự thầu 7 năm, công ty Sao Bắc Đẩu thừa nhận sai sót
27/06/2020
Wefinex - Mô hình hoạt động đa cấp "đội lốt" đầu tài chính trên mạng internet
10/06/2020
Khai trừ MISA khỏi Câu lạc bộ Chữ ký số và Giao dịch điện tử Việt Nam
27/05/2020
Chuyển đổi số - Nên hiểu như thế nào cho đúng
25/05/2020
Chống thất thu thuế là thách thức lớn đối với nền kinh tế số
29/04/2020
Cách chuyển tập tin sang máy tính mới
10/11/2019
VNPT, MobiFone, VTC sẽ hoàn thành cổ phần hóa trước năm 2021
20/08/2019
5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?
26/07/2019
Nhận diện hành vi lừa đảo trên không gian mạng
25/07/2019
Truyền hình OTT - Hướng đi mới của các “nhà Đài”
24/07/2019