Bác Hồ - Người sáng lập ra Báo Việt Nam độc lập

Đào Công
25/05/2020 17:08
D

Chủ tịch Hồ Chí Minh – anh hùng giải phóng dân tộc, danh nhân văn hóa thế giới. Người sáng lập nền báo chí cách mạng Việt Nam. Trong đó, Báo “Việt Nam Độc Lập” (VNĐL) là tờ báo cách mạng sau các tờ LeParia “Người cùng khổ”, “Thanh niên”, “Thân ái” đều do Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh sáng lập.

Báo Việt Nam độc lập

Báo “Việt Nam Độc Lập” (VNĐL) là tờ báo cách mạng sau các tờ LeParia “Người cùng khổ”, “Thanh niên”, “Thân ái” đều do Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh sáng lập. Ảnh chụp tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Pác Bó - Cao Bằng. (Ảnh: Đào Công)

Cùng với việc sáng lập ra Mặt trận Việt Minh (ngày 19/5/1941), nhằm tập hợp lực lượng, chuẩn bị cho cuộc Tổng khởi nghĩa Tháng Tám sau này. Tại lán Khuổi Nặm, Pác Bó, xã Trường Hà, huyện Hà Quảng (Cao Bằng), lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc đã quyết định ra tờ báo VNĐL. Báo VNĐL ban đầu là cơ quan tuyên truyền của tỉnh Hội Việt Minh Cao Bằng, rổi sau đó trở thành cơ quan tuyên truyền của Liên tỉnh Hội Việt Minh Cao - Bắc - Lạng.  Ngay số đầu tiên (Số 101) ra ngày 01/8/1941. Báo VNĐL có câu: “Nhiễu điều phủ lấy giá gương/ Người trong một nước phải thương nhau cùng”.

Trong số này có “Xã luận”, “Việc trong nước” và “Tin thế giới” tiếp đó, có “Vườn văn”: 

Khuyên đồng báo mua báo Việt Nam Độc Lập:

Đế quốc Pháp thật là ác nghiệt/ Làm dân ta như điếc, như mù./ Làm ta dở dại dở ngu/ Biết gì việc nước biết đâu việc đời./ Báo “Độc lập” hợp thời đệ nhất./ Làm cho ta mở mắt mở tai,/ Cho ta biết đó biết đây,/ Ở trong việc nước, ở ngoài thế gian;/ Cho ta biết kết đoàn tổ chức,/ Cho ta hay sức lực của ta,/ Cho ta biết chuyện gần xa,/ Cho ta biết nước non ta là gì./ Ai không chịu ngu si mù tối,/ Ắt phải xem báo ấy mới nên/ Giúp cho báo ấy vững bền/ Càng ngày càng lớn càng truyền khắp nơi/ Khuyên đồng bào nhớ bấy nhiêu lời”. (1)

Mục đích của “Báo VNĐL là cốt làm cho dân ta hết ngu hèn, biết các việc, biết đoàn kết, đặng thắng Tây, đánh Nhật, làm cho nước Việt Nam được độc lập, tự do” (2)

Những bài đăng trên Báo VNĐL luôn kêu gọi toàn dân đoàn kết, cổ động phụ lão, thanh niên, phụ nữ, thiếu nhi, binh sĩ, hào lý, trí thức… vào Hội Việt Minh. Báo tố cáo những tội ác dã man của phát xít Nhật - đế quốc Pháp đàn áp, bóc lột dân ta. Báo hướng dẫn đồng bào giữ bí mật, tham gia cứu nước, luyện tập quân sự, bảo vệ cơ quan, phòng địch càn phá. Trên các trang báo thường xuyên có mục: Tin thế giới, Tin trong nước và phong trào cứu quốc của tỉnh Cao Bằng. Báo cung cấp những thông tin cho người đọc nhằm nâng cao ý thức chính trị, một tầm nhìn rộng rãi, biết gắn phong trào cách mạng Việt Nam với tình hình quốc tế…

Chủ tịch Hồ Chí Minh là người chỉ đạo trực tiếp báo VNĐL là “Tổng biên tập”, Người viết nhiều bài nhất cho báo, nhiều khi còn là “họa sĩ” minh họa các bài, vẽ tranh tuyên truyền, tham gia cho tờ báo sinh động hơn.

Ban đầu báo VNĐL là cơ quan tuyên truyền của Ban Việt Minh tỉnh Cao Bằng, do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập và ra số đầu tiên vào ngày 1-8-1941, tại Pác Bó (Hà Quảng - Cao Bằng) mang số báo 101 (tức số 1), mang ý nghĩa kế tục lịch sử những tờ báo trước đó. Báo VNĐL ra mỗi tháng 3 kỳ, mỗi kỳ báo in trên 400 tờ, trên khổ giấy 18 x30 cm, là khổ giấy thông thường của vở học sinh để dễ mua, gọn nhẹ. Đây là công cụ đặc biệt quan trọng để tuyên truyền, giáo dục và tổ chức quần chúng làm cách mạng, là vũ khí sắc bén của Mặt trận Việt Minh để vận động cách mạng giải phóng dân tộc.

Lời thơ phụ đề tranh cổ động Báo VNĐL:

VNĐL thổi kèn loa/ Kêu gọi dân ta trẻ lẫn già/ Đoàn kết vững bền như khối sắt/ Để cùng nhau cứu nước Nam ta. (ngày 21/8/1941) (3).

Báo Việt Nam độc lập. Ảnh chụp tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Pác Bó - Cao Bằng. (Ảnh: Đào Công)

Nói về Báo VNĐL không thể không nói đến đồng chí Vân Trình. Thời kỳ đó, làm báo thật gian nan, vất vả, phải in trên phiến đá. Mà muốn in được phải có người biết viết chữ ngược để in trên phiến đá, đó là đồng chí Vân Trình. Tên thật của đồng chí là Bế Nhật Huyền, quê ở xóm Bản Vạn, xã Bế Triều (nay thuộc thị trấn Nước Hai– Hòa An). Đầu năm 1941, khi lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc về Pác Bó (Hà Quảng - Cao Bằng) Vân Trình cùng ở làm báo với Bác Hồ tại Khuổi Nặm, được Bác Hồ rất quý và tin yêu. Rồi Vân Trình theo Bác Hồ về căn cứ địa Lam Sơn. Nhưng do bệnh hiểm nghèo, trái tim đồng chí đã ngừng đập, lúc đó đầu còn gối lên phiến đá li tô. Vân Trình đã cống hiến cả tuổi thanh xuân cho sự nghiệp làm báo.cách mạng. Với công lao đó tên đồng chí được đặt tên là xã Vân Trình, huyện Thạch An, tỉnh Cao Bằng. 

Đầu năm 1942, báo VNĐL chuyển về khu căn cứ Lam Sơn (Hòa An). Khi căn cứ địa cách mạng được mở rộng, VNĐL trở thành cơ quan của Liên Tỉnh Hội Việt Minh: Cao Bằng - Bắc Cạn – Lạng Sơn. từ số 287 đến số 325 (tức là số 187 đến số 225) tại cơ quan của 3 tỉnh Cao - Bắc - Lạng. Sau khi Tổng khởi nghĩa Tháng Tám năm 1945 thành công, báo còn ra thêm mấy số nữa.

Một góc trưng bày tại tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Pác Bó - Cao Bằng. (Ảnh: Đào Công)

Giữa tháng 8 năm 1942 Chủ tịch Hồ Chí Minh đi Trung Quốc, giao cho đồng chí Phạm Văn Đồng trực tiếp chỉ đạo báo cho đến tháng 4/1945. 

VNĐL là một tờ báo phản ánh rất đậm nét phong trào hoạt động cách mạng của vùng căn cứ địa cách mạng từ năm 1942 đến 1945. Qua tờ báo, người đọc thấy rõ được những chủ trương, đường lối của Đảng, của Chủ tịch Hồ Chí Minh được trình bày một cách rất cụ thể bằng một phương pháp rất đặc biệt, một lối viết, lời văn rất dễ hiểu, sâu sắc, từng bước ngấm vào lòng người đọc.  Từ khi về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng, Người chủ trương ra tờ báo VNĐL. Với nhiều bài viết không ký tên, hoặc mượn tên người khác, hoặc ký bút danh, người đọc báo VNĐL vẫn thấy được dấu ấn tư tưởng Hồ Chí Minh, văn phong, phương pháp của Người.

Ngày 1/11/1942, Người có bài Gửi anh em binh lính: …“Ngày mà thắng lợi chắc là không xa/ Lúc cách mệnh đứng ra khởi nghĩa/ Binh lính cùng ra giữa chiến trường/ Cùng quân cách mệnh một đường/ Quay súng bắn bọn hung cường, dã man/ Để khôi phục giang san đất nước/ Mới khỏa lòng mong ước đồng bào/ Làm cho cờ đỏ ngôi sao/ Được bay phấp phới trên cao nước mình”. Báo VNĐL, số 142, ngày 1/11/1942.

Tháng 8/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh có: Thư kêu gọi Tổng khởi nghĩa

Hỡi đồng bào yêu quý!

Bốn năm trước đây, tôi có thư kêu gọi đồng bào ta đoàn kết. Vì có đoàn kết mới có lực lượng, có lực lượng mới giành được Độc lập, Tự do…

Hỡi đồng bào yêu quý!

Giờ quyết định cho vận mệnh dân tộc ta đã đến. Toàn quốc đồng bào hãy đứng dậy đem sức ta mà giải phóng cho ta.

Nhiều dân tộc trên thế giới đang đua nhau tiến bước giành quyền độc lập. Chúng ta không thể thể chậm chễ.

Tiến lên! Tiến lên! Dưới lá cờ Việt Minh, đồng bào hãy dũng cảm tiến lên!”( 4 )

Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc – Hồ Chí Minh – Bác Hồ, Người sáng lập ra Báo VNĐL. Những tin, bài đã đăng tải trong thời kỳ đầu cách mạng từ ngày 01/8/1941, đến thời kỳ chuẩn bị tiến tới Tổng khởi nghĩa trong cách mạng Tháng Tám 1945, báo VNĐL đã hoàn thành xứ mệnh lịch sử của mình. Người vừa là chỉ đạo, vừa là Tổng biên tập, vừa là tác giả mang nhiều bút danh và nhiều đồng chí lãnh đạo Trung ương, tỉnh Cao Bằng đã tham gia viết báo, làm thơ. Vì vậy, Báo VNĐL đã tập hợp được quần chúng nhân dân, lực lượng cách mạng trong Mặt trận Việt Minh, góp phần vào thắng lợi của cách mạng tháng Tám năm 1945.

Nhân kỷ niệm 95 năm ngày báo chí cách mạng Việt Nam, những bài báo, bài thơ của Bác Hồ trong tờ báo VNĐL vẫn còn nguyên giá trị. Cũng vì vậy, mỗi người làm báo càng phải tu dưỡng, rèn luyện, học tập tư tưởng và phong cách làm báo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, là người một đời làm báo vì nước vì dân. Có như vậy, mới thực hiện được lời dạy của Người: Cán bộ báo chí, là chiến sĩ cách mạng. Cây bút, trang giấy là vũ khí sắc bén của họ. Để làm tròn nhiệm vụ vẻ vang của mình, cán bộ báo chí cần phải tu dưỡng đạo đức cách mạng./.

Chú thích:

- (1) Văn học yêu nước và cách mạng ở Cao Bằng trước năm 1945, nhà xuất bản văn hóa dân tộc, Hà Nội – 2008, Báo VNĐL số 101, ngày 1/8/1941, trang 75; (2) trang 79; (3) trang 87; (4) Trang 163 + 164.

Theo Tạp chí Điện tử

Bình luận

Tối thiểu 10 chữ Tiếng việt có dấu Không chứa liên kết

Gửi bình luận

Tin cùng chuyên mục

Trao giải Cuộc thi thiết kế và cải tiến máy Smae Award 2024

Trao giải Cuộc thi thiết kế và cải tiến máy Smae Award 2024

iTech Expo - TP.HCM 2024 quy tụ hơn 300 doanh nghiệp, đơn vị tham gia

iTech Expo - TP.HCM 2024 quy tụ hơn 300 doanh nghiệp, đơn vị tham gia

Festival Bóng đá học đường TP.HCM năm học 2023 - 2024 chính thức bước vào VCK

Festival Bóng đá học đường TP.HCM năm học 2023 - 2024 chính thức bước vào VCK

Sẽ vinh danh 50 gương thanh niên khuyết tật tiêu biểu năm 2024

Sẽ vinh danh 50 gương thanh niên khuyết tật tiêu biểu năm 2024

Quốc hội bầu Đại tướng Tô Lâm làm Chủ tịch nước

Quốc hội bầu Đại tướng Tô Lâm làm Chủ tịch nước

Cuộc thi Solve for Tomorrow mùa thứ 6 khu vực miền Nam chính thức khởi tranh

Cuộc thi Solve for Tomorrow mùa thứ 6 khu vực miền Nam chính thức khởi tranh

Vinh danh 'Thương hiệu Vàng thời đại số - GBDA Awards' lần thứ I 

Vinh danh 'Thương hiệu Vàng thời đại số - GBDA Awards' lần thứ I 

Khai mạc Kỳ họp thứ 7 Quốc hội khóa XV

Khai mạc Kỳ họp thứ 7 Quốc hội khóa XV

Giải Bóng rổ Festival Trường học TP.HCM - Cúp Nestlé MILO 2024 chính thức khởi tranh

Giải Bóng rổ Festival Trường học TP.HCM - Cúp Nestlé MILO 2024 chính thức khởi tranh

Trình diễn kỹ thuật Hàn công nghệ cao tại Metal & Weld – Isme Vietnam 2024

Trình diễn kỹ thuật Hàn công nghệ cao tại Metal & Weld – Isme Vietnam 2024

Khai mạc Triển lãm quốc tế Công nghiệp điện và Năng lượng Việt Nam 2024

Khai mạc Triển lãm quốc tế Công nghiệp điện và Năng lượng Việt Nam 2024

VINAMAC EXPO 2024: Hướng tới sản xuất xanh, thương mại, năng lượng và công nghiệp xanh

VINAMAC EXPO 2024: Hướng tới sản xuất xanh, thương mại, năng lượng và công nghiệp xanh

Tin mới cập nhật

Trao giải Cuộc thi thiết kế và cải tiến máy Smae Award 2024

Trao giải Cuộc thi thiết kế và cải tiến máy Smae Award 2024

LG trình làng loạt siêu phẩm TV 2024: Khai phóng kỷ nguyên đa tuyệt đỉnh

LG trình làng loạt siêu phẩm TV 2024: Khai phóng kỷ nguyên đa tuyệt đỉnh

APAC tăng cường kiến thức an ninh mạng trong trường học

APAC tăng cường kiến thức an ninh mạng trong trường học

42.000 tỷ đồng vừa được NHNN “bơm” ròng vào hệ thống

42.000 tỷ đồng vừa được NHNN “bơm” ròng vào hệ thống

TTC Land công bố danh sách chủ nợ tham gia hoán đổi

TTC Land công bố danh sách chủ nợ tham gia hoán đổi

Quốc hội giám sát việc giải quyết kiến nghị của cử tri

Quốc hội giám sát việc giải quyết kiến nghị của cử tri

Những điều tuyệt vời đáng trải nghiệm du lịch Tây Ban Nha

Những điều tuyệt vời đáng trải nghiệm du lịch Tây Ban Nha

Điện tái tạo đã bùng nổ thế nào dưới thời nguyên cục trưởng Phương Hoàng Kim?

Điện tái tạo đã bùng nổ thế nào dưới thời nguyên cục trưởng Phương Hoàng Kim?

Trải nghiệm mùa Euro mới cùng Samsung AI TV

Trải nghiệm mùa Euro mới cùng Samsung AI TV

Cùng Sun Life Việt Nam tạo dựng tương lai

Cùng Sun Life Việt Nam tạo dựng tương lai

Chào hè, JBL ra mắt loạt loa di động và PartyBox mới

Chào hè, JBL ra mắt loạt loa di động và PartyBox mới

FUJIFILM ra mắt bộ đôi máy ảnh mới FUJIFILM X-T50 và FUJIFILM GFX100S II

FUJIFILM ra mắt bộ đôi máy ảnh mới FUJIFILM X-T50 và FUJIFILM GFX100S II

Tin đọc nhiều

Trao giải Cuộc thi thiết kế và cải tiến máy Smae Award 2024

Trao giải Cuộc thi thiết kế và cải tiến máy Smae Award 2024

iTech Expo - TP.HCM 2024 quy tụ hơn 300 doanh nghiệp, đơn vị tham gia

iTech Expo - TP.HCM 2024 quy tụ hơn 300 doanh nghiệp, đơn vị tham gia

Festival Bóng đá học đường TP.HCM năm học 2023 - 2024 chính thức bước vào VCK

Festival Bóng đá học đường TP.HCM năm học 2023 - 2024 chính thức bước vào VCK

Sẽ vinh danh 50 gương thanh niên khuyết tật tiêu biểu năm 2024

Sẽ vinh danh 50 gương thanh niên khuyết tật tiêu biểu năm 2024

Quốc hội bầu Đại tướng Tô Lâm làm Chủ tịch nước

Quốc hội bầu Đại tướng Tô Lâm làm Chủ tịch nước

Hân hoan chào đón ngày hội Bầu cử toàn dân với chương trình giao lưu nghệ thuật: ‘Bài ca kết đoàn’

Hân hoan chào đón ngày hội Bầu cử toàn dân với chương trình giao lưu nghệ thuật: ‘Bài ca kết đoàn’

Ngày Trái Đất 2021 là ngày nào?

Ngày Trái Đất 2021 là ngày nào?

Tân Giám đốc Công an tỉnh Hà Nam vừa mới được bổ nhiệm là ai?

Tân Giám đốc Công an tỉnh Hà Nam vừa mới được bổ nhiệm là ai?

Cập nhật tình hình dịch COVID-19: Tổng số ca tử vong trên toàn thế giới đã gần 20 nghìn người

Cập nhật tình hình dịch COVID-19: Tổng số ca tử vong trên toàn thế giới đã gần 20 nghìn người

VNPT, MobiFone, VTC sẽ hoàn thành cổ phần hóa trước năm 2021

VNPT, MobiFone, VTC sẽ hoàn thành cổ phần hóa trước năm 2021

Video xem nhiều

Mazda2 2021 Collection ra mắt Thái Lan: Bản nâng cấp vượt trội về công nghệ

Mazda2 2021 Collection ra mắt Thái Lan: Bản nâng cấp vượt trội về công nghệ

Isuzu Mu-X 2021 hoàn toàn mới: Thiết kế hiện đại và đầy công nghệ

Isuzu Mu-X 2021 hoàn toàn mới: Thiết kế hiện đại và đầy công nghệ

Honda MSX 125 Grom 2021 mẫu xe côn tay phiên bản đường đua

Honda MSX 125 Grom 2021 mẫu xe côn tay phiên bản đường đua

Geneva Motor Show 2020: Bentley hé lộ siêu xe Bacalar triệu đô

Geneva Motor Show 2020: Bentley hé lộ siêu xe Bacalar triệu đô

Lộ diện siêu xe hypercar Czinger 21C tăng tốc 0-100km/h chưa tới 2 giây

Lộ diện siêu xe hypercar Czinger 21C tăng tốc 0-100km/h chưa tới 2 giây

Cô bé 14 tuổi tìm ra giải pháp mới xóa điểm mù trên xe hơi

Cô bé 14 tuổi tìm ra giải pháp mới xóa điểm mù trên xe hơi

Cận cảnh Fujifilm X-Pro3 thiết kế hoài cổ thách thức thời gian

Cận cảnh Fujifilm X-Pro3 thiết kế hoài cổ thách thức thời gian

Một ngày trải nghiệm giấc mơ trở thành tay đua F1 chuyên nghiệp ở Nhật Bản

Một ngày trải nghiệm giấc mơ trở thành tay đua F1 chuyên nghiệp ở Nhật Bản

Kỷ niệm 74 năm ngày truyền thống ngành Bưu điện (15/8/1945 - 15/8/2019)

Kỷ niệm 74 năm ngày truyền thống ngành Bưu điện (15/8/1945 - 15/8/2019)

Mặt nạ LG Derma LED mask - Thiết bị làm đẹp da cá nhân

Mặt nạ LG Derma LED mask - Thiết bị làm đẹp da cá nhân

Sếp nhà bán lẻ làm lộ ngày bán iPhone 11

Sếp nhà bán lẻ làm lộ ngày bán iPhone 11

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

Bàn về tầm nhìn và các trụ cột của công nghệ thông tin di động 6G
04/03/2022
Chip xử lý A15 Bionic của Apple có gì mới
15/09/2021
Sex Education mùa 3 được Netflix công chiếu vào 17/9
14/09/2021
iPhone 13 không thay đổi nhiều về ngoại hình, camera được nâng cấp mạnh
13/09/2021
Cách xem trực tiếp sự kiện ra mắt iPhone 13 và Apple Watch 7
10/09/2021
VNEID của Bộ Công an khác các ứng dụng đang được vận hành?
10/09/2021
'Cái tôi' thời 4.0 và tính hai mặt của mạng xã hội
04/09/2021
'Muôn màu' cảm xúc của trẻ trong ngày khai giảng online
24/08/2021
Chủ tịch Chu Ngọc Anh giải toả 'ách tắc' về Giấy đi đường cho người dân Thủ đô
10/08/2021
Hàng loạt Macbook M1 tự dưng vỡ màn hình, Apple có đồng ý bảo hành?
02/08/2021
6 bộ phim hay nhất để xem trên VieON
29/01/2021
Bắc Ninh: Không ký kết triển khai dự án Owifi 5G với CSE Singapore
27/06/2020
Bị World Bank cấm dự thầu 7 năm, công ty Sao Bắc Đẩu thừa nhận sai sót
27/06/2020
Wefinex - Mô hình hoạt động đa cấp "đội lốt" đầu tài chính trên mạng internet
10/06/2020
Khai trừ MISA khỏi Câu lạc bộ Chữ ký số và Giao dịch điện tử Việt Nam
27/05/2020
Chuyển đổi số - Nên hiểu như thế nào cho đúng
25/05/2020
Chống thất thu thuế là thách thức lớn đối với nền kinh tế số
29/04/2020
Cách chuyển tập tin sang máy tính mới
10/11/2019
VNPT, MobiFone, VTC sẽ hoàn thành cổ phần hóa trước năm 2021
20/08/2019
5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?
26/07/2019
Nhận diện hành vi lừa đảo trên không gian mạng
25/07/2019
Truyền hình OTT - Hướng đi mới của các “nhà Đài”
24/07/2019