Heo bị tiêu chảy sau cai sữa và ảnh hưởng của tinh bột đến tình trạng này ra sao?

Diệu Linh
08/03/2021 09:43
D

Tiêu chảy sau cai sữa được coi là một vấn đề sức khỏe quan trọng và có tỷ lệ mắc bệnh và tỷ lệ chết đáng kể (8,9). TCSCS đã được chứng minh là một bệnh tiêu hóa đa nguyên nhân, và thiếu dinh dưỡng là một trong những nguyên nhân chính (10-12).

Đường tiêu hóa là một hệ sinh thái phức tạp và cân bằng (4,13). Thành phần khẩu phần là yếu tố ảnh hưởng chính đến hệ vi sinh vật đường ruột (14, 15). Do đó, khi xét đến sự cân bằng giữa hệ vi sinh đường ruột và thành phần khẩu phần, thì TCSCS là một vấn đề lớn trong suốt giai đoạn sau cai sữa. (11,16).

Giới thiệu

Cai sữa là một trong những giai đoạn căng thẳng và khó khăn nhất trong cuộc đời của heo (1). Heo con mới cai sữa thường bị stress do các yếu tố dinh dưỡng, tâm l‎‎‎ý, môi trường, sinh l‎ý,… (2,3).

Do các yếu tố stress trên, heo con thường có các đặc điểm là giảm năng suất tăng trưởng và gia tăng tỷ lệ tiêu chảy sau cai sữa (4,5). Khi trải qua quá trình chuyển đổi từ sữa mẹ sang thức ăn cai sữa, heo con bị giảm lượng ăn vào một cách nghiêm trọng trong vài ngày đầu sau khi cai sữa (6).

Hơn nữa, để thích nghi với môi trường mới, thành phần hệ vi sinh đường tiêu hóa của heo con cũng bị thay đổi do thay đổi cách ăn và thành phần thức ăn (6). Giai đoạn này thường gắn liền với thách thức về tăng trưởng vì tỷ lệ mắc các rối loạn đường tiêu hóa cao, chẳng hạn như Tiêu chảy Sau Cai sữa (TCSCS) (7).

Tiêu chảy sau cai sữa được coi là một vấn đề sức khỏe quan trọng và có tỷ lệ mắc bệnh và tỷ lệ chết đáng kể (8,9). TCSCS đã được chứng minh là một bệnh tiêu hóa đa nguyên nhân, và thiếu dinh dưỡng là một trong những nguyên nhân chính (10-12). Đường tiêu hóa là một hệ sinh thái phức tạp và cân bằng (4,13).

Thành phần khẩu phần là yếu tố ảnh hưởng chính đến hệ vi sinh vật đường ruột (14, 15). Do đó, khi xét đến sự cân bằng giữa hệ vi sinh đường ruột và thành phần khẩu phần, thì TCSCS là một vấn đề lớn trong suốt giai đoạn sau cai sữa. (11,16).

Cách hiệu quả nhất để giảm mức độ TCSCS là điều chỉnh thành phần dinh dưỡng khẩu phần (15,17). Nhiều biện pháp dinh dưỡng khác nhau nhằm cải thiện giai đoạn chuyển tiếp cai sữa và giảm các bệnh đường ruột đã được nghiên cứu trong nhiều năm qua (11,18).

Bằng chứng cho thấy rằng các can thiệp cụ thể về khẩu phần, như kiểm soát protein (19,20), xơ (21), tinh bột (22), cân bằng điện giải (23) và các thành phần khác trong khẩu phần ăn hàng ngày có thể giúp giảm sự gia tăng của TCSCS (11,24,25). Mục đích của bài tổng quan này là tóm tắt một số loại TCSCS phổ biến để làm rõ hơn vai trò của dinh dưỡng trong việc gây ra và kiểm soát TCSCS.

1. Ảnh hưởng của Tinh bột Kháng đến khả năng tiêu hóa ở ruột non của heo con sau cai sữa.

Tinh bột là nguồn carbohydrate chính trong khẩu phần của động vật và là nguồn năng lượng chính cần thiết cho cả động vật và con người (156, 157). Nó gồm 2 loại polymer α-glucan: amylose và amylopectin (158, 259).

Tinh bột đã được chứng minh là có ảnh hưởng đáng kể đến thành phần và hoạt động của hệ vi sinh đường ruột, thông qua việc cải thiện sự phát triển của vi khuẩn có lợi và giảm sự phát triển của các vi khuẩn gây bệnh trong ruột (160, 161).

Dựa trên khả năng tiêu hóa, tinh bột có thể được phân loại thành Tinh bột tiêu hóa nhanh (RDS), Tinh bột tiêu hóa chậm (SDS) và Tinh bột kháng (RS) (162, 163). RS không thể hấp thu ở ruột non, nhưng nó sẽ được chuyển đến ruột già và điều chỉnh hệ vi sinh đường ruột theo hướng có lợi (164,165).

Để giảm TCSCS và cải thiện chức năng tiêu hóa của heo con, một giải pháp hữu ích là sử dụng nguyên liệu prebiotic, chẳng hạn như Tinh bột kháng (RS) (166, 167).

Các đặc tính của các prebiotic như RS có thể hoạt động như các chất nền carbohydrate cho hệ vi sinh manh tràng và kết tràng, và ảnh hưởng đến sức khỏe vật chủ, như được thể hiện trong các nghiên cứu trên động vật và con người (161, 162).

Quá trình tiêu hóa tinh bột bắt đầu trong miệng. Enzyme α-amylase bắt đầu tiêu hóa tinh bột thành oligosaccharide và maltose. Tinh bột không được tiêu hóa trong dạ dày mà được vận chuyển xuống ruột non và được phân giải thành glucose và maltose bởi enzyme amylase của tuyến tụy (161, 168).

Sau đó, ruột non hấp thụ glucose bằng cách vận chuyển chủ động, và phần còn lại được khuếch tán thụ động qua nhung mao (169, 170). Quá trình tiêu hóa tinh bột bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, chẳng hạn như sự hiện diện của lipid, protein và khoáng; tỷ lệ amylose : amylopectin, và các điều kiện tiêu hóa (171,172).

RS bắt đầu bị lên men ở ruột già bởi hệ vi sinh kết tràng và sau đó bị tiêu hóa thành hydrogen, methan và các axit béo mạch ngắn (SCFAs), như là axit acetic, axit propionic và axit butyric (173).

Ngoài ra các nghiên cứu đã cho thấy rằng các SCFA tăng lên đáng kể trong ruột già sau khi tiêu thụ RS (174, 175). SCFA đóng vai trò tích cực đối với các cơ kết tràng và sự hấp thu canxi, magie và nước, và chúng cũng kích thích hệ vi sinh kết tràng theo hướng tích cực (176, 177).

Tuy nhiên theo một thí nghiệm, khẩu phần có chứa tỷ lệ RS thấp hơn sẽ làm giảm thách thức tăng trưởng ở heo con sau cai sữa (178). Điều này có khả năng là heo con ăn khẩu phần có hàm lượng RS cao (14%) có nhiều tinh bột không tiêu hóa được ở hồi tràng so với heo con ăn khẩu phần không bổ sung RS (179).

Có báo cáo rằng RS có thể bị thủy phân bởi một số chủng Bifidobacterium, chẳng hạn như B. adolescentis, B. bifidum, B. breve, B. infantis, B. lactis, và B. longum (180).

Tóm lại, các tác dụng có lợi của RS trong ruột già chủ yếu là do sự xuất hiện của các SCFA được hình thành từ quá trình lên men vi khuẩn đã đề cập trước đó (181). Các vi khuẩn ruột già lên men RS thành các SCFA, chủ yếu là acetate, propionate và butyrate, và có lợi cho ruột già của heo con sau cai sữa (166, 182).

2. Ảnh hưởng của Tinh bột Kháng đến tỷ lệ TCSCS

Theo một nghiên cứu, khẩu phần chứa 0.5-1% tinh bột kháng khoai tây giúp giảm tỷ lệ TCSC và cải thiện năng suất sinh trưởng ở heo cai sữa (169). Như đã đề cập trước đó, nồng độ của các SCFA tăng đáng kể trong ruột già sau khi tiêu thụ tinh bột kháng (183).

Ngược lại tỷ lệ mol của các BCFA giảm. Tất cả các kết quả này là do một lượng lớn cơ chất khả dụng cho các vi sinh vật sử dụng tinh bột trong kết tràng của heo ăn khẩu phần chứa tinh bột kháng (184). Các BCFA là sản phẩm của quá trình lên men có hại và cũng là yếu tố làm tăng nguy cơ mắc TCSCS (185).

Ngoài ra, khẩu phần heo con chứa tinh bột kháng làm giảm mạnh pH dịch tiêu hóa hồi tràng và manh tràng (186). Theo như những gì chúng ta biết, thì vi khuẩn lên men chất hữu cơ trong ruột già, bao gồm lên men tinh bột kháng thành các axit hữu cơ mạch ngắn (SCFA), và do đó làm giảm pH đường tiêu hóa.

Có một mối quan hệ tích cực giữa lượng tinh bột kháng ăn vào và lượng phân thải ra (187, 188). Nói một cách đơn giản, heo con sau cai sữa ăn khẩu phần có hàm hàm lượng tinh bột kháng thấp dẫn đến tăng nồng độ SCFA, như acetate, propionate và butyrate, cũng như là tăng nồng độ của các sản phẩm lên men khác, như lactate, ethanol, succinate, carbon dioxide, hydro và methane (165, 189).

Sự gia tăng nồng độ của các SCFA giúp giảm pH ruột; tăng nhu động ruột; cải thiện hấp thu các chất dinh dưỡng, như canxi, magie và sắt; và cung cấp năng lượng cho biểu mô kết tràng và vật chủ (190, 191).

Quan trọng là, khẩu phần chứa nồng độ thấp tinh bột kháng giúp giảm nồng độ của các BCFA, các sản phẩm lên men có hại cũng như là yếu tố tăng nguy cơ TCSCS (165, 192).

Chúng ta đã biết rằng khẩu phần chứa các chất giúp tăng quá trình lên men ở ruột già, chẳng hạn như tinh bột kháng cũng có tác động nổi bật đến thành phần của hệ vi sinh đường ruột nhằm tăng các vi khuẩn có lợi và giảm các vi khuẩn có hại (193, 194).

Theo một nghiên cứu trước đây, lactobacilli và bifidobacteria được xem là các vi khuẩn có lợi và được phát hiện là gia tăng số lượng trong ruột già với khẩu phần có tinh bột kháng (195).

Tóm lại, khẩu phần được bổ sung ít nhất 0.5% tinh bột kháng giúp tăng số lượng các vi khuẩn có lợi, như lactobacilli và bifidobacteria (197), do đó giúp giảm các vi khuẩn có hại. Cuối cùng, điều này giúp giảm tỷ lệ TCSCS (198, 199) (Hình).

Kết luận

Cai sữa là một thách thức lớn đối với ngành chăn nuôi heo, thường gây ra các rối loạn đường ruột và các bệnh đường ruột nghiêm trọng, gây ra những lo ngại về kinh tế và sức khỏe cộng đồng.

Ngoài ra, sự thay đổi của hệ vi sinh đường ruột do những thay đổi trong khẩu phần của heo trong giai đoạn cai sữa là nguyên nhân trực tiếp nhất gây ra TCSCS.

Mặc dù đã có những tiến bộ trong chăn nuôi hiện đại trong thập kỷ qua nhằm ngăn chặn các bệnh truyền nhiễm và tăng sức khỏe động vật toàn cầu, TCSCS vẫn là vấn đề gây thiệt hại kinh tế trầm trọng trong ngành chăn nuôi heo.

Tuy nhiên, hiện nay chúng ta cũng đã biết các nguyên nhân chính dẫn đến TCSCS chính là thành phần của các khẩu phần cai sữa. Như đã được mô tả, tỷ lệ protein, xơ và tinh bột kháng trong khẩu phần cũng như là sự cân bằng điện giải có thể ảnh hưởng đến các sản phẩm lên men, do đó làm thay đổi thành phần của hệ vi sinh đường ruột và dẫn đến tiêu chảy sau cai sữa.

Rõ ràng, chúng ta kiểm soát tốt các nghiên cứu để hiểu rõ hơn các tác động của dinh dưỡng đến sự phát triển của heo con trong giai đoạn cai sữa. Việc kiểm soát dinh dưỡng khẩu phần là chiến lược tiềm năng nhất để phòng ngừa TCSCS. Tuy nhiên, sự tương tác của dinh dưỡng dọc theo đường ruột và ảnh hưởng của nó đối với vật chủ vẫn còn cần được xác định rõ hơn để có thể xây dựng công thức khẩu phần “lành mạnh” cho heo.

 Theo Tạp chí Điện tử

Bình luận

Tối thiểu 10 chữ Tiếng việt có dấu Không chứa liên kết

Gửi bình luận

Tin cùng chuyên mục

Chuyển đổi số ngân hàng, tài chính và cơ hội của nông dân

Chuyển đổi số ngân hàng, tài chính và cơ hội của nông dân

Long An đưa nông sản lên Zalo mini app

Long An đưa nông sản lên Zalo mini app

Giải pháp thâm canh lúa cải tiến SRI cùng chương trình ‘Ứng phó biến đổi khí hậu’

Giải pháp thâm canh lúa cải tiến SRI cùng chương trình ‘Ứng phó biến đổi khí hậu’

Cách robot ExactShot có thể gieo 6.600 hạt giống trong 3 giây

Cách robot ExactShot có thể gieo 6.600 hạt giống trong 3 giây

Kết nối tiêu thụ sản phẩm cho doanh nghiệp, hợp tác xã hiệu quả

Kết nối tiêu thụ sản phẩm cho doanh nghiệp, hợp tác xã hiệu quả

Nông dân Italy bảo quản hoa quả tươi trong hang động

Nông dân Italy bảo quản hoa quả tươi trong hang động

Quảng bá, hỗ trợ phát triển thương mại miền núi, hải đảo

Quảng bá, hỗ trợ phát triển thương mại miền núi, hải đảo

Thái Bình: Ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp

Thái Bình: Ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp

99,1% diện tích gieo cấy khu vực Trung du và Đồng bằng Bắc Bộ đã đủ nước đổ ải

99,1% diện tích gieo cấy khu vực Trung du và Đồng bằng Bắc Bộ đã đủ nước đổ ải

Bạc Liêu hướng tới là thủ phủ của ngành lúa tôm

Bạc Liêu hướng tới là thủ phủ của ngành lúa tôm

Tăng cường phòng, chống hạn hán, bảo đảm nguồn nước sản xuất vụ Đông Xuân

Tăng cường phòng, chống hạn hán, bảo đảm nguồn nước sản xuất vụ Đông Xuân

Diễn đàn trao đổi Công nghệ và Nông sản Việt Nam – Nhật Bản

Diễn đàn trao đổi Công nghệ và Nông sản Việt Nam – Nhật Bản

Tin mới cập nhật

'Duy trì cách tiếp cận lấy con người làm trung tâm ngay cả khi tích hợp AI'

'Duy trì cách tiếp cận lấy con người làm trung tâm ngay cả khi tích hợp AI'

Meta Llama 3 sẽ có mặt trên các thiết bị sử dụng Snapdragon

Meta Llama 3 sẽ có mặt trên các thiết bị sử dụng Snapdragon

7 yếu tố quan trọng để khôi phục dữ liệu sau khi bị tấn công ransomware 

7 yếu tố quan trọng để khôi phục dữ liệu sau khi bị tấn công ransomware 

Siemens và SHTP hợp tác nâng cao kỹ năng cho nhân lực ngành bán dẫn tại Việt Nam

Siemens và SHTP hợp tác nâng cao kỹ năng cho nhân lực ngành bán dẫn tại Việt Nam

Phát động Giải thưởng báo chí toàn quốc tuyên truyền sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả năm 2024

Phát động Giải thưởng báo chí toàn quốc tuyên truyền sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả năm 2024

Zalo gặp sự cố, người dùng tạm thời không thể gửi tin nhắn và hình ảnh

Zalo gặp sự cố, người dùng tạm thời không thể gửi tin nhắn và hình ảnh

Dreame X30 Master giải quyết triệt để 3 vấn đề các robot hút bụi lau sàn thường gặp

Dreame X30 Master giải quyết triệt để 3 vấn đề các robot hút bụi lau sàn thường gặp

Top 5 iPhone cũ giá tốt không nên bỏ qua

Top 5 iPhone cũ giá tốt không nên bỏ qua

Hưởng ứng ngày trái đất cùng VNPT Smart Lighting

Hưởng ứng ngày trái đất cùng VNPT Smart Lighting

Trải nghiệm Samsung AI TV ngay, rinh quà liền tay

Trải nghiệm Samsung AI TV ngay, rinh quà liền tay

TPHCM đẩy mạnh phát triển CNTT trong ngành GTVT

TPHCM đẩy mạnh phát triển CNTT trong ngành GTVT

Keysight thúc đẩy tầm nhìn 6G với nền tảng NVIDIA 6G Research Platform

Keysight thúc đẩy tầm nhìn 6G với nền tảng NVIDIA 6G Research Platform

Tin đọc nhiều

Kết nối tiêu thụ sản phẩm cho doanh nghiệp, hợp tác xã hiệu quả

Kết nối tiêu thụ sản phẩm cho doanh nghiệp, hợp tác xã hiệu quả

Hệ thống dữ liệu lớn giúp cảnh báo đa thiên tai

Hệ thống dữ liệu lớn giúp cảnh báo đa thiên tai

Moody cảnh báo rằng làn sóng dịch tả lợn châu Phi thứ hai

Moody cảnh báo rằng làn sóng dịch tả lợn châu Phi thứ hai

Đồng Nai: Nuôi "heo gột" thu lợi nhuận cao dịp Tết Nguyên đán 2021

Đồng Nai: Nuôi "heo gột" thu lợi nhuận cao dịp Tết Nguyên đán 2021

Ngành chăn nuôi gia cầm trong nước có nguy cơ bị thịt nhập đè bẹp

Ngành chăn nuôi gia cầm trong nước có nguy cơ bị thịt nhập đè bẹp

Công bố bộ gen của trâu

Công bố bộ gen của trâu

Nhật Bản hỗ trợ Việt Nam triển khai chăn nuôi công nghệ cao

Nhật Bản hỗ trợ Việt Nam triển khai chăn nuôi công nghệ cao

Chăn nuôi hữu cơ, an toàn sinh học: Lời giải cho bài toán chăn nuôi nông hộ?

Chăn nuôi hữu cơ, an toàn sinh học: Lời giải cho bài toán chăn nuôi nông hộ?

Huy động sự phối hợp của các ngành giữ vững an ninh lương thực giữa đại dịch Covid-19

Huy động sự phối hợp của các ngành giữ vững an ninh lương thực giữa đại dịch Covid-19

Xã Nghĩa Minh (Nghĩa Hưng, Nam Định) phấn đấu đạt nông thôn mới kiểu mẫu.

Xã Nghĩa Minh (Nghĩa Hưng, Nam Định) phấn đấu đạt nông thôn mới kiểu mẫu.

Video xem nhiều

Toàn cảnh xác lập kỷ lục Bản đồ Việt Nam được xếp từ nhiều xe ô tô nhất năm 2022

Toàn cảnh xác lập kỷ lục Bản đồ Việt Nam được xếp từ nhiều xe ô tô nhất năm 2022

Giới thiệu chương trình bình chọn “Xe của năm 2022"

Giới thiệu chương trình bình chọn “Xe của năm 2022"

Ford F-150 Lightning 2022 ra mắt: Bán tải chạy điện giá khởi điểm chưa đến 40 nghìn USD

Ford F-150 Lightning 2022 ra mắt: Bán tải chạy điện giá khởi điểm chưa đến 40 nghìn USD

Clip: Khuyến cáo đối với người lao động, người làm việc, người bán hàng tại khu dịch vụ trong dịch Covid-19

Clip: Khuyến cáo đối với người lao động, người làm việc, người bán hàng tại khu dịch vụ trong dịch Covid-19

Geneva Motor Show 2020: Bentley hé lộ siêu xe Bacalar triệu đô

Geneva Motor Show 2020: Bentley hé lộ siêu xe Bacalar triệu đô

“Rắn tiên tri” dự đoán đội tuyển Việt Nam thắng Thái Lan

“Rắn tiên tri” dự đoán đội tuyển Việt Nam thắng Thái Lan

Xe máy điện VinFast được CNN chọn là 1 trong 5 biểu tượng mới của Hà Nội

Xe máy điện VinFast được CNN chọn là 1 trong 5 biểu tượng mới của Hà Nội

Làm thế nào để nâng cao tương tác giữa loa và phòng nghe hiệu quả

Làm thế nào để nâng cao tương tác giữa loa và phòng nghe hiệu quả

Trực tiếp: Apple ra mắt Iphone 11 tại Cupertino, California, Mỹ

Trực tiếp: Apple ra mắt Iphone 11 tại Cupertino, California, Mỹ

Sếp nhà bán lẻ làm lộ ngày bán iPhone 11

Sếp nhà bán lẻ làm lộ ngày bán iPhone 11

Những gì bạn muốn biết về 5G

Những gì bạn muốn biết về 5G

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?

Bàn về tầm nhìn và các trụ cột của công nghệ thông tin di động 6G
04/03/2022
Chip xử lý A15 Bionic của Apple có gì mới
15/09/2021
Sex Education mùa 3 được Netflix công chiếu vào 17/9
14/09/2021
iPhone 13 không thay đổi nhiều về ngoại hình, camera được nâng cấp mạnh
13/09/2021
Cách xem trực tiếp sự kiện ra mắt iPhone 13 và Apple Watch 7
10/09/2021
VNEID của Bộ Công an khác các ứng dụng đang được vận hành?
10/09/2021
'Cái tôi' thời 4.0 và tính hai mặt của mạng xã hội
04/09/2021
'Muôn màu' cảm xúc của trẻ trong ngày khai giảng online
24/08/2021
Chủ tịch Chu Ngọc Anh giải toả 'ách tắc' về Giấy đi đường cho người dân Thủ đô
10/08/2021
Hàng loạt Macbook M1 tự dưng vỡ màn hình, Apple có đồng ý bảo hành?
02/08/2021
6 bộ phim hay nhất để xem trên VieON
29/01/2021
Bắc Ninh: Không ký kết triển khai dự án Owifi 5G với CSE Singapore
27/06/2020
Bị World Bank cấm dự thầu 7 năm, công ty Sao Bắc Đẩu thừa nhận sai sót
27/06/2020
Wefinex - Mô hình hoạt động đa cấp "đội lốt" đầu tài chính trên mạng internet
10/06/2020
Khai trừ MISA khỏi Câu lạc bộ Chữ ký số và Giao dịch điện tử Việt Nam
27/05/2020
Chuyển đổi số - Nên hiểu như thế nào cho đúng
25/05/2020
Chống thất thu thuế là thách thức lớn đối với nền kinh tế số
29/04/2020
Cách chuyển tập tin sang máy tính mới
10/11/2019
VNPT, MobiFone, VTC sẽ hoàn thành cổ phần hóa trước năm 2021
20/08/2019
5G thay đổi tương lai của bạn như thế nào?
26/07/2019
Nhận diện hành vi lừa đảo trên không gian mạng
25/07/2019
Truyền hình OTT - Hướng đi mới của các “nhà Đài”
24/07/2019